در آستانه نشست مجمع عمومی سازمان ملل، نشانههای افزایش تنش میان تهران و واشنگتن بیشتر شده است؛ از هشدارهای سپاه و اعلام آمادگی برای جنگی طولانی گرفته تا سخنان ترامپ درباره گزینههای پیش روی آمریکا و هشدارهای امنیتی تازه واشنگتن به شهروندانش در خاورمیانه سایه جنگ را بار دیگر بر سر منطقه افکنده است.
همزمان، تنشهای تازه در خلیج فارس و دریای سرخ، حملات حوثیها به عربستان و اختلافها بر سر مسیر کشتیرانی در تنگه هرمز نیز به فضای پرتنش منطقه دامن زده است.
آگهی
آگهی
سخنگوی سپاه پاسداران در ایران روز دوشنبه ۲۱ سپتامبر (۳۰ شهریور ۱۴۰۵) اعلام کرد که از نگاه این نهاد نظامی، جنگ هنوز پایان نیافته و سپاه خود را برای یک «جنگ طولانیمدت» آماده کرده است.
حسین محبی گفت که قابلیت تسلیحات ایران در طول جنگ و پیش از آن ارتقا یافته و بخشی از این توانمندیها تاکنون به کار گرفته نشده است.
به گفته او، ایران در طول جنگ و پیش از آن سلاحهایی تولید کرده که در مقاطع قبلی جنگ مورد استفاده قرار نگرفتهاند و این سلاحها «راهبردی» هستند و در صورت لزوم به کار گرفته خواهند شد.
ستاد کل نیروهای مسلح ایران میگوید موفق شده معادلات امنیتی را به نفع ایران تغییر دهد. در بیانیه مشترک این ستاد با قرارگاه خاتم الانبیا با این ادعا که کنترل تنگه هرمز در دست ایران است و نیروهای مسلح در برابر دشمن کوتاه نخواهند آمد، آمده است: «نیروهای مسلح، معادلات امنیتی را به نفع امت اسلامی و ملت شریف ایران تغییر دادهاند؛ که نمونه بارز آن، به دست گرفتن مدیریت تنگه هرمز با ترتیبات ایرانی، فروریختن هیمنه پوشالی ارتش رو به زوال، هالیوودی و تروریستی آمریکای جنایتکار، و ذلیل کردن ارتش کودککش صهیونیستی است.»
سفیر آمریکا در سازمان ملل: زمان مشخصی برای پایان جنگ وجود ندارد
در همین حال مایک والتز، سفیر آمریکا در سازمان ملل، روز یکشنبه تاکید کرد که با توجه به ظاهر شدن تدریجی اثرا عملیات «طرد اقتصادی» علیه ایران، در نتیجه گذشت زمان در درگیری با ایران به سود آمریکا است و گفت زمان مشخصی برای پایان جنگ وجود ندارد.
این اظهارات در حالی بیان میشود که در روزهای گذشته گزارشهای متعددی درباره احتمال افزایش تنشها در منطقه، از جمله احتمال ازسرگیری حملات آمریکا به ایران، منتشر شده است.
قرارگاه مرکزی خاتمالانبیا روز گذشته با انتشار بیانیهای مدعی شد که به اطلاعاتی دست یافته است که آمریکا، با حمایت برخی کشورهای منطقه، برای ازسرگیری حمله به ایران آماده میشود.
در این بیانیه آمده است: «براساس اطلاعات دریافتی، آمریکا بار دیگر تصمیم گرفته است با چراغ سبز برخی کشورهای منطقه، در نشست مشترکی در یکی از کشورهای اروپایی، اقداماتی علیه ایران را از سر بگیرد.»
در بیانیه هشدارآمیز روز یکشنبه سپاه نیز آمده است که در صورت وقوع حمله جدید از سوی آمریکا، «تمامی مراکز استقراری و منافع آن کشور در منطقه، بدون هیچگونه محدودیت و ملاحظهای، هدف حملات مستمر، مؤثر و دردناک قرار خواهند گرفت».
رهبران ایران همچنین هشدار دادهاند که بخشی از اقدامات تلافیجویانه ممکن است نیروهای دریایی آمریکا در اقیانوس هند را نیز هدف قرار دهد و برخی رهبران کشورهای خلیج فارس را به «رفتار دوگانه» متهم کردهاند.
تهران میگوید کشورهای حاشیه خلیج فارس هفته گذشته برای شرکت در نشستی در صلاله عمان دعوت شده بودند تا طرح مورد توافق عمان و ایران برای ایجاد یک مسیر کشتیرانی مجاز جدید از طریق تنگه هرمز را تصویب کنند، اما عربستان سعودی از حضور در این نشست خودداری کرد.
پیششرطهای ایران برای صلح
محسن رضایی، دبیر جدید شورای عالی امنیت ملی، نیز در گفتوگو با شبکه الجزیره گفت هفت پیششرط ایران برای صلح همچنان پابرجاست. این شروط شامل لغو محاصره بنادر نفتی ایران از سوی آمریکا، بازگرداندن داراییهای مسدودشده ایران و لغو تحریمهای صادرات نفت ایران است.
