دونالد ترامپ بار دیگر احتمال دیدار با کیم جونگ اون در چین را مطرح کرده، اما پیونگیانگ سکوت کرده است. همزمان، سفر رهبر کره شمالی به کوه مقدس پکتو گمانهزنیها درباره تصمیمی مهم را افزایش داده است. کارشناسان میگویند هرگونه ملاقات احتمالی بیشتر دیداری کوتاه خواهد بود تا مذاکرات رسمی هستهای.
آیا ترامپ و کیم جونگ اون در چین دیدار میکنند؟ از سفر به کوه مقدس تا احتمال مذاکرات هستهای
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، در ساعتهای اخیر بارها احتمال دیدار با کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی، در چین را مطرح کرده است. با این حال، پیونگیانگ تاکنون واکنشی به این اظهارات نشان نداده و در عوض تصاویری از بازدید رهبر خود از یک پیست اسکی و بلندترین قله شبهجزیره کره منتشر کرده است.
آیا احتمال دیدار دو رهبر افزایش یافته است؟ و سفر کیم جونگ اون به کوهی مقدس چه نشانهای از برنامههای احتمالی پیونگیانگ دارد؟
خبرگزاری فرانسه در گزارشی به بررسی این پرسشها پرداخته است.
سفر به کوه مقدس چه معنایی دارد؟
دونالد ترامپ که در نخستین دوره ریاستجمهوری خود سه بار با رهبر کره شمالی دیدار کرده بود، این هفته هنگام سفر به آسیا برای شرکت در دو مجموعه نشست منطقهای، احتمال برگزاری دیداری دیگر با کیم جونگ اون را مطرح کرد.
پکن روز سهشنبه اعلام کرد که درباره احتمال چنین دیداری «اطلاعی ندارد». با این حال، چند ساعت بعد، آقای ترامپ در مانیل گفت که کیم جونگ اون «مایل است» در چین با او دیدار کند.
پیونگیانگ تاکنون درباره اظهارات رئیسجمهوری آمریکا سکوت کرده و به جای آن، تصاویری از بازدید کیم جونگ اون از یک پیست اسکی و کوه پکتو، بلندترین قله شبهجزیره کره و مکانی مقدس برای مردم کره شمالی، منتشر کرده است.
اما سفری که در ظاهر بازدید از یک جاذبه گردشگری به نظر میرسد، ممکن است معنای سیاسی عمیقتری داشته باشد.
کیم جونگ اون معمولا پیش از اتخاذ تصمیمهای مهم به این کوه سفر میکند؛ مکانی که مقامهای پیونگیانگ مدعیاند کیم جونگ ایل، پدر او، در آن متولد شده است.
او در اواخر سال ۲۰۱۳، پیش از برکناری و اعدام عموی قدرتمند خود، جانگ سونگ تائک، به کوه پکتو رفت.
کیم جونگ اون در سال ۲۰۱۷ نیز چند هفته پیش از اعلام مشارکت کره شمالی در بازیهای المپیک زمستانی پیونگچانگ در کره جنوبی، بار دیگر از این کوه بالا رفت. این تصمیم زمینهساز دوره کوتاهی از کاهش تنشها میان دو کره شد.
برخی تحلیلگران معتقدند سفر اخیر او نیز میتواند نشانه تصمیمی مهم باشد؛ تصمیمی که احتمالا با سفر به نشست سازمان همکاری اقتصادی آسیا و اقیانوسیه (اپک) در شنژن چین ارتباط دارد.
یانگ مو جین، رئیس پیشین دانشگاه مطالعات کره شمالی در کره جنوبی، به خبرگزاری فرانسه گفت: «این کوه در کره شمالی مکانی مقدس به شمار میرود و اهمیت نمادین عمیقی دارد.»
او افزود: «حتی اگر مذاکرات با آمریکا در شنژن برگزار نشود، معتقدم کیم ممکن است از این سفر برای بازنگری و تکمیل راهبرد بلندمدت خود در قبال واشنگتن استفاده کرده باشد.»
آیا کیم جونگ اون با هواپیما به چین سفر میکند؟
کیم جونگ اون به استفاده از قطار به جای هواپیما شهرت دارد و انتخاب وسیله سفر برای رسیدن به نشست شنژن در جنوب چین میتواند یکی از ملاحظات او باشد.
از زمانی که کیم در سال ۲۰۱۱ قدرت را به دست گرفت، ۱۲ بار به خارج از کشور سفر کرده، اما تنها در سه مورد از هواپیما استفاده کرده است.
دو مورد از این سفرهای هوایی در سال ۲۰۱۸ و با هواپیمای شخصی او، موسوم به «چامائه-۱»، به مقصد چین انجام شد.
با این حال، کیم از آن زمان تاکنون بهطور علنی از این هواپیمای قدیمی استفاده نکرده است؛ موضوعی که پرسشهایی درباره قابلیت اطمینان آن ایجاد کرده است.
