پیشبینی شده در روزهای آینده دمای ۴۰ درجه در کشورهای معمولا سرد اتحادیه اروپا ثبت شود و کارشناسان درباره فشار بر بیمارستانها و مدارس هشدار میدهند.
دمای بیسابقه این هفته بخش زیادی از اروپای غربی را درنوردیده و تازهترین موج گرمای سال در آستانه اوج خود است.
آگهی
آگهی
در فرانسه شمار مرگومیر ناشی از غرق شدن بالا رفته، زیرا شهروندان برای خنک شدن به رودخانهها و کانالها پناه میبرند و در همین حال هزاران خانه بهدلیل گرمای شدید و بروز یک حادثه در بخش فینیستر در شمال غرب این کشور بدون برق ماندهاند.
این کشور سهشنبه ۲۳ ژوئن گرمترین روز خود را از زمان آغاز اندازهگیریها تجربه کرد؛ سازمان هواشناسی ملی، متئو فرانس، دمای سوزان ۴۴.۳ درجه سانتیگراد را در پوسوس ثبت کرد و همزمان دیگر مناطق در وضعیت هشدار قرمز زیر گرمای بیسابقه میسوختند.
در بریتانیا مردم خود را برای رسیدن دما تا ۳۸ درجه سانتیگراد آماده میکنند؛ این در حالی است که کشور همین حالا هم گرمترین روز ماه ژوئن را در تاریخ ثبت کرده و دما به ۳۶.۱ درجه رسیده است. صدها مدرسه بهدلیل نگرانی از ناایمن بودن ساختمانهای داغ برای دانشآموزان تعطیل شدهاند.
در اسپانیا پیشبینی میشود دما اندکی کاهش یابد. این کاهش برای جنوب اندلس که سهشنبه زیر دمای ۴۴ درجه میسوخت، بسیار ضروری است، هرچند هوای گرم و سنگین همچنان ادامه خواهد داشت.
با این حال هواشناسان هشدار میدهند گنبد جوی که اروپای غربی را زیر خود میپزد، بهزودی به سمت شرق و به کشورهایی که حتی کمتر برای گرمای شدید آماده هستند، حرکت خواهد کرد.
موج گرمای اروپا در حال جابهجایی است
بر پایه تازهترین پیشبینیهای WFY24 (منبع به زبان انگلیسی)، انتظار میرود دما در آخر هفته در بوداپست به ۴۰ درجه و در پراگ به ۳۹ درجه سانتیگراد برسد؛ یعنی ۱۵ درجه بالاتر از میانگین روزهای ماه ژوئن.
براتیسلاوا در اسلواکی نیز خود را برای دمای تا ۳۹ درجه سانتیگراد آماده میکند؛ رقمی که ۱۷ درجه بالاتر از میانگین دمای روزانه است، و در عین حال پیشبینی میشود دما در دشت دانوب در بلغارستان یکشنبه ۲۸ ژوئن به ۴۱ درجه برسد.
تمام این مناطق در آخر هفته شبهای استوایی را تجربه خواهند کرد؛ شبهایی که در طول ۲۴ ساعت دما هرگز به زیر ۲۰ درجه سانتیگراد نمیرسد.
آیا اروپای مرکزی از پس موج گرما برمیآید؟
موج گرما در اروپای غربی با وجود سالها تلاش کشورهای مدیترانهای برای آماده شدن در برابر چنین افراطهایی، به آشفتگی گسترده و دهها مورد مرگومیر منجر شده است.
مثلا اسپانیا اکنون یکی از بزرگترین شبکههای جهان از پناهگاههای اقلیمی را در اختیار دارد که برای جوامع آسیبپذیر فضایی برای خنک شدن و آبرسانی فراهم میکنند.
این کشور همچنین تغییراتی در شرایط کار در فضای باز ایجاد کرده تا حمایت از کارکنان را تقویت کند و فرهنگ سیستا در آن، فرصتی برای استراحت در گرمترین بخش روز فراهم میکند.
