کدام کشور در اروپا پیشتاز نوآوری در رقابت ثبت اختراع است؟

براساس شاخص سالانه ثبت اختراع این دفتر (منبع به زبان انگلیسی) که روز سه‌شنبه منتشر شد، اداره ثبت اختراعات اروپا برای نخستین بار در طول پنج دهه فعالیت خود در یک سال بیش از ۲۰۰ هزار درخواست ثبت اختراع دریافت کرده است.

آگهی

آگهی

شاخص سالانه ثبت اختراع این اداره نشان می‌دهد تقاضا در سال ۲۰۲۵ با ۲۰۱ هزار و ۹۷۴ پرونده به ثبت رسیده که نسبت به سال قبل ۱٫۴ درصد افزایش دارد؛ افزایشی که با نوآوری در حوزه‌های هوش مصنوعی، رایانش کوانتومی و ارتباطات بی‌سیم نسل بعد، موج تازه‌ای از دارایی فکری را به راه انداخته است.

ایالات متحده جایگاه خود را به عنوان بزرگ‌ترین متقاضی ثبت اختراع اروپایی حفظ کرد و شرکت‌ها و مخترعان آمریکایی ۴۷ هزار و ۸ درخواست ثبت کردند.

آلمان پیشتاز اروپا در درخواست‌های ثبت اختراع بود و پس از آمریکا در جایگاه دوم قرار گرفت. چین با رشد ۹٫۷ درصدی نسبت به سال گذشته، هم‌زمان با توسعه فناوری‌های خود، در رتبه سوم ایستاد. ژاپن و کره جنوبی به ترتیب در رتبه‌های چهارم و پنجم قرار گرفتند.

در همین حال، فرانسه، سوئیس، هلند، بریتانیا و ایتالیا نیز به همین ترتیب، ده کشور برتر را کامل کردند.

رشد اروپا در سال ۲۰۲۵ عمدتا تحت تاثیر کشورهایی مانند دانمارک، استرالیا، اسپانیا و فنلاند بود؛ کشوری که افزایش ۴۴ درصدی را ثبت کرد. با این حال,

درون اروپا، رشد عمدتا از سوی کشورهایی مانند دانمارک (۵٫۲+ درصد)، اتریش (۵٫۰+ درصد)، اسپانیا (۲٫۹+ درصد) و به‌ویژه فنلاند (۴۴٫۰+ درصد) رقم خورد، در حالی که تعداد پرونده‌ها از سوی بازیگران سنتی مانند آلمان (۲٫۲- درصد)، فرانسه (۰٫۴- درصد)، سوئیس (۰٫۵- درصد)، هلند (۰٫۷- درصد), بریتانیا (۳٫۳- درصد)، ایتالیا (۱٫۸- درصد) و سوئد (۴٫۳- درصد) کاهش یافت.

کدام فناوری‌ها پیشتاز هستند؟

با وجود ادامه تب و تاب پیرامون هوش مصنوعی، شرکت‌ها بیشترین تعداد پتنت را در این حوزه درخواست نکردند. تقاضا برای ثبت اختراع در هوش مصنوعی نزدیک به ۱۰ درصد رشد داشت، اما این فناوری‌های کوانتومی بودند که با افزایش ۳۸ درصدی درخواست‌ها، سریع‌ترین رشد را به خود اختصاص دادند.

در حالی که آمریکا بیشترین سهم کلی را در درخواست‌های مربوط به فناوری رایانه‌ای داشت، نوآوران اروپایی در هر دو حوزه هوش مصنوعی و کوانتوم صاحب بزرگ‌ترین سهم بودند و به ترتیب ۲٫۶ درصد و ۲۲ درصد بر تعداد پرونده‌های خود افزودند.

فناوری‌های رایانه‌ای، از جمله کوانتوم و هوش مصنوعی، در صدر جدول قرار گرفتند، اما ارتباطات دیجیتال که شامل اختراعات مربوط به شبکه‌های تلفن همراه است، در رده دوم ایستاد و قوی‌ترین رشد کلی را ثبت کرد؛ رشدی که عمدتا به پیشرفت در فناوری‌های ۶جی نسبت داده می‌شود.

پس از آن، ماشین‌آلات و تجهیزات برقی و حوزه انرژی در جایگاه سوم قرار گرفتند و فناوری پزشکی در رتبه چهارم و بخش حمل‌ونقل در رتبه پنجم ایستادند.

با این حال، تقاضا برای پتنت‌های دارویی به‌طور قابل توجهی حدود ۶ درصد نسبت به سال گذشته کاهش یافت و در زیست‌فناوری نیز کاهش ۳ درصدی ثبت شد.

کدام شرکت‌ها بیشترین درخواست ثبت اختراع را داشتند؟

پنج متقاضی برتر پتنت واحد در سال ۲۰۲۵ سامسونگ، هواوی، ال‌جی، کوالکام و نوکیا بودند.

پتنت واحد سازوکار ساده‌شده‌ای برای حمایت حقوقی است که از ژوئن ۲۰۲۳ راه‌اندازی شده و با یک درخواست، پوشش را در ۱۸ کشور عضو اتحادیه اروپا فراهم می‌کند.

تعداد کل پرونده‌ها در قالب این نظام تازه اکنون از ۸۰ هزار مورد فراتر رفته و نرخ استفاده از آن در سال ۲۰۲۵ به طور کلی ۲۸ درصد بوده است؛ این رقم برای نوآوران اروپایی ۴۰ درصد است. اداره ثبت اختراعات اروپا این روند را نشانه‌ای قوی از موفقیت یکی از مهم‌ترین اصلاحات در نظام حقوقی ثبت اختراع اروپا در چند دهه اخیر می‌داند.

با این حال، فقط شرکت‌های بزرگ نبودند که پشت تقاضاهای ثبت اختراع قرار داشتند.

شرکت‌های کوچک و متوسط، مخترعان فردی، دانشگاه‌ها و نهادهای عمومی پژوهشی اکنون تقریبا نیمی از تمام پتنت‌های واحد اعطا شده به نوآوران اروپایی را به خود اختصاص می‌دهند.

این گزارش همچنین نشان می‌دهد از هر چهار درخواست ثبت اختراع، یک درخواست شامل حداقل نام یک مخترع زن بوده که نسبت به سال قبل یک درصد افزایش دارد.

اسپانیا با ۴۲ درصد بیشترین سهم متقاضیان زن را داشت و پس از آن به ترتیب فنلاند (۳۴ درصد)، بلژیک (۳۲ درصد)، فرانسه (۳۲ درصد) و دانمارک (۳۰ درصد) قرار گرفتند.