بهای گاز اروپا عصر چهارشنبه برای اولین بار پس از بحران انرژی ۲۰۲۲ از ۱۰۰ یورو بهازای هر مگاوات ساعت عبور کرد؛ چند ساعت پیش دان یورگنسن، کمیسر انرژی اتحادیه اروپا، هشدار داد اروپا با «بحران تازه انرژی» و زمستانی سخت روبهرو میشود.
قیمت قرارداد شاخص گاز طبیعی اروپا بعدازظهر چهارشنبه از مرز ۱۰۰ یورو به ازای هر مگاواتساعت گذشت؛ سطحی که آخرین بار در دسامبر ۲۰۲۲ و در اوج بحران انرژی پس از آغاز تهاجم تمامعیار روسیه به اوکراین دیده شده بود.
این نقطه عطف تنها چند ساعت پس از آن رخ داد که دان یورگنسن، مسئول انرژی اتحادیه اروپا، هشدار داد بلوک با یک بحران تازه انرژی و زمستانی سخت روبهرو است.
قرارداد ماهآینده گاز در هاب تیتیاف هلند، که مبنای قیمتگذاری گاز در اروپا به شمار میرود، ساعت ۱۶ به وقت اروپا با قیمت ۱۰۰٫۳۷ یورو برای هر مگاواتساعت معامله شد که بیش از ۴ درصد رشد روزانه را نشان میدهد. این قرارداد پیش از آغاز جنگ ایران در اواخر فوریه حدود ۳۲ یورو بود، هرچند همچنان بسیار پایینتر از رکورد حدود ۳۴۰ یورو در اوت ۲۰۲۲ است.
یورگنسن صبح چهارشنبه در بروکسل پس از دیدار با پالایشگران نفت اروپا به خبرنگاران گفت: «اروپا بار دیگر به دلیل آشفتگی ژئوپولیتیک با یک بحران جدید انرژی روبهرو است.»
او افزود: «میدانیم که این زمستان برای شهروندان اروپایی و در کل برای اقتصاد ما دشوار خواهد بود» و تاکید کرد که قبضهای سوخت در اتحادیه اروپا «سر به فلک کشیده» است.
کمیسیون اروپا همچنین انتظار دارد بازار جهانی گازوئیل تا مدتها و دستکم تا سال ۲۰۲۷ در تنگنا بماند و همین امر قیمت انرژی را بالا نگه دارد؛ به همین دلیل میخواهد تولید در پالایشگاههای اروپایی را افزایش دهد؛ حدود یکچهارم این پالایشگاهها در دو دهه گذشته تعطیل شدهاند.
عقبماندگی ذخیرهسازی با نزدیک شدن زمستان
تامین گاز اروپا در حال حاضر تحت فشار است.
اختلال در محمولههای گاز طبیعی مایع (الانجی) ناشی از جنگ ایران عرضه از چندین منبع، بهویژه قطر، را قطع کرده است؛ در حالی که اروپا تابستان را با سطح ذخیرهسازی بسیار پایینتر از حد معمول آغاز کرد.
بر اساس دادههای آژانس اتحادیه اروپا برای همکاری نهادهای تنظیمگر انرژی (آکر)، ذخیرهسازی گاز در اتحادیه اروپا در ۲۱ اکتبر روی ۷۵ درصد قرار داشت؛ رقمی که بهطور محسوسی کمتر از هدف معمول بلوک یعنی دستیابی به ۹۰ درصد تا اول نوامبر است؛ هدفی که کشورها اجازه یافتهاند انعطافپذیرتر به آن عمل کنند.
انبارهای ذخیرهسازی در پایان زمستان گذشته تنها ۲۸ درصد پر بودند؛ در حالی که میانگین نهساله حدود ۴۰ درصد است و پر کردن دوباره آنها هم کند و هم پرهزینه بوده است. آکر برآورد کرده است که جنگ هزینه واردات گاز اروپا را بین ۱۸ تا ۳۳ میلیارد یورو افزایش داده است.
به گفته آکر، در طول تابستان تقریبا هیچ محموله الانجی قطری به اتحادیه اروپا نرسید و این بلوک را هرچه بیشتر به ایالات متحده متکی کرد؛ کشوری که اکنون حدود ۳۰ درصد گاز اروپا را تامین میکند.
اروپا در زمستان برای جذب محمولههای مازاد الانجی با آسیا نیز رقابت خواهد کرد و ممکن است بیش از پیش در معرض نوسانهای قیمتی قرار گیرد. با این حال، تقاضای گاز حدود ۲۰ درصد کمتر از دوران پیش از بحران ۲۰۲۲ است؛ موضوعی که باعث میشود گاز موجود در ذخیرهسازی مدت بیشتری پاسخگوی مصرف باشد.
اتحادیه اروپا بهدنبال گزینههای جایگزین است.
طبق پیشنویس بیانیهای برای نشست سران اتحادیه اروپا و کانادا در مونترال در روز پنجشنبه و جمعه که به دست یورونیوز رسیده است، این دو در حال بررسی یک قرارداد بلندمدت الانجی هستند.
وزیران انرژی اتحادیه اروپا نیز قرار است روز پنجشنبه گرد هم بیایند.