یورواستات اعلام کرده است مردم در برخی کشورهای اروپا هر هفته نزدیک هشت ساعت بیشتر از دیگران کار میکنند. کارشناسان مذاکرات جمعی، کار پارهوقت و ساختار اقتصادی را عوامل اصلی این شکاف میدانند.
آمارهای جدید یورواستات اختلافهای چشمگیر ساعات کار در سراسر اروپا را نشان میدهد.
آگهی
آگهی
بر اساس تازهترین دادههای دفتر آمار اتحادیه اروپا درباره ساعات واقعی کار، مردم در این اتحادیه به طور متوسط ۳۵.۹ ساعت در هفته کار میکنند. این رقم شامل کارکنان تماموقت و پارهوقت ۲۰ تا ۶۴ ساله در شغل اصلی آنهاست.
این دادهها همچنین اختلافهای قابل توجه بین کشورها را برجسته میکند و این پرسش را پیش میکشد که چرا برخی اروپاییها بسیار بیشتر از دیگران کار میکنند.
ساعات کار در کشورهای بالکان بیشترین است
در درون اتحادیه اروپا، ساعات واقعی کار هفتگی از ۳۱.۹ ساعت در هلند تا ۳۹.۶ ساعت در یونان متغیر است. اگر کشورهای نامزد عضویت در اتحادیه و اعضای اتحادیه اروپای آزاد نیز در نظر گرفته شوند، این رقم در ترکیه به ۴۲.۴ ساعت میرسد. دو کشور نامزد دیگر، بوسنی و هرزگوین با ۴۰.۹ ساعت و صربستان با ۴۰.۶ ساعت، در ردههای بعدی قرار دارند.
فقط در این کشورها متوسط ساعات کار هفتگی از ۴۰ ساعت میگذرد؛ معادل بیش از هشت ساعت کار روزانه در یک هفته کاری پنج روزه.
پس از آنها یونان با ۳۹.۶ ساعت، مقدونیه شمالی با ۳۹.۵ ساعت و بلغارستان با ۳۸.۷ ساعت قرار دارند. کشورهای بالکان عملا صدرنشین جدول طولانیترین هفتههای کاری هستند؛ یونان و ترکیه نیز اغلب بخشی از منطقه گستردهتر بالکان به شمار میآیند.
دیوید اسپنسر، استاد دانشگاه لیدز، در گفتوگو با یورونیوز بیزنس گفت: «در هیچ کشوری کارگران ساعات کار خود را «انتخاب» نمیکنند؛ بلکه مجموعهای از ساعات «عادی» کار میکنند که این هنجار را کارفرمایان تعیین میکنند. بهرهوری پایینتر در کنار ضعف قدرت کارگران میتواند توضیح دهد چرا در کشورهای یادشده ساعات کار طولانیتر است.»
خورخه کابریتا، مدیر ارشد پژوهش در یوروفاند، گفت نظامهای متفاوت تعیین زمان کار نیز میتواند توضیح دهد چرا در برخی کشورها ساعات کار طولانیتر ثبت میشود.
هلند کوتاهترین ساعات کار را دارد
هلند بهعنوان کشوری که کوتاهترین هفته کاری متوسط در اروپا را دارد، متمایز است؛ مردم آن به طور متوسط فقط ۳۱.۹ ساعت در هفته کار میکنند.
کابریتا یادآور شد که کارکنان پارهوقت نزدیک به ۴۳ درصد کل اشتغال در هلند را تشکیل میدهند؛ سهمی بهمراتب بالاتر از هر کشور عضو دیگر اتحادیه اروپا. این کشور همچنین یکی از کوتاهترین هفتههای کاری توافقشده در قراردادهای جمعی را در میان اعضای اتحادیه اروپا دارد.
اسپنسر به یورونیوز بیزنس گفت: «هلند به سمت گسترش کار پارهوقت حرکت کرده که به کاهش متوسط طول هفته کاری کمک کرده است؛ با این حال، هفته کاری کارکنان تماموقت هنوز به ۴۰ ساعت نزدیک است.»
پس از هلند، آلمان، نروژ و دانمارک با متوسط ۳۳.۹ ساعت در هفته قرار دارند؛ یعنی کارکنان در هلند حدود دو ساعت در هفته کمتر از نزدیکترین رقبای خود کار میکنند.
