نظرسنجیها در دو سوی اقیانوس اطلس نشان میدهد افکار عمومی نسبت به هوش مصنوعی بیشتر محتاط است تا هیجانزده و بیاعتمادی فراتر از خود فناوری به مدیران شرکتهای فناوری مروج آن هم کشیده شده است.
با وجود پیشرفتهای سریع فناورانه، هوش مصنوعی هنوز نتوانسته افکار عمومی را با خود همراه کند.
آگهی
آگهی
یک پژوهش تازه مرکز تحقیقات پیو نشان میدهد ۵۲ درصد آمریکاییها اکنون بیش از آنکه از گسترش حضور هوش مصنوعی در زندگی روزمره هیجانزده باشند، نگران آن هستند؛ این سهم در سال ۲۰۲۱ برابر با ۳۷ درصد بود. فقط ۹ درصد بیشتر از آنکه نگران باشند هیجان احساس میکنند و ۳۷ درصد باقیمانده نیز میان نگرانی و هیجان مردد هستند.
این دلواپسی در میان نسلهای جوانتر پررنگتر است. برای نخستین بار از زمانی که مرکز پیو این پرسش را در نظرسنجیهای خود میسنجد، ۵۵ درصد بزرگسالان زیر ۳۰ سال گفتهاند بیش از آنکه نسبت به هوش مصنوعی هیجان داشته باشند، نگران آن هستند؛ یعنی اکثریتی از این گروه سنی.
این احتیاط رو به افزایش فقط خود فناوری را هدف نمیگیرد، بلکه افرادی را هم که آن را میسازند در بر میگیرد.
در یک نظرسنجی سیانبیسی جنریشن لب، از ۱۰۸۸ نفر پرسیده شد آیا به ۹ نفر از سرشناسترین چهرههای این صنعت اعتماد دارند که مسئولانه عمل کنند یا نه؛ نتیجه نشان داد که اکثریت، به هیچیک از آنها اعتماد ندارند.
ساتیا نادلا، مدیرعامل مایکروسافت، در مقایسه با دیگران وضعیت نسبتا بهتری داشت، هرچند ۶۵ درصد گفتهاند به او اعتماد ندارند.
الکس کارپ، مدیرعامل پالانتیر، بدترین وضعیت را داشت و ۸۱ درصد پاسخگویان گفتهاند به او بیاعتمادند. داریو آمودی از شرکت انتروپیک و سوندار پیچای از آلفابت هم تفاوت چندانی نداشتند و حدود ۷۵ درصد شرکتکنندگان به آنها اعتماد ندارند. تنها ۳۶ درصد معتقد بودند یک نهاد مستقل از کارشناسان باید مقررات مربوط به هوش مصنوعی را تعیین کند.
اروپاییهای بیشتری نگران از دست دادن شغل خود به دلیل هوش مصنوعی هستند
همین نگرانیها آن سوی اقیانوس اطلس نیز دیده میشود.
یک مطالعه در سال ۲۰۲۵ که شرکت مشاورهای EY انجام داده نشان میدهد ۴۲ درصد کارکنان در اروپا نگرانند که هوش مصنوعی شغل آنها را در معرض خطر قرار دهد. در یک نظرسنجی گستردهتر که موسسه وریان گروپ برای کمیسیون اروپا انجام داده نیز ۶۶ درصد از افراد مورد پرسش بر این باور بودند که هوش مصنوعی در نهایت مشاغل بیشتری را از بین میبرد تا ایجاد کند.
با این حال تصویر کاملا تیره نیست؛ نیمی از اروپاییهایی که در نظرسنجی وریان شرکت کردند موافق بودند که هوش مصنوعی میتواند به مقابله با چالشهای بزرگ جهانی، از بیماریهای جدی گرفته تا تغییرات اقلیمی، کمک کند.
دیدگاهها درباره تاثیر کلی این فناوری نیز دوپاره است؛ ۵۵ درصد شهروندان اتحادیه اروپا انتظار دارند هوش مصنوعی طی ۲۰ سال آینده به شکل مثبتی بر زندگی روزمره اثر بگذارد، در حالی که ۳۵ درصد خلاف این را پیشبینی میکنند.
اروپاییها به طور گسترده از نظارت سختگیرانهتر نیز حمایت میکنند؛ ۸۴ درصد موافقند که هوش مصنوعی و روباتها باید با دقت مدیریت شوند، پیش از همه برای حفاظت از حریم خصوصی و تضمین شفافیت.
در عین حال، اکثریت همچنان حضور هوش مصنوعی در محیط کار را مثبت میبینند؛ ۶۲ درصد نگاه مثبتی دارند و ۳۲ درصد نظر منفی.
این احتیاط تا حدی میتواند ناشی از شکاف آگاهی باشد. بیش از ۶۰ درصد اروپاییها گفتهاند درباره خطرهای احتمالی استفاده از هوش مصنوعی در پژوهشهای علمی احساس آگاهی کافی نمیکنند.
مجموع این دادهها نشان میدهد اروپاییها نسبت به آمریکاییها اندکی پذیراتر نسبت به هوش مصنوعی هستند، اما در عین حال بیشتر بر تنظیمگری و ایجاد سازوکارهای ایمنی پافشاری میکنند.
در ایالات متحده اما گسترش هوش مصنوعی با نوع دیگری از مقاومت روبهرو شده است.
طرحهای ساخت مراکز داده جدید برای هوش مصنوعی در سراسر کشور با مخالفت جدی افکار عمومی روبهرو است، حتی در جاهایی که توسعهدهندگان مشوقهایی مانند تضمین شغل پیشنهاد میکنند.
بخش مهمی از این واکنش منفی از یک گسست ساده ناشی میشود؛ بسیاری از مصرفکنندگان منفعت شخصی روشنی در زیرساختی که در اطراف آنها ساخته میشود نمیبینند.
برای مدت طولانی، هوش مصنوعی چیزی محدود و کاربردی بود، مثلا یک ابزار جستوجو یا یک چتبات.
اکنون اما تقریبا همه جا دیده میشود؛ در تلویزیونها، پلتفرمهای ویدئویی، ایمیل، موسیقی، تکالیف مدرسه و موارد دیگر.
و برای بسیاری از مردم، تجربه این گسترش بیشتر منفی بوده است؛ از دانشآموزانی که برای تقلب از هوش مصنوعی استفاده میکنند تا هنرمندانی که میبینند آثارشان بدون رضایتشان وارد دادههای آموزشی این سیستمها میشود.