ایالات متحده و ایران پنجشنبه شب در نشست اضطراری شورای امنیت سازمان ملل متحد،بر سر موضوعاتی از جمله وضعیت تنگه هرمز، حملات اخیر در منطقه و اجرای تفاهمنامه دیپلماتیک تازه میان دو کشور، به تبادل اتهامهای شدید پرداختند.
نماینده آمریکا در آغاز این نشست، ایران را مسئول حملات اخیر پهپادی و موشکی به زیرساختهای غیرنظامی در کشورهای حوزه خلیج فارس، از جمله بحرین و کویت، دانست و مدعی شد که امنیت کشتیهای تجاری و آبراههای بینالمللی در معرض تهدید قرار گرفته است.
آگهی
آگهی
واشنگتن سپس تمرکز خود را بر تنگه هرمز گذاشت و مدعی شد که ایران مانع عبور تمامی کشتیها از این گذرگاه راهبردی دریایی شده است.
به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
مایک والتز، نماینده دائم آمریکا در سازمان ملل، اعلام کرد که ایران اصول اساسی تفاهمنامه دوجانبهای را که دو هفته پیش میان دو کشور امضا شده بود، نقض کرده است.
او گفت: «تنها دو هفته پیش، ایالات متحده و ایران یک تفاهمنامه امضا کردند. اساسیترین اصل این تفاهمنامه آن بود که تنگهها و آبراههای بینالمللی باید باز بمانند و حملات به کشتیهای غیرنظامی متوقف شود. اما امروز به این دلیل اینجا هستیم که ایران این تعهد را نادیده گرفته است.»
پاسخ ایران
در مقابل، ایران این اتهامات را بهشدت رد کرد و آمریکا را متهم ساخت که بار دیگر با «دروغپردازی و انتشار اطلاعات نادرست» در پی هدف قرار دادن جمهوری اسلامی است. هیات ایرانی تاکید کرد که ریشه بحران کنونی، حملات نظامی آمریکا و اسرائیل به ایران است در حالی که مذاکرات دیپلماتیک همچنان در جریان بوده است.
امیر سعید ایروانی، نماینده دائم ایران در سازمان ملل، گفت: «ایران قربانی اصلی جنگهای تجاوزکارانهای است که از سوی ایالات متحده و رژیم اسرائیل آغاز شدهاند. نباید جای قربانی و متجاوز عوض شود. هیچ قطعنامهای از شورای امنیت نمیتواند حق ذاتی دفاع مشروع یک کشور عضو را که در منشور سازمان ملل تصریح شده است، سلب کند. ایران همچنان به اجرای کامل تفاهمنامه، از جمله مفاد مربوط به تنگه هرمز، متعهد است؛ مشروط بر آنکه ایالات متحده نیز با حسن نیت به تعهدات خود عمل کند.»
پس از اظهارات نماینده ایران، هیات آمریکایی بار دیگر درخواست سخنرانی کرد تا به گفتههای تهران پاسخ دهد. نماینده آمریکا مدعی شد که ایران در تلاش است شورای امنیت را از انجام وظیفه خود در حفظ صلح و امنیت بینالمللی بازدارد.
وی افزود که بستن آبراههای بینالمللی و تهدید کشتیرانی تجاری، به هیچوجه مصداق دفاع مشروع نیست.
ایران نیز در پاسخ اعلام کرد برخی کشورهای منطقه با در اختیار گذاشتن قلمرو و حریم هوایی خود برای عملیات نظامی آمریکا و اسرائیل، در این اقدامات مشارکت داشته و از منظر حقوق بینالملل مسئولیت دارند. تهران همچنین آمریکا را به اعمال «محاصره دریایی» علیه ایران متهم کرد و آن را نوعی «مجازات جمعی» دانست.
چین: تنها راهحل، گفتوگو و مذاکره است
در همین نشست، چین از همه طرفها خواست از اظهارات تحریکآمیز و اقدامات نظامی که میتواند به تشدید بیشتر بحران منجر شود، خودداری کنند.
فو کونگ، نماینده دائم چین در سازمان ملل، با اشاره به اینکه دور تازه حملات متقابل میان آمریکا و ایران به اهدافی در بحرین و کویت نیز سرایت کرده است، گفت پکن همواره بر پایبندی همه کشورها به اهداف و اصول منشور سازمان ملل تاکید داشته و استفاده یا تهدید به استفاده از زور در روابط بینالملل را رد میکند.
او از همه طرفها خواست آرامش و خویشتنداری خود را حفظ کنند، از لفاظیهای تهدیدآمیز و ماجراجویی نظامی بپرهیزند و از هر اقدامی که موجب تشدید تنشها شود، خودداری کنند.
نماینده چین همچنین تأکید کرد که حاکمیت، امنیت و تمامیت ارضی تمامی کشورهای خاورمیانه باید محترم شمرده شود و غیرنظامیان و تأسیسات غیرنظامی نیز باید مورد حفاظت قرار گیرند.
فو کونگ گفت: «چین از آغاز دور جدید رایزنیها درباره تفاهمنامه میان آمریکا و ایران که با میانجیگری پاکستان و قطر انجام شده و همچنین از توافق بر سر سازوکار مرحله بعدی مذاکرات استقبال میکند. تجربه بارها نشان داده است که زور و سیاست قدرت قادر به حل مشکلات نیستند و گفتوگو و مذاکره تنها مسیر درست است.»
نماینده چین در پایان سه پیشنهاد برای کاهش بحران ارائه کرد
فو کونگ، نماینده دائم چین در سازمان ملل، سه پیشنهاد به طرفین ایرانی و آمریکایی ارايه کرد.
نخست، تثبیت کامل آتشبس که برپایه آن آمریکا و ایران باید نهایت حسن نیت را نشان دهند، تفاهمنامه را بهطور کامل اجرا کنند، روند مذاکرات را حفظ کرده و هرچه سریعتر به یک توافق جامع و قابل قبول برای دو طرف، کشورهای منطقه و جامعه بینالمللی دست یابند.
دوم، ازسرگیری هرچه سریعتر تردد عادی کشتیها در تنگه هرمز؛ زیرا عبور ایمن و آزاد از این آبراه برای ثبات زنجیره تامین جهانی و منافع مشترک منطقه و جهان ضروری است.
پیشنهاد سوم چین بهبود روابط میان کشورهای منطقه بود. به گفته چین، خاورمیانه و بهویژه منطقه خلیج فارس نباید بیش از این عرصه رقابت قدرتهای بزرگ یا قربانی رقابتهای ژئوپلیتیکی باشد.
فو کونگ در پایان تاکید کرد که چین به همکاری با جامعه جهانی برای پیشبرد راهحلهای سیاسی در بحرانهای منطقهای و حفظ صلح و ثبات در خاورمیانه ادامه خواهد داد.