تحقیقات جدید سازمان بهداشت جهانی نشان میدهد که اگرچه بسیاری از مردم در برابر بیماری سرطان احساس ناتوانی میکنند، اما بخش بزرگی از این بحران جهانی با تغییرات ساده در رفتارهای روزمره قابل مهار است.
بر اساس این تحلیل گسترده، بیش از یکسوم کل موارد ابتلا به سرطان در جهان «قابل پیشگیری» هستند و در این میان، دو عامل اصلی نقشی تعیینکننده ایفا میکنند.
آگهی
آگهی
گزارش اخیر که در نشریه معتبر «نیچر» منتشر شده، تاکید میکند که از میان ۱۹ میلیون مورد جدید ابتلا به سرطان در سال ۲۰۲۲، حدود ۳۸ درصد (نزدیک به ۴ مورد از هر ۱۰ تشخیص) با ۳۰ عامل خطرِ قابل تغییر مرتبط بودهاند.
این عوامل شامل دخانیات، مصرف الکل، شاخص توده بدنی بالا (چاقی)، فعالیت بدنی ناکافی، آلودگی هوا و عوامل عفونی میشوند.
ایزابل سورجوماتارام، اپیدمیولوژیست ارشد سازمان بهداشت جهانی و نویسنده اصلی این تحقیق، میگوید: «این مطالعه جامعترین ارزیابی از سرطانهای قابل پیشگیری در سطح جهان است. شناسایی این عوامل، قدرتمندترین فرصت را برای کاهش بار جهانی سرطان در اختیار ما قرار میدهد.»
متهمان ردیف اول: تنباکو و الکل
شاید جای تعجب نباشد که مصرف دخانیات همچنان مرگبارترین عامل در این فهرست است.
طبق آمار، سیگار کشیدن به تنهایی مسئول ۱۵ درصد از کل موارد سرطان در سال ۲۰۲۲ بوده است. این خطر در میان مردان به مراتب بیشتر دیده میشود؛ به طوری که ۲۳ درصد از کل سرطانهای جدید در مردان جهان، مستقیما با مصرف تنباکو مرتبط است.
اما رتبه دوم در میان عوامل مربوط به سبک زندگی، به مصرف الکل اختصاص دارد.
الکل عامل حدود ۷۰۰ هزار مورد ابتلای جدید (۳.۲ درصد کل موارد) در سال بوده است. یافته شگفتانگیز این تحقیق نشان میدهد که ترکیب «سیگار» و «الکل» به تنهایی مسئول حدود ۴۸ درصد از کل سرطانهای قابل پیشگیری در جهان است.
نقش جغرافیایی آلودگی هوا و عفونتها
این گزارش همچنین به تفاوتهای منطقهای اشاره میکند. برای مثال، آلودگی هوا در شرق آسیا عامل ۱۵ درصد از سرطانهای ریه در زنان است، در حالی که این رقم در شمال آفریقا و غرب آسیا برای مردان به ۲۰ درصد میرسد.
از سوی دیگر، عوامل عفونی مانند ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) و باکتریهای مرتبط با سرطان معده، عامل ۱۰ درصد از ابتلای جدید هستند.
محققان تاکید میکنند که با وجود دسترسی به واکسنهای موثر (مانند واکسن HPV)، پوشش واکسیناسیون در بسیاری از نقاط جهان همچنان پایین است. سرطان معده نیز که در میان مردان شایعتر است، اغلب با سیگار و شرایط نامناسب بهداشتی و دسترسی محدود به آب سالم پیوند دارد.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
پیام نهایی به دولتها: پیشگیری ارزانتر از درمان
آندره ایلباوی، مدیر تیم کنترل سرطان در سازمان بهداشت جهانی، معتقد است: «با بررسی الگوها در کشورهای مختلف، ما اکنون اطلاعات دقیقتری داریم تا به دولتها و افراد کمک کنیم پیش از شروع بیماری، جلوی آن را بگیرند.»
این مطالعه بار دیگر ثابت میکند که مبارزه با سرطان تنها در آزمایشگاهها و اتاقهای عمل اتفاق نمیافتد، بلکه بخش بزرگی از آن در گرو اراده سیاسی برای کاهش آلودگیهای محیطی و آگاهیبخشی به عمومی مردم برای اصلاح سبک زندگی است.
محققان در پایان گزارش خود تاکید کردهاند که با حذف عوامل خطر ذکر شده، میتوان از وقوع نزدیک به ۴۰ درصد از سرطانها در سطح جهان جلوگیری کرد؛ هدفی که نیازمند سرمایهگذاری و تعهد سیاسی پایدار است.