رضایی همچنین گفت: «ما کشورهای حاشیه خلیج فارس را به نشست صلاله دعوت کردیم و آنها نیز در واکنش، نشستی محرمانه در آلمان با فرماندهی مرکزی آمریکا و اسرائیل برگزار کردند.»
در مقابل، محمد قالیباف، رئیس مجلس و مذاکرهکننده ارشد ایران، روز یکشنبه در سخنرانی مفصلی در مجلس تاکید کرد که ایران علاقهای به وارد شدن به یک جنگ دائمی با آمریکا ندارد.
در نشانهای احتمالی از افزایش تنشها پیش از برگزاری مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویورک در هفته جاری، دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، روز یکشنبه سفر آخر هفته خود به اقامتگاه ریاست جمهوری کمپ دیوید را بدون ارائه توضیح رسمی کوتاه کرد.
اظهارات ترامپ و هشدارهای امنیتی آمریکا به شهروندان خود در خاورمیانه
آقای ترامپ، در حالی که دست خود در انتخاب گزینههایش در برخورد با ایران را باز نگه داشته است که بنا بر گزارشها، او به خبرنگار شبکه فاکسنیوز گفته است که «در آیندهای نهچندان دور، اتفاقات بسیار بزرگی رخ خواهد داد» و افزوده است گزینههایی که در حال بررسی آنهاست شامل طیف گستردهای از جمله «نابودی ایران، رها کردن آن برای فرسوده شدن از نظر اقتصادی یا رسیدن به توافق» است.
وزارت امور خارجه آمریکا نیز هشدارهای امنیتی تازهای برای همه شهروندان این کشور در خاورمیانه صادر کرد. ایالات متحده در توصیهنامهای تازه، بار دیگر درباره سفر به ایران هشدار داد و از شهروندان آمریکایی خواست تا «به هر دلیلی» از سفر به این کشور خودداری کنند. واشنگتن همچنین از شهروندان آمریکایی که هماکنون در ایران هستند خواست با توجه به افزایش تنشها و خطر تشدید بیشتر درگیریها در غرب آسیا، فورا این کشور را ترک کنند.
در این هشدار امنیتی، سفارت مجازی آمریکا در ایران اعلام کرد وضعیت امنیتی منطقه همچنان پیچیده است و هشدار داد مسافران ممکن است با لغو پروازها، بسته شدن حریم هوایی و دیگر اختلالات مواجه شوند.
قرار است دونالد ترامپ در جریان حضور در مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویورک با سران شش کشور عضو شورای همکاری خلیج فارس دیدار کند. انتظار میرود در این دیدار موضوعاتی از جمله ایران، یمن، غزه و آینده تضمین امنیتی آمریکا مورد بحث قرار گیرد.
در همین حال وزارت خارجه چین، از سفر شی جینپینگ به آمریکا و دیدار با دونالد ترامپ خبر داده است و تصریح کرده سران دو کشور قرار است علاوه بر روابط دو جانبه در مورد صلح و توسعه جهانی در بحبوحه جنگ ایران بحث و تبادل نظر کنند.
حوثیها، ایران و آمریکا؛ زنجیرهای تازه از تنش
به نظر میرسد این موج تهدیدهای متقابل، در واکنش به حملات حوثیهای مورد حمایت ایران به ریاض، پایتخت عربستان سعودی، شکل گرفته است.
حملات روز شنبه نخستین بار از زمان فروپاشی آتشبس عربستان و حوثیها در ماه ژوئن بود که تأسیسات نفتی آرامکو در پایتخت عربستان با چنین حملات مستمری هدف قرار گرفتند. بندر ینبع که برای صادرات نفت عربستان اهمیت دارد، نیز هدف حمله قرار گرفت.
آمریکا عمدتا حوثیها را نیروی نیابتی ایران میداند و معتقد است حملات این گروه به ریاض بدون تأیید تهران انجام نمیشود؛ ادعایی که ایران آن را رد میکند.
دونالد ترامپ هفته گذشته با رد درخواست محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، برای کمک نظامی مستقیم آمریکا به عربستان، پرسشهای جدی درباره میزان تعهد واشنگتن به متحدانش در خاورمیانه ایجاد کرد.
حوثیها برای جلوگیری از ورود آمریکا به جنگ خود با عربستان سعودی، به مقامهای آمریکایی تعهد داده بودند که تنها کشتیهای مرتبط با عربستان را در دریای سرخ هدف قرار خواهند داد؛ تعهدی که به نظر میرسید ترامپ آن را برای اطمینان از حفظ منافع حیاتی آمریکا و پرهیز از دخالت نظامی این کشور کافی میدانست.
رییسجمهور آمریکا در گفتوگو با شبکه فاکسنیوز، گفت: «آمریکا در تماس مستمر با حوثیهاست و آنها توافق کردهاند که با آمریکا وارد جنگ نشوند.»