بر اساس گزارش جدید سازمان همکاری و توسعه اقتصادی، سلامت روان نامطلوب یکی از مهمترین چالشهای بهداشت عمومی و اقتصاد در اروپا است.
بر اساس گزارش تازه سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD)، سلامت روان نامطلوب هر سال حدود ۷۶ میلیارد یورو هزینه به اقتصادهای اروپا تحمیل میکند؛ رقمی معادل تقریبا ۶ درصد کل بودجههای بهداشت و درمان.
این گزارش میافزاید مشکلات سلامت روان از مهمترین چالشهای بهداشت عمومی و اقتصاد هستند و پیامدهای آنها فراتر از افراد میرود.
سازمان همکاری و توسعه اقتصادی میگوید بخش بزرگی از این هزینهها ناشی از آن است که اختلالات روانی بیماریهای جسمی دیگر را تشدید میکند و به درمانهای پیچیدهتر و پرهزینهتر منجر میشود.
برآوردهای این سازمان همچنین نشان میدهد این اختلالات تاثیر عمیقی بر بازار کار خواهند گذاشت و بین سالهای ۲۰۲۵ تا ۲۰۵۰ هر سال به طور متوسط ۱.۷ درصد از تولید ناخالص داخلی میکاهند.
گزارش توضیح میدهد که کاهش تولید ناخالص داخلی در درجه اول ناشی از افت مشارکت در بازار کار و کاهش بهرهوری است.
به گفته سازمان همکاری و توسعه اقتصادی، اختلال افسردگی اساسی، اختلال اضطراب فراگیر و اختلال مصرف الکل در ۲۵ سال آینده به طور متوسط ۲.۵ سال از امید به زندگی سالم در سراسر اتحادیه اروپا میکاهد؛ رقمی معادل حدود ۲۸ هزار مرگ زودرس در هر سال.
افزایش مشکلات سلامت روان
در کشورهای عضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی، نرخ اختلالات روانی در دو دهه گذشته نزدیک به ۲۱ درصد افزایش یافته است.
سلامت روان نامطلوب بیش از یک نفر از هر پنج نفر را در کشورهای عضو این سازمان و اتحادیه اروپا تحت تاثیر قرار میدهد.
شایعترین اختلالات، اختلالات اضطرابی است که حدود ۴۰ درصد همه موارد را شامل میشود و پس از آن اختلالات افسردگی با ۲۰ درصد و اختلالات مصرف مواد با ۱۷ درصد قرار دارد.
این گزارش تاکید میکند که این ارقام احتمال دارد «ابعاد واقعی مشکل را کمتر از حد نشان دهد، زیرا بسیاری از موارد خفیف تشخیص داده نمیشود یا به دلیل تداوم انگ اجتماعی و محدودیتهای نظامهای درمانی موجود گزارش نمیشود».
جوانان بیش از دیگران آسیب میبینند
گزارش نشان میدهد که اختلالات سلامت روان به یک اندازه بر همه تاثیر نمیگذارد و زنان، جوانان و افراد دارای وضعیت اقتصادیاجتماعی پایین به طور ویژه آسیب میبینند.
در میان کودکان و جوانان، شیوع اختلالات روانی بالاست و رو به افزایش بوده است. به گفته آمارهای سازمان همکاری و توسعه اقتصادی، در سالهای اخیر بیش از یک نفر از هر چهار نفر در بازه سنی ۱۵ تا ۲۴ سال یک اختلال سلامت روان را تجربه کرده است.
این روند به ویژه نگرانکننده است، زیرا اختلالات روانی که پیش از ۲۴ سالگی آغاز میشود اگر درمان نشود بیشتر احتمال دارد تا بزرگسالی ادامه پیدا کند و پیامدهای مادامالعمر بر جا بگذارد.
گزارش عوامل متعدد اجتماعی و محیطی را محرکهای اصلی این افزایش معرفی میکند. محدودیتهای آغازین همهگیری کووید‑۱۹، جنگ، بیثباتی ژئوپلیتیک و بحرانهای اقتصادی همگی به وخیمتر شدن وضعیت سلامت روان دامن زدهاند.
نویسندگان مینویسند: «اضطراب ناشی از تغییرات اقلیمی به نگرانی مهمی برای نسل جوان تبدیل شده است، به طوری که ۸۴ درصد جوانان در سراسر جهان از نگرانی متوسط تا شدید نسبت به آینده سیاره خبر دادهاند».
آنها اضافه میکنند که استفاده مسئلهساز از شبکههای اجتماعی نیز به نگرانی مهمی تبدیل میشود، به ویژه در میان گروههای سنی جوانتر.
سلامت روان با ورود به بزرگسالی بهبود مییابد، به جز افزایش خفیفی که در میان افراد ۹۵ ساله و بالاتر دیده میشود.
ناکافی بودن سیاستهای ملی
این گزارش هشدار میدهد که با وجود تدوین چارچوبهای سیاستی سلامت روان در بیشتر کشورها، همچنان شکاف بزرگی در دسترسی به درمان وجود دارد.
برآورد میشود حدود ۶۷.۵ درصد افرادی که در کشورهای اتحادیه اروپا به خدمات سلامت روان نیاز دارند به درمان دسترسی ندارند.
گزارش چند مانع را که دسترسی بهموقع به درمان را مختل میکند برمیشمارد، از جمله پرداختهای مستقیم برای برخی درمانها، کمبود خدمات تخصصی در مناطق روستایی و کمبود نیروی متخصص.
به گفته سازمان همکاری و توسعه اقتصادی، یکی از روندهای اصلی اصلاحات، انتقال مدیریت از بیمارستانها به مداخلات مبتنی بر جامعه است، از جمله مراقبتهای اولیه، مدارس و محلهای کار.
نویسندگان میگویند: «رویکردهای زودهنگام و پیشگیرانه خارج از محیطهای بیمارستانی میتواند موثر و کمهزینهتر باشد».