برنامه دولت پدرو سانچز برای اعطای اقامت به حدود ۵۰۰ هزار مهاجر فاقد مدرک در اسپانیا بحثهای گستردهای را درباره سیاستهای مهاجرتی در اروپا برانگیخته و همزمان به انتشار شماری ادعاهای گمراهکننده دامن زده است.
بر اساس این برنامه مهاجران فاقد مدرکی که دستکم پنج ماه در اسپانیا زندگی کردهاند، میتوانند برای دریافت اجازه اقامت موقت یکساله درخواست بدهند. متقاضیان باید سوءپیشینه کیفری نداشته باشند و تا ۳۰ ژوئن فرصت دارند برای دریافت ویزای کار اقدام کنند.
در ۱۴ آوریل، جردن باردلا، رهبر حزب راست «اجتماع ملی» فرانسه در شبکه اجتماعی ایکس مدعی شد افرادی که بهتازگی در اسپانیا وضعیت قانونی میگیرند «فردا میتوانند آزادانه به فرانسه سفر کنند و حتی در آنجا ساکن شوند؛ آن هم به دلیل جذابیت نظام رفاهی سخاوتمندانه ما که بدون هیچ شرطی در دسترس است.»
برونو روتایو، نامزد حزب محافظهکار جمهوریخواهان فرانسه نیز در واکنش به طرح اسپانیا خواستار بستن مرزها در محدوده شنگن شد؛ منطقهای متشکل از ۲۹ کشور اروپایی که در آن کنترل مرزی داخلی تا حد زیادی حذف شده و رفتوآمد آزادانه امکانپذیر است.
اما دولت اسپانیا بهروشنی توضیح داده است که این برنامه چگونه اجرا میشود و چه حقوقی به مشمولان آن تعلق میگیرد.
برخلاف ادعای باردلا، طرح دولت اسپانیا به این معنا نیست که این افراد با داشتن اجازه کار یکساله بتوانند آزادانه به فرانسه یا دیگر کشورهای اتحادیه اروپا نقل مکان کنند. این افراد فقط حق اقامت و کار در اسپانیا را خواهند داشت، نه در دیگر کشورهای عضو اتحادیه اروپا.
آیا مهاجران با دریافت اقامت موقت در اسپانیا میتوانند در دیگر کشورهای اتحادیه اروپا ساکن شوند؟
از آنجا که اسپانیا عضو منطقه شنگن است دارندگان اجازه کار اسپانیا میتوانند تا ۹۰ روز در یک بازه ۱۸۰ روزه به دیگر کشورهای اروپایی سفر کنند اما این سفر به معنای اجازه اقامت بلندمدت یا امکان زندگی و ریشه دواندن در آن کشورها نیست.
مونیک پاریات، مشاور سیاستگذاری مهاجرت در مؤسسه ژاک دلور به تیم راستیآزمایی یورونیوز گفته است اتباع کشورهای خارج از اتحادیه اروپا «تنها زمانی میتوانند در کشوری ساکن شوند که مقامهای آن کشور چنین مجوزی را صادر کرده باشند.»
او افزود: «اگر این افراد دانشجو باشند یا قرارداد کاری در فرانسه داشته باشند میتوانند آنجا بمانند اما در هر صورت بسیار بعید است فرانسه به کسی که اجازه کار یکساله در اسپانیا دارد ویزا بدهد.»
آیا مهاجران با دریافت اقامت موقت در اسپانیا به نظام درمانی دیگر کشورهای اتحادیه اروپا دسترسی دارند؟
باردلا همچنین مدعی شده بود افرادی که اجازه کار اسپانیا را دارند، میتوانند از نظام تامین اجتماعی فرانسه استفاده کنند؛ نظامی که به گفته او «بدون قید و شرط در دسترس همه است