در فرانسه، پاریس برای مقابله با پدیده جزیره گرمایی شهری، یعنی وضعیتی که در آن شهرها از مناطق روستایی پیرامون خود گرمتر میمانند، بتن و آسفالت جذبکننده گرما را از خیابانهای خود برمیدارد.
به گفته اتحادیه بینالمللی حفاظت از طبیعت (IUCN)، از سال ۲۰۲۰ تاکنون بیش از ۱۰۰ هزار درخت در پاریس کاشته شده است، از جمله ۴۰ هزار اصله تنها در زمستان ۲۰۲۳؛ درختانی که برای شهروندان سایه حیاتی بیشتری فراهم میکنند.
با این حال بخشهای وسیعی از اروپای مرکزی و شرقی بهدلیل اقلیم معمولا خنکتر خود هنوز در برابر دماهای سوزان بهشدت بیدفاع هستند.
ایوانا ورژینی، بنیانگذار WFY24، به یورونیوز ارث میگوید: «هستههای بنای آجری پیش از جنگ و بلوکهای بتنی پیشساخته دوران کمونیستی در اروپای مرکزی جرم حرارتی بسیار بالایی دارند اما هرگز برای دفع گرمای تابستان طراحی نشدهاند.»
او اضافه میکند: «با سایهاندازی اندک، تهویه محدود و نبود سرمایش، این ساختمانها در طول روز گرما را جذب میکنند و آن را تا نیمههای شب در داخل خانه پس میدهند. آپارتمانهای واقع در آخرین طبقه بدترین شرایط را دارند و این بلوکهای پیشساخته بارها بهعنوان از آسیبپذیرترین انواع مسکن در برابر گرما در این منطقه معرفی شدهاند.»
سیستمهای تهویه مطبوع که در دورههای گرمای شدید میتوانند نجاتبخش باشند، در اروپای مرکزی بسیار کمتر از مقاصد آفتابیتر در حاشیه مدیترانه رواج دارند؛ حتی در مقایسه با نصب محدود این سیستمها در کشورهایی مثل فرانسه.
ورژینی توضیح میدهد: «برای بیشتر خانوارهای اروپای مرکزی تنها راه رهایی، باز کردن پنجره در شب است؛ دقیقا همان راهی که این موج گرما آن را از بین میبرد.»
شبهای استوایی باعث میشوند اروپاییها هنگام غروب خورشید هم نتوانند از گرما بگریزند و در نتیجه بدن فرصت کمتری برای بازیابی در طول شب پیدا میکند.
او میافزاید: «شبهای گرم در موجهای گرمایی اروپا یکی از محرکهای مستقل مرگومیر ناشی از گرما بهشمار میروند؛ در کنار اوج دمای روز و نه در درجه دوم پس از آن، و پژوهشهای تازه دقیقا همین رخدادهای توام روز و شب را خطرناکترین وضعیتها معرفی میکنند.»
پیامدهای گرمای شدید
اکنون بلغارستان، مجارستان و چک در معرض خطر وارد آمدن فشار شدید بر بیمارستانها و خدمات امدادی قرار دارند؛ نهادهایی که معمولا در دوره گرمای شدید با افزایش تقاضا روبهرو میشوند.
درست مانند بریتانیا، مدارس و نهادهای عمومی که زیرساخت سرمایشی ندارند ممکن است ناچار شوند تعطیل کنند یا ساعات کاری خود را تغییر دهند.
ورژینی هشدار میدهد: «فعالیتهای ساختمانی و کار کشاورزی در دشتهای دانوب، همراه با شبکه ریلی، معمولا نقاط پرتنش عملیاتی هستند.»
او میگوید: «با بالا رفتن دمای ریلها، گرما باعث کاهش سرعت قطارها و خطر تاب برداشتن خطوط میشود و چندین اپراتور در اروپای مرکزی پیشاپیش در این دوره از اجرای تدابیر مقابله با گرما خبر دادهاند.»