حاکمیت سلامت اروپا تحت فشار است. کارشناسان حوزه صنعت، نهادها و جامعه مدنی ۱۷ مارس در اجلاس سلامت یورونیوز درباره توان اتحادیه اروپا برای مقابله با این چالشها بحث میکنند.
اورسولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، اوایل امسال در بروکسل بر اهمیت امنیت سلامت برای سفیران کشورهای عضو تاکید کرد.
تنشهای اخیر ژئوپلیتیک فشار سنگینی بر نظامهای سلامت اروپا و زنجیرههای تامین دارو وارد کرده است.
همهگیری کووید 19، جنگ اوکراین و تغییرات سیاسی اخیر در میان شرکای بینالمللی از جمله ایالات متحده، چشمانداز سلامت در اتحادیه اروپا را به شدت دگرگون کرده است.
در سالهای اخیر، این اتحادیه همزمان با پیر شدن جمعیت و فشار فزاینده بر نظامهای سلامت، با اختلال در زنجیرههای تامین، کمبود دارو و نیروی کار، تهدید به وضع تعرفه و فرار مغزها روبهرو بوده است.
عرصه سلامت جهانی نیز آسیب دیده است. تصمیم ایالات متحده برای خروج از سازمان جهانی بهداشت و تعلیق همه کمکهای بشردوستانه و توسعهای خارجی، خلائی جدی بر جا گذاشته و راه را برای بازیگران و دینامیکهای جدید باز کرده است.
حال پرسش این است که آیا اتحادیه اروپا آماده است جایگاه خود را به عنوان یکی از رهبران عرصه سلامت جهانی حفظ کند و در عین حال، رقابتپذیری و ثبات را در مرزهای خود تضمین کند؟
اصلیترین چالشها کدامند؟
بنا بر اعلام فدراسیون اروپایی صنایع دارویی (EFPIA)، بخش داروسازی و زیستفناوری اروپا یکی از ارکان جهانی تجارت و تحقیق است؛ بدون صنعت دارو، تراز تجاری اتحادیه اروپا از مازاد 147 میلیارد یورویی به کسری 47 میلیارد یورویی تبدیل میشود.
این بخش هر سال حدود 55 میلیارد یورو در تحقیق و توسعه (R&D) سرمایهگذاری میکند و نزدیک به 320 میلیارد یورو صادرات دارد و به گفته EFPIA، بزرگترین سهم را در مازاد تجاری اتحادیه اروپا ایفا میکند.
با این حال، تحلیلهای اخیر نشان میدهد که اروپا در حال از دست دادن موقعیت خود است.
در دو دهه گذشته، سهم این منطقه از سرمایهگذاری جهانی در تحقیق و توسعه حدود 25 درصد کاهش یافته است. بین سالهای 2010 تا 2022، رشد سالانه تحقیق و توسعه دارویی در اتحادیه اروپا 4.4 درصد بوده، در حالی که این رقم در آمریکا 5.5 درصد و در چین 20.7 درصد ثبت شده است.
گزارش دراگی، داروسازی و زیستفناوری را یکی از ده بخش راهبردی معرفی میکند که اروپا باید در آنها سرمایهگذاری کند و دوباره توان رقابتی خود را به دست آورد.
اتحادیه اروپا چه میکند؟
اتحادیه اروپا در پاسخ، مجموعهای از ابتکارهای تقنینی و تنظیمگری را به اجرا گذاشته است، از جمله:
قانون زیستفناوری اتحادیه اروپا که هدف آن ایجاد چارچوبی است تا فناوریهای زیستی سریعتر به بازار برسند و رقابتپذیری اتحادیه افزایش یابد.
همزمان، بازنگری در قانونگذاری دارویی اتحادیه اروپا، قواعد حاکم بر دارو را پس از دو دهه دگرگون میکند. در چارچوب جدید، دورههای حفاظت مقرراتی تمدید میشود تا شرکتها برای تولید و عرضه دارو در اروپا تشویق شوند.
سرانجام، قانون داروهای حیاتی با هدف تضمین تامین داروهای ضروری و کاهش وابستگیها تدوین شده است.
این که آیا ابزارهای اتحادیه اروپا کافی خواهد بود، محور اصلی بحث در همایش سلامت یورونیوز در 17 مارس خواهد بود؛ جایی که کارشناسان سلامت از صنعت، نهادهای عمومی، مراکز پژوهشی و جامعه مدنی درباره مسیر اروپا به سوی خودکفایی دارویی گفتوگو خواهند کرد.