در اتریش (۳۴.۰ ساعت)، بلژیک (۳۴.۳) و فنلاند (۳۴.۷) نیز متوسط ساعات کار هفتگی کمتر از ۳۵ ساعت است. در این هفت کشور، طول متوسط روز کاری در یک هفته پنج روزه به کمتر از هفت ساعت میرسد.
ساعات کار در آلمان کمتر از فرانسه، ایتالیا و اسپانیا است
آلمان در میان چهار اقتصاد بزرگ اتحادیه اروپا کوتاهترین هفته کاری را دارد؛ متوسط ۳۳.۹ ساعت در هفته. کارکنان در آلمان ۱.۷ ساعت در هفته کمتر از همتایان خود در فرانسه (۳۵.۶ ساعت) کار میکنند.
اسپانیا با ۳۶.۳ ساعت، طولانیترین هفته کاری را در میان این چهار اقتصاد ثبت کرده و ایتالیا (۳۶.۱ ساعت) نیز بالاتر از متوسط اتحادیه اروپا یعنی ۳۵.۹ ساعت قرار دارد. فاصله آلمان با این دو کشور بیش از دو ساعت کار در هفته است.
اسپنسر گفت: «ساعات کار کوتاهتر در آلمان، برای نمونه، تا حدی بازتاب قدرت اتحادیهها و اثر مثبت چانهزنی جمعی است.»
در دیگر کشورها، متوسط ساعات کار هفتگی در لهستان ۳۸.۷، در رومانی ۳۸.۲، در چک ۳۷.۵، در مجارستان ۳۷.۴، در سوییس ۳۵.۹، در سوئد ۳۵.۴ و در ایرلند ۳۵.۱ ساعت است.
چرا ساعات کار تا این اندازه متفاوت است؟
به طور کلی، کشورهای شمال و غرب اروپا هفتههای کاری کوتاهتری نسبت به همتایان خود در اروپای شرقی و مرکزی دارند.
کابریتا نظامهای تعیین زمان کار، ساختار اشتغال و ساختار کلی اقتصاد را از عوامل اصلی تفاوت بین کشورها دانست.
نقش اتحادیههای کارگری و چانهزنی جمعی
کابریتا گفت کشورهایی که در آنها اتحادیههای کارگری و چانهزنی جمعی نقش پررنگتری در تعیین سقف ساعات کار دارند، معمولا ساعات کار واقعی کوتاهتری ثبت میکنند.
او افزود چانهزنی جمعی قویتر معمولا با اضافهکاری کمتر و رعایت بیشتر مقررات کار همراه است.
تاثیر اشتغال پارهوقت و خوداشتغالی
ساختار اشتغال ـ از جمله نحوه توزیع کارکنان در مشاغل، بخشها، وضعیتهای استخدامی و انواع قرارداد ـ نیز نقش مهمی دارد.
کابریتا یادآور شد هرچه سهم اشتغال پارهوقت بیشتر باشد، متوسط ساعات کار تمایل به کاهش دارد.
کارکنان خوداشتغال که به طور معمول اختیار بیشتری بر برنامه کاری خود دارند، نسبت به حقوقبگیران ساعات بیشتری کار میکنند، به ویژه اگر خود کارفرمای دیگران هم باشند.
ساختار اقتصادی نیز اهمیت دارد. وزن نسبی بخشهای مختلف در یک اقتصاد میتواند بر متوسط ساعات کار تاثیر بگذارد، زیرا برخی صنایع به طور معمول به برنامههای کاری طولانیتری نیاز دارند.
تفاوت چشمگیر ساعات کار در بخشهای مختلف
کارگران ماهر بخش کشاورزی، جنگلداری و شیلات در اتحادیه اروپا طولانیترین هفته کاری را با ۴۲ ساعت ثبت میکنند و پس از آنها مدیران با ۴۰.۶ ساعت و کارکنان نیروهای مسلح با ۳۹.۴ ساعت قرار دارند.
در سوی دیگر طیف، کارکنان مشاغل ساده کوتاهترین هفته کاری متوسط را با ۳۱.۸ ساعت دارند و پس از آنها کارمندان دفتری با ۳۴.۰ ساعت و کارکنان خدمات و فروش با ۳۴.۵ ساعت قرار میگیرند.