ساموراییهای ژاپن در سراسر جهان به عنوان جنگجویانی ماهر شناخته میشوند که از اصول اخلاقی سختگیرانهای پیروی میکردند. در فرهنگ عامه و موزهها، تصویر سامورایی اغلب با مردان گره خورده است؛ اما یک پرسش تاریخی مهم وجود دارد: آیا در میان این جنگجویان افسانهای، زنان نیز حضور داشتند؟
برای پاسخ به این پرسش، ابتدا باید درک کرد که «سامورایی» فراتر از یک عنوان نظامی، یک طبقه اجتماعی کامل بود که گاهی طبقه «بوشی» نامیده میشد.
آگهی
آگهی
هر کسی که در این طبقه متولد میشد، صرفنظر از اینکه آموزش نظامی دیده باشد یا خیر، یک سامورایی محسوب میشد.
شان اورایلی، استاد مطالعات ژاپن در دانشگاه بینالمللی آکیتا، میگوید هر زنی در این طبقه متولد میشد یک «سامورایی زن» بود، حتی اگر هرگز سلاحی به دست نمیگرفت. درست مانند مردانی که با وجود عضویت در این طبقه، ممکن بود آموزش ندیده یا ضعیف باشند.
«اونا-موشا»؛ زنان در قلب نبرد
زنان سامورایی که در جنگها شرکت میکردند، اغلب با عنوان «اونا-موشا» یا «زنان جنگجو» شناخته میشدند. اگرچه اورایلی معتقد است اهمیت نظامی آنها ممکن است کمتر از آن چیزی باشد که امروزه تصور میشود، اما شواهد تاریخی قدرتمندی از حضور آنها در اواخر قرن نوزدهم وجود دارد.
در جریان «جنگ بوشین» (۱۸۶۸-۱۸۶۹)، زمانی که حامیان شوگونسالاری توکوگاوا با نیروهای امپراتور میجنگیدند، واحدی از زنان سامورایی به نام «جوشیگون» شکل گرفت.
این واحد توسط زنی ۲۲ ساله به نام «ناکانو تاککو» رهبری میشد. آنها که تنها به شمشیر و «ناگیناتا» (سلاحی نیزهمانند با تیغه منحنی) مجهز بودند، در برابر نیروهای مسلح به تفنگ ایستادگی کردند.
گزارشها حاکی از آن است که تاککو پیش از اصابت گلوله، ۵ یا ۶ مرد را با سلاح خود از پا درآورد.
شواهد باستانشناسی: تپه تپنده در نومازو
یکی از محکمترین شواهد فیزیکی برای اثبات حضور زنان در نبرد، تپهای در شهر «نومازو» است که گفته میشود بقایای جنگجویان قرن شانزدهمی در آن قرار دارد.
تحلیلی که در سال ۱۹۸۹ در نشریه انسانشناسی منتشر شد، نشان داد که در این محل بقایای حدود ۱۰۵ نفر وجود دارد که همگی در سنین جوانی مردهاند و یکسوم آنها زن هستند.
توماس کانلان، استاد تاریخ ژاپن در دانشگاه پرینستون، معتقد است این یافتهها نشاندهنده آن است که زنان در جنگهای قرن شانزدهم میجنگیدند و کشته میشدند. با این حال، برخی دیگر از اساتید مانند کارل فرایدی معتقدند ممکن است برخی از این زنان غیرنظامیانی باشند که در جریان جنگ کشته شدهاند.
اسطورهها: از توموئه گوزن تا ژاندارک ژاپن
داستانها و افسانههای بسیاری درباره ساموراییهای زن روایت شده است. مشهورترین جنگجوی زن که گفته میشود در جنگ «گنپی» در قرن ۱۲ شرکت کرد، «توموئه گوزن» نام داشت.
در وقایعنگاری «داستان هیکه» آمده است که او حریفی برای هزار مرد بود و با تیر و کمان و شمشیر، آماده مقابله با هر دیو یا خدایی بود.
«اوهوری تسوروهیمه» نیز که پس از مرگ پدر و برادرانش رهبری دفاع از جزیره اومیشیما را در قرن ۱۶ بر عهده گرفت، به دلیل رشادتهایش با «ژاندارک» مقایسه میشود.
امروزه در معبد اویامازومی، زرهی نگهداری میشود که به گفته کارشناسان بر اساس آناتومی زنانه طراحی شده است.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
تابوها و محدودیتها
با وجود این داستانهای حماسی، کارل فرایدی معتقد است حضور زنان در نبرد به دلیل تابوهای مذهبی و نظامی بسیار نادر بوده است.
به عنوان مثال، برخی آیینهای نظامی آن زمان هماتاق شدن با زنان پیش از نبرد یا حتی نگاه کردن زنان به پشت افسران در حال اعزام به جنگ را ممنوع میکردند.
امروزه، اگرچه طبقه سامورایی در دهه ۱۸۷۰ رسما ملغی شد، اما میراث آنها زنده است.
مدرسه «یوشین» همچنان آموزش کار با «ناگیناتا» را با کیمونو ادامه میدهد؛ سنتی که یادآور زمانی است که زنان ناچار بودند ناگهان سلاح به دست بگیرند و فرصتی برای تعویض لباس نداشتند.