چهارشنبه، قیمت گاز اروپا برای نخستین بار از بحران انرژی ۲۰۲۲ از ۱۰۰ یورو به ازای هر مگاواتساعت گذشت، پس از هشدار کمیسر انرژی اتحادیه اروپا درباره «بحران انرژی دیگر» و زمستان سخت.
بهای قرارداد شاخص گاز طبیعی اروپا عصر چهارشنبه از مرز ۱۰۰ یورو به ازای هر مگاواتساعت عبور کرد؛ سطحی که آخرین بار در دسامبر ۲۰۲۲ و در اوج بحران انرژی پس از یورش تمامعیار روسیه به اوکراین ثبت شده بود.
این رکورد تنها چند ساعت پس از آن رقم خورد که مسئول انرژی اتحادیه اروپا، دان یورگنسن، اعلام کرد این بلوک با بحرانی تازه در حوزه انرژی و زمستانی سخت روبهرو است.
قرارداد ماه آتی شاخص گاز تیتیاف هلند، که معیار قیمتگذاری گاز در اروپاست، ساعت ۱۶ به وقت اروپای مرکزی با قیمت ۱۰۰.۳۷ یورو برای هر مگاواتساعت معامله شد که بیش از ۴ درصد رشد روزانه را نشان میدهد. پیش از آغاز جنگ ایران در اواخر فوریه این قیمت حدود ۳۲ یورو بود، هرچند هنوز فاصله زیادی با رکورد حدود ۳۴۰ یورو در اوت ۲۰۲۲ دارد.
دان یورگنسن صبح چهارشنبه در بروکسل پس از دیدار با پالایشگران نفت اروپایی به خبرنگاران گفت: «اروپا بار دیگر به دلیل تنشهای ژئوپولیتیک با یک بحران تازه انرژی روبهرو است.»
او گفت: «میدانیم این زمستان برای شهروندان اروپایی و به طور کلی برای اقتصادمان دشوار خواهد بود» و افزود که قبوض سوخت در اتحادیه اروپا «سر به فلک کشیده است».
کمیسیون همچنین پیشبینی میکند بازار جهانی گازوئیل دستکم تا سال ۲۰۲۷ همچنان با محدودیت عرضه مواجه بماند و همین امر قیمت انرژی را بالا نگه دارد و به همین دلیل میخواهد تولید در پالایشگاههای اروپایی را افزایش دهد؛ پالایشگاههایی که حدود یکچهارم آنها در دو دهه گذشته تعطیل شدهاند.
عقبماندگی ذخایر گاز در آستانه زمستان
تامین گاز اروپا در حال حاضر محدود است.
اختلال در ارسال محمولههای گاز طبیعی مایع (الانجی) بر اثر جنگ ایران، عرضه از چندین مبدا، عمدتا قطر، را متوقف کرده است، در حالی که اروپا فصل تابستان را با سطح ذخایری بسیار پایینتر از حد معمول آغاز کرد.
به گفته آژانس همکاری نهادهای تنظیمگر انرژی اتحادیه اروپا (ACER)، سطح ذخیرهسازی گاز در این اتحادیه در ۲۱ اکتبر روی ۷۵ درصد بود؛ رقمی که بهطور قابل توجهی کمتر از هدف معمول ۹۰ درصد تا اول نوامبر است، هرچند به کشورهای عضو اجازه داده شده این هدف را با انعطاف بیشتری اجرا کنند.
مخازن ذخیرهسازی در پایان زمستان گذشته تنها ۲۸ درصد پر بودند، در حالی که میانگین نهساله حدود ۴۰ درصد است و پر کردن دوباره آنها کند و پرهزینه بوده است. ایسر برآورد کرده که جنگ، هزینه واردات گاز اروپا را بین ۱۸ تا ۳۳ میلیارد یورو افزایش داده است.
ایسر افزود در طول تابستان تقریبا هیچ محموله الانجی قطر به اتحادیه اروپا نرسید و این بلوک را هرچه بیشتر به ایالات متحده وابسته کرد؛ کشوری که اکنون حدود ۳۰ درصد گاز مورد نیاز اروپا را تامین میکند.
این آژانس هشدار داد اروپا در زمستان برای محمولههای مازاد الانجی با آسیا نیز رقابت خواهد کرد؛ وضعیتی که میتواند آن را در معرض نوسانات بیشتر قیمت قرار دهد. با این حال، تقاضای گاز حدود ۲۰ درصد کمتر از پیش از بحران ۲۰۲۲ است و همین امر باعث میشود گازی که در مخازن ذخیره شده، بیشتر دوام بیاورد.
اتحادیه اروپا بهطور شتابزده بهدنبال گزینههای جایگزین است.
بر اساس متن پیشنویس بیانیه نشست مشترک اتحادیه اروپا و کانادا در مونترال که روزهای پنجشنبه و جمعه برگزار میشود و یورونیوز آن را رویت کرده است، این دو طرف در حال بررسی یک توافق بلندمدت الانجی هستند.
وزیران انرژی اتحادیه اروپا نیز قرار است روز پنجشنبه گرد هم بیایند.