برای نخستین دیدار تاریخی خود با دونالد ترامپ در سنگاپور در سال ۲۰۱۸، کیم جونگ اون با یک فروند بوئینگ ۷۴۷ متعلق به شرکت هواپیمایی ایر چاینا که پکن در اختیارش گذاشته بود، سفر کرد.
این اقدام در آن زمان بهطور گسترده تلاشی از سوی چین برای حفظ نفوذ خود بر پیونگیانگ تلقی شد؛ آن هم در شرایطی که کره شمالی به دنبال مذاکرات مستقیم با واشنگتن بود.
برخی کارشناسان معتقدند پکن ممکن است بار دیگر برای حضور کیم در نشست شنژن هواپیمایی در اختیار او قرار دهد تا در شرایطی که احتمال گفتوگوی رهبر کره شمالی با ترامپ و ولادیمیر پوتین، رئیسجمهوری روسیه، در چین مطرح است، نفوذ خود را حفظ کند.
آن چان ایل، پژوهشگری که اصالتا اهل کره شمالی است، به خبرگزاری فرانسه گفت: «دلایل عملی هم برای سفر هوایی وجود دارد؛ سفر زمینی از کره شمالی به شنژن بیش از ۵۰ ساعت طول میکشد.»
او افزود: «همچنین منطقی است که پکن از این طریق وارد عمل شود، بهویژه پس از آنکه حتی ترامپ گفت حضور کیم به شی جینپینگ بستگی دارد.»
ترامپ و کیم جونگ اون درباره چه موضوعاتی گفتوگو خواهند کرد؟
دیدارهای پیشین کیم جونگ اون و دونالد ترامپ با هدف دستیابی به توافقی پایدار برای محدود کردن برنامه تسلیحات هستهای کره شمالی برگزار شد، اما هیچیک به توافقی مشخص منجر نشد.
تحریمهای طولانیمدت سازمان ملل نیز تاثیر چندانی بر تغییر مسیر پیونگیانگ نداشتهاند.
کره شمالی در عوض، جایگاه خود را بهعنوان کشوری دارای سلاح هستهای در قوانین داخلی تثبیت کرده و بارها اعلام کرده است که زرادخانه اتمی این کشور دائمی و برگشتناپذیر است.
در اوایل نوامبر، کیم یو جونگ، خواهر رهبر کره شمالی، نیز در بیانیهای تند علیه واشنگتن اعلام کرد که «نیازی به دیدار رودررو با چنین افراد غیرقابل اعتماد و خصمانهای نیست».
تحلیلگران معتقدند نزدیکی بیشتر پیونگیانگ به پکن و مسکو، انگیزه کره شمالی برای تعامل با واشنگتن را کاهش داده و تلاشهای ترامپ را پس از شکست سنگین حزب او در انتخابات میاندورهای دشوارتر کرده است.
کو یو هوان، استاد بازنشسته دانشگاه دونگگوک، معتقد است در شرایط کنونی، هرگونه دیدار احتمالی بیشتر به یک ملاقات کوتاه شباهت خواهد داشت تا نشستی رسمی.
به گفته او، دو رهبر احتمالا در چنین دیداری به ردوبدل کردن تعارفات دیپلماتیک و گفتوگو درباره گامهای احتمالی بعدی بسنده خواهند کرد.
دیدار با رهبر کره شمالی چه دستاوردی برای ترامپ خواهد داشت؟
یانگ مو جین معتقد است دونالد ترامپ در شرایطی که حزبش با کنگرهای بهشدت دچار اختلاف روبهرو است، میخواهد خود را بهعنوان یک صلحساز معرفی کند و کره شمالی فرصت مناسبی برای تحقق این هدف در اختیار او قرار میدهد.
با این حال، به گفته کو یو هوان، ترامپ ممکن است به دلیل آنچه منتقدان «استانداردهای دوگانه» مینامند، با انتقاد روبهرو شود؛ زیرا آمریکا از یک سو به دلیل برنامه هستهای ایران علیه این کشور اقدام نظامی کرده و از سوی دیگر به دنبال تعامل با کره شمالی دارای سلاح هستهای است.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، در مقابل این دیدگاه را که ملاقات با رئیسجمهوری آمریکا به کیم جونگ اون اعتبار میبخشد، رد کرد.
او گفت: «مسئله از این جهت جدی است که رئیسجمهوری هرگز دیدار و گفتوگو با کسی را به معنای امتیاز دادن تلقی نکرده است.»
روبیو افزود: «او بارها این استدلال را مطرح کرده و به نظر من بهدرستی گفته است که اگر با کسانی که با آنها اختلاف دارید صحبت نکنید و حاضر به تعامل با آنها نباشید، چگونه میتوانید مشکلات را حل کنید؟»
وزیر خارجه آمریکا در عین حال تاکید کرد که هنوز مشخص نیست چنین دیداری برگزار خواهد شد یا مذاکرات احتمالی به نتیجه مطلوبی خواهد رسید.
او گفت: «اما اگر تلاش نکنیم، هرگز متوجه نخواهیم شد. ممکن است این دیدار انجام نشود، اما رئیسجمهوری آماده انجام آن است.»