رانندگان فرانسوی برای خرید بنزین ارزانتر به جایگاههای شرکت توتال هجوم آوردهاند، رقبای این شرکت نیز معترض هستند و غول انرژی فرانسه را متهم میکنند که با تشویق دولت، رقابت در بازار را به هم زده است.
شرکت توتال که هم نفت خام استخراج میکند و هم آن را به بنزین پالایش میکند، شبکه گستردهای از جایگاههای سوخت در سراسر فرانسه دارد. با این حال، فروش خردهفروشی سوخت در این کشور معمولا در اختیار فروشگاههای زنجیرهای است که بنزین را با سود بسیار کم یا حتی نزدیک به قیمت تمامشده عرضه میکنند تا مشتریان بیشتری را به فروشگاههای خود بکشانند.
اما با افزایش شدید قیمت نفت در بهار امسال به دلیل جنگ آمریکا و ایران، این شرکت بسیار سودآور اعلام کرد قیمت بنزین E10 را در هر لیتر به ۱.۹۹ یورو و گازوئیل را به ۲.۲۵ یورو محدود میکند. این قیمت به شکل محسوسی پایینتر از میانگین کشوری حدود ۲.۱۵ یورو در هر لیتر است و در برخی مناطق، از جمله پاریس، قیمتها حتی تا نزدیک ۲.۵۰ یورو هم میرسد.
این سقف قیمت که طی پنج ماه گذشته به شکل مقطعی اجرا شده، تاکنون حدود ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون یورو برای شرکت توتال هزینه داشته است.
با این حال، افزایش قیمت نفت کمک کرده سود این شرکت فرانسوی در نیمه نخست سال دو برابر شود و به ۱۱.۲ میلیارد یورو برسد.
شرکت توتال زمانی این سقف قیمت را اجرا کرد که فشار سیاسی برای وضع مالیات بر سودهای بادآورده شرکتهای انرژی در حال افزایش بود.
سباستین لوکورنو، نخستوزیر فرانسه، در ماه مه از این شرکت خواست یک «سقف قیمت سخاوتمندانه» اعمال کند.
پاتریک پویانه، مدیرعامل شرکت توتال، صراحتا گفته اگر مالیات ویژهای وضع شود، این شرکت سقف قیمت را کنار خواهد گذاشت.
او اخیرا گفت: «هیچ چیزی ما را مجبور نمیکند» این سقف قیمت را حفظ کنیم. پویانه افزود: «اگر مالیات وضع شود، نتیجهاش را خواهیم گرفت و دیگر هیچ سقف قیمتی از سوی شرکت توتال وجود نخواهد داشت.»
نگرانی از بازگشت اعتراضات گسترده
در شرایطی که تنها هفت ماه تا انتخابات ریاستجمهوری فرانسه باقی مانده و وضعیت اقتصادی این کشور رو به وخامت است، دولت با دقت تحولات را زیر نظر دارد.
ژاک گواسک، رئیس اتحادیه FF3C که نماینده حدود هزار جایگاه سوخت مستقل است، گفت: «در حال حاضر، مقامهای دولتی کاملا خوشحالاند که یک شرکت خصوصی کاری را انجام میدهد که شاید باید خودشان انجام میدادند.»
اما توان شرکت توتال برای کاهش فشار بر مصرفکنندگان هم حد و مرزی دارد. افزایش اخیر قیمت سوخت باعث شده دوباره فراخوانهایی برای اعتراض منتشر شود؛ چیزی که خاطره جنبش «جلیقهزردها» در سال ۲۰۱۸ را زنده کرده است.
آن زمان، برنامه دولت برای افزایش مالیات سوخت موجی از اعتراضات گسترده در میان اقشار کمدرآمد و متوسط به راه انداخت؛ گروههایی که بیشترین فشار مالی را متحمل میشدند. این اعتراضات در ادامه به چالشی گستردهتر علیه سیاستهای اقتصادی امانوئل ماکرون تبدیل شد.
ماکرون روز چهارشنبه از دولت خواست به مشکلات مربوط به عرضه و قیمت سوخت رسیدگی کند.
مود برژون، سخنگوی دولت، گفت حدود یک جایگاه از هر ۱۰ جایگاه سوخت در فرانسه دستکم با کمبود یک نوع سوخت روبهروست و بخش عمده این جایگاهها متعلق به شرکت توتال هستند.
او گفت دولت تلاش خواهد کرد عرضه کافی سوخت را تضمین کند و برای پالایشگاهها نیز انعطاف بیشتری در مقررات ایجاد کند.
به گفته او، هدف این است که «تا حد امکان قیمتها پایین بیاید یا دستکم افزایش آنها تحت کنترل بماند.»
«اخلال در رقابت»
اتحادیه FF3C، نماینده جایگاههای مستقل، در اواسط ماه ژوئیه شکایتی را به نهاد ناظر بر رقابت در فرانسه ارائه کرد و توتال را به رقابت ناعادلانه متهم کرد.
گواسک گفت: «یک بازیگر بزرگ در بخش بالادستی بازار که موقعیت مسلط دارد، از این موقعیت استفاده میکند تا قیمتهای بسیار تهاجمی و پایینتر از سطح بازار تعیین کند. ما نمیتوانیم با ضرر بفروشیم.»
فروشگاههای زنجیرهای که معمولا بنزین را با سود بسیار اندک عرضه میکنند تا مشتریان بیشتری جذب کنند، آنها هم بهشدت ناراضیاند.
میشل ادوار لوکلر، مدیر زنجیره فروشگاههای E.Leclerc، گفت «پالایشگران جیبهایشان را پر میکنند» در حالی که توزیعکنندگان خردهفروشی عملا امکان رقابت ندارند.
او گفت: «ما دیگر نمیتوانیم قیمتها را پایینتر از سطح فعلی بیاوریم. در جایگاههای سوخت حتی یک سنت هم حاشیه سود نداریم.»
در جزیره کرس، بیش از یک دوجین جایگاه سوخت در آخر هفته گذشته تعطیل شدند.
این جایگاهها در بیانیهای اعلام کردند: «با وجود تلاشهای تامینکننده ما، قیمت خرید ما چند ده سنت از قیمت خردهفروشی توتال بالاتر است.»
آنها همچنین از «ناتوانی دولت در تنظیم قیمتها» انتقاد کردند و گفتند این وضعیت «به یک گروه یکپارچه که از سودهای قابل توجه در بخش بالادستی برخوردار است اجازه میدهد قیمتها را دیکته کند و با نوعی باجگیری، رقابت را به هم بزند.»
اگرچه سقف قیمت برای توتال هزینه مالی دارد، از نظر وجهه عمومی برای شرکتی که بارها به دلیل پایین بودن میزان مالیاتی که در فرانسه میپردازد در مقایسه با سود جهانی خود مورد انتقاد قرار گرفته، سود زیادی داشته است.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
پویانه، مدیرعامل این شرکت، اخیرا گفت این سقف قیمت «بیش از هر چیز باعث شده شرکت توتال سرمایه اجتماعی و حسننیت زیادی در میان مردم فرانسه به دست آورد.»