یک نفتکش در نزدیکی تنگه هرمز هدف حمله قرار گرفت؛ حملهای دیگر در این منطقه که باعث انفجار شد و جان یکی از خدمه را گرفت.
بر اساس اعلام مرکز امنیت دریایی عمان (MSC)، یک نفتکش با پرچم جمهوری جزایر مارشال در فاصله ۵۲ مایل دریایی (۹۶.۳ کیلومتر) از سواحل مسقط هدف حمله یک قایق بدون سرنشین انفجاری قرار گرفت.
این شناور با نام «MKD VYOM» حدود ۵۹ هزار و ۴۶۳ تن متریک محموله حمل میکرد. این حمله موجب انفجار در اتاق اصلی موتور و در پی آن آتشسوزی شد. یک خدمه هندی در این حادثه کشته شد.
در مجموع ۲۱ نفر با ملیتهای مختلف شامل ۱۶ هندی، چهار بنگلادشی و یک شهروند اوکراینی در کشتی حضور داشتند. مرکز امنیت دریایی عمان اعلام کرد خدمه با استفاده از کشتی تجاری «MV SAND» با پرچم جمهوری پاناما تخلیه شدند.
هنوز مشخص نشده چه طرفی مسئول این حمله بوده است.
مقامهای عمان اعلام کردند وضعیت نفتکش آسیبدیده را زیر نظر دارند و هشدارهای لازم را به کشتیهایی که از همان محدوده دریایی در خلیج عمان، نزدیک تنگه هرمز عبور میکنند، صادر کردهاند.
در همین باره آقای آرسنیو دومینگز، دبیرکل سازمان بینالمللی دریانوردی در بیانیهای در مورد وضعیت تنگه هرمز اعلام کرد: «از گزارشهایی که حاکی از زخمی شدن چندین دریانورد در حملات به کشتیهای تجاری است عمیقاً نگرانم. هیچ حملهای به دریانوردان بیگناه یا کشتیرانی غیرنظامی تحت هیچ شرایطی قابل توجیه نیست. این خدمه صرفاً در حال انجام وظایف حرفهای خود هستند و باید از پیامدهای تنشهای گسترده ژئوپلیتیکی محافظت شوند.»
افزایش بهای نفت
این حادثه نشاندهنده افزایش خطر در منطقه دریایی است و بر همین اساس قیمت نفت خام صبح دوشنبه دوم مارس جهش یافت. معاملهگران بر این باورند که عرضه نفت از ایران و دیگر کشورهای خاورمیانه ممکن است متوقف شود.
بهای هر بشکه نفت خام شاخص آمریکا ۷ درصد افزایش یافت و به ۷۲ دلار رسید. نفت برنت نیز با رشد ۷ درصدی به ۷۸.۴ دلار در هر بشکه رسید.
مرکز امنیت دریایی عمان روز یکشنبه نیز از حمله نخست به یک نفتکش با پرچم پالائو در سواحل مسندم خبر داده بود. در بیانیه مربوط به آن حادثه نیز مشخص نشده بود چه کسی یا چه عاملی به کشتی که گفته میشود تحت تحریمهای آمریکا بوده، حمله کرده است.
ممنوعیت عبور تجاری از تنگه هرمز
در پی حملات آمریکا و اسرائیل به ایران در آخر هفته، نیروی دریایی ایران هشدارهایی صادر و عبور تجاری از تنگه هرمز را ممنوع اعلام کرد.
اگرچه هیچ انسداد رسمی و بینالمللی از سوی مراجع شناختهشده دریایی اعلام نشده است، اما تهدیدها و حملات مستقیم به کشتیها موجب افزایش شدید هزینه بیمه جنگی و ایجاد خطرات امنیتی جدی شده و عملاً باعث توقف گسترده عملیات کشتیرانی شده است.
شرکتهای بزرگ کشتیرانی کانتینری برای حفاظت از خدمه و داراییهای خود به سرعت واکنش نشان دادند. شرکتهای مرسک، هاپاگ-لوید و «CMA CGM» اعلام کردند تا اطلاع ثانوی تمامی تردد کشتیهای خود از تنگه هرمز را متوقف میکنند. این شرکتها کشتیهای حاضر در خلیج فارس یا در مسیر آن را به لنگرگاههای امن هدایت کرده و بسیاری از خدمات خود را از طریق دماغه امید نیک تغییر مسیر دادهاند و عبور از کانال سوئز را نیز متوقف کردهاند.
شرکت «MSC» به تمامی کشتیهای خود در منطقه خلیج فارس و کشتیهای در حال عبور دستور داده به پناهگاههای امن تعیینشده حرکت کنند و به طور موقت ثبت سفارش بار به مقصد خاورمیانه را در سطح جهانی متوقف کرده است.
شرکتهای ژاپنی «NYK»، «میتسویی او.اس.کی لاینز» و «کاوازاکی کیسن» نیز به طور مشابه تمامی عملیات در تنگه هرمز را متوقف کردهاند و کشتیهایشان از شنبه شب در آبهای امن خارج از تنگه در حالت انتظار یا لنگر انداخته قرار دارند.
در بخش نفت و گاز نیز چندین شرکت بزرگ نفتی، مالکان نفتکشها و شرکتهای بازرگانی (که نامشان اعلام نشده) ارسال نفت خام، فرآوردههای سوختی و گاز طبیعی مایع از طریق این تنگه را تعلیق کردهاند.
دادههای مستقل ردیابی کشتیها از منابع مختلف از جمله رویترز نشان میدهد تا اواخر شنبه، تردد کلی شناورها از این آبراه حدود ۷۰ درصد کاهش یافته و فعالیت در مسیرهای اصلی کشتیرانی تا یکشنبه ۴۰ تا ۵۰ درصد افت کرده است.
دستکم ۱۵۰ نفتکش حامل نفت خام و گاز طبیعی مایع در آبهای آزاد خلیج فارس در خارج از تنگه لنگر انداختهاند و در نزدیکی امارات متحده عربی، عربستان سعودی، قطر و دیگر بنادر منطقه تجمع کردهاند.
خود تنگه هرمز تحت محاصره دائمی یا انسداد رسمی و مورد تأیید جهانی قرار ندارد، اما به دلیل ترکیب تهدیدهای امنیتی و عقبنشینی شرکتهای بیمه، عملیات تجاری عملاً برای مدتی متوقف شده است.
این وضعیت حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد از تجارت دریایی جهانی نفت و سهم قابل توجهی از جریانهای گاز طبیعی مایع را مختل کرده و شرایط همچنان سیال است و انتظار میرود تا زمان تثبیت امنیت منطقه ادامه یابد.