طرح طبقاتی کردن اینترنت؛ مردم عادی همچنان به‌دنبال دور زدن فیلترینگ

Access to the comments نظرها
نگارش از یورونیوز فارسی
عکس تزئینی
عکس تزئینی   -   کپی رایت  canva.com

پس از آنکه یکی از مسئولان مخابراتی ایران از طرح «طبقاتی کردن» اینترنت خبر داد و یکی دیگر از مسئولان این حوزه نیز از افزایش شمار ترمینال‌های اینترنت استارلینک در ایران احساس نگرانی کرد، حال گویا قرار است «برخی از کاربران مورد تایید دولت» از امکان ویژه‌ای برای دسترسی به «اینترنت بدون فیلتر» برخوردار شوند.

از زمان آغاز موج اعتراضات جاری در ایران، مقامات جمهوری اسلامی به روش‌های مختلف سعی کرده‌اند یا اینترنت را قطع و یا به اشکال مختلف محتوای آن را سانسور کنند. بر همین مبنا بود که اپلیکیشن‌های پرطرفدار اینستاگرام و واتس‌آپ نیز به کلی در ایران فیلتر شد.

هرچند سیاستگذاران فضای مجازی در کشور بارها سعی کرده‌اند بر «جزئی بودن» محدودیت‌های اعمال شده بر اینترنت تاکید کنند و مدعی بودند که پلتفرم‌های داخلی پاسخگوی نیاز کاربران است، اما بنا بر اظهارات مقامات جمهوری اسلامی، روز به روز بر تعداد «گروه‌های مستثنی شده» از این محدودیت‌ها افزوده می‌شود.

به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید

در همین راستا امیر محمدزاده‌ لاجوردی، رئیس شرکت ارتباطات زیرساخت روز پنج‌شنبه هشتم دی‌ماه از برنامه وزارت ارتباطات برای ارائه اینترنت بدون فیلترینگ برای گروه‌های خاص از جمله «برنامه‌نویسان و کاربران حرفه‌ای» خبر داد. 

او بدون اشاره به ضررهای ایجاد شده برای کسب و کارها و استفاده‌های مردم از اینترنت، در تشریح دلایل کندی اینترنت کشور در چند ماه گذشته تنها به استفاده از «فیلترشکن‌ها» به عنوان عاملی برای کندی اینترنت اشاره کرد و در ادامه افزود که در همکاری با بخش خصوصی تلاش شده سرویس‌هایی ارائه شود که بخشی از این مشکلات حل شوند. وی تاکید کرد: «در همین ماه سرویسی با کیفیت مناسب‌تر برای این دسته کاربران معرفی خواهد شد.»

رئیس شرکت ارتباطات زیرساخت درباره جزئیات این طرح و اینکه چه کسانی می‌توانند از امکان درسترسی به اینترنت آزاد بهره‌مند شوند توضیح بیشتری ارائه نکرد.

در همین حال اتحادیه فناوران رایانه با انتشار اطلاعیه‌ای اعلام کرد که بر اساس مذاکرات انجام شده، قرار است برخی از دارندگان پروانه کسب اتحادیه فناوران با ارائه تعهداتی، درخواست خود برای بهره‌مندی از اینترنت آزاد را ارائه کنند و سپس با پذیرش مسئولیت توسط صاحب پروانه، محدودیت‌ها برای هر تعداد آی‌پی که توسط آن واحد صنفی اعلام شده باشد، رفع شود.

مردم عادی همچنان به دنبال وی‌پی‌ان

همزمان با روند محدود کردن دسترسی مردم عادی به اینترنت آزاد و توسل کاربران به استفاده از شبکه خصوصی مجازی یا همان وی‌پی‌ان‌ (VPN)، در ایران مسیرهای دسترسی به وی‌پی‌ان‌های رایگان روز به روز سخت‌تر و خرید وی‌پی‌ان‌های غیررایگان نیز در شرایط تحریم برای ایرانی‌ها ناممکن می‌شود. 

به‌خصوص آنکه بسیاری از کاربران مسن‌تر با نحوه کار با وی‌پی‌ان آشنایی لازم را ندارند و یا اینکه پیدا کردن فیلترشکن‌های جدید برایشان مقدور نیست. همین امر هم باعث بروز مشکلاتی برای آن‌ها از جمله برای تماس با خویشاوندانشان در خارج از کشور شده است.

تلاش‌های دولت برای محدود کردن دسترسی به اینترنت در ایران در حالی است که ایلان ماسک، بنیانگذار شرکت فضایی اسپیس‌ایکس که ماموریت ارائه خدمات اینترنت ماهواره‌ایِ استارلینک را نیز بر عهده دارد، روز ۲۶ دسامبر در توئیتی از «فعال شدن قریب‌الوقوع ۱۰۰ دستگاه اینترنت استارلینک در ایران» خبر داده است.

او پیش از این در ماه سپتامبر نیز گفته بود که استارلینک را در ایران به عنوان بخشی از تلاش‌های تحت حمایت ایالات متحده برای «پیشبرد آزادی اینترنت و جریان آزاد اطلاعات» برای ایرانیان فعال خواهد کرد.

مهدی محبی، رئیس اتحادیه دستگاه‌های مخابراتی ارتباطی نیز روز یکشنبه ۱۱ دی به‌نقل از «یک مقام مسئول» که نخواست نامش را فاش کند، اعلام کرد که ۸۰۰ دستگاه از ترمینال‌های اینترنت ماهواره‌ای استارلینک تاکنون بصورت «غیرقانونی» وارد کشور شده است. وی اظهار داشت: «به علت قاچاق امکان استفاده از این دستگاه‌ها روز به روز در حال افزایش است.»