یک گزارش تازه نشان میدهد کشورهای اروپایی در استانداردهای کیفیت آبهای شنا نمره بالایی میگیرند و بیشتر این آبها برای شناگران ایمن ارزیابی شدهاند.
بر اساس گزارش «آبهای قابل شنا» در سال ۲۰۲۵، سواحل، دریاچهها و رودخانههای اروپا همچنان از نظر کیفیت آب در سطح بالایی قرار دارند و بخش بزرگی از محلهای شنا الزامات اتحادیه اروپا را برآورده میکنند.
در سراسر قاره از ایرلند تا استونی و قبرس، ۹۶ درصد از همه محلهای تحت پایش حداقل استانداردهای کیفی را تامین میکنند و تنها ۱.۵ درصد در رده «ضعیف» ارزیابی شدهاند.
به طور کلی کیفیت آبهای ساحلی برای شنا بهتر از رودخانهها و دریاچهها است و ۸۸ درصد آبهای ساحلی قابل شنا در اتحادیه اروپا در رده «عالی» و در مقابل ۷۸ درصد آبهای داخلی برای شنا در همین رده طبقهبندی شدهاند.
گزارش توضیح میدهد که این تفاوت بازتاب ویژگیهای بسیاری از آبهای داخلی در اروپای مرکزی است که عمدتا از دریاچههای کوچک، برکهها و رودخانههای با جریان کم تشکیل شدهاند.
این پهنههای آبی به ویژه در تابستان، در برابر آلودگیهای مقطعی ناشی از بارندگیهای شدید یا دورههای خشکسالی آسیبپذیرتر هستند.
کیفیت آبهای شنا بر اساس میزان باکتریهای ایکولای و انتروکوکهای رودهای که شاخصهای اصلی آلودگی مدفوعی و نشاندهنده خطر برای سلامت هستند، در چهار سطح «عالی»، «خوب»، «قابلقبول» و «ضعیف» دستهبندی میشود.
به گفته آژانس محیط زیست اروپا، تماس با آب آلوده برای شنا میتواند به بیماریهای گوارشی مانند دلبههمخوردگی و اسهال و نیز عفونتهای گوش، چشم و مجاری تنفسی فوقانی منجر شود.
بهترین آبها برای شنا کجا هستند؟
بر اساس این گزارش، قبرس از نظر کیفیت کلی آب بهترین وضعیت را دارد و ۱۰۰ درصد آبهای آن در رده «عالی» قرار گرفتهاند. پس از آن یونان (۹۷.۱ درصد)، بلغارستان (۹۶.۹ درصد) و اتریش (۹۶.۵ درصد) قرار دارند.
کیفیت آبهای ساحلی لیتوانی و اسلوونی نیز عالی ارزیابی شده است، اما آبهای داخلی قابل شنا در این دو کشور میانگین کلی را پایین آورده است.
در مورد دریاچهها، رودخانهها و برکهها، بهترین کیفیت آب در اتریش و فنلاند ثبت شده است؛ حدود ۹۵ درصد آبهای داخلی این دو کشور در رده «عالی» قرار گرفتهاند.
دانمارک (۹۴.۳ درصد)، لوکزامبورگ (۹۴.۱ درصد) و آلمان (۹۱.۵ درصد) فهرست پنج کشور دارای بهترین آبها را کامل میکنند.
و بدترینها؟
در سه کشور عضو اتحادیه اروپا یعنی استونی، هلند و فرانسه، دستکم ۳ درصد آبهای قابل شنا در سال ۲۰۲۵ در رده «ضعیف» قرار گرفتهاند.
در آلبانی تنها ۱۶.۸ درصد آبها در سطح «عالی» ارزیابی شدهاند؛ کمترین سهم در میان همه کشورهای اروپایی.
تنها چهار کشور دیگر کمتر از ۷۰ درصد آبهایشان در رده «عالی» بوده است: استونی (۵۶.۹ درصد)، لهستان (۵۸.۷ درصد)، مجارستان (۶۴.۰ درصد) و بلژیک (۶۷.۹ درصد).
اگر فقط آبهای داخلی را در نظر بگیریم، اسپانیا پایینترین کیفیت را دارد؛ بیش از ۱۱ درصد رودخانهها و دریاچههای این کشور در رده «ضعیف» و تنها ۵۳.۱ درصد در رده «عالی» قرار گرفتهاند که پایینترین سهم به شمار میرود.
اسلوونی، پرتغال و کرواسی نیز از جمله کشورهایی هستند که پایینترین کیفیت آبهای داخلی برای شنا را داشتهاند.
رودخانهها چالشبرانگیزترند
به گفته این گزارش، وضعیت آب رودخانهها برای شنا همچنان به طور ویژه چالشبرانگیز است. در سال ۲۰۲۵ تنها ۴۷ درصد از حدود هزار و دویست محل مشخص شده برای شنا در رودخانههای سراسر اروپا به سطح «عالی» رسیدهاند.
در این گزارش، شهرنشینی شتابان و آلودگیهای دوران انقلاب صنعتی به عنوان مهمترین عوامل افت کیفیت آب در بسیاری از رودخانههای اروپا معرفی شده است.
برخی از عوامل اصلی موثر بر کیفیت آب رودخانهها برای شنا شامل آلودگیهای مقطعی پس از بارندگیهای شدید مانند سرریز شدن شبکههای فاضلاب و روانابهای ناشی از طوفان، آلودگیهای کشاورزی و ورود مواد مدفوعی از حیات وحش و دامهایی است که به حاشیه رودخانه دسترسی دارند.
به گفته آژانس محیط زیست اروپا، کیفیت آب بسیاری از رودخانهها و پهنههای آبی شهری با کمک سیاستهای آبی اروپا به تدریج بهبود یافته و اکنون شنا در رودخانه در چندین شهر اروپایی ممکن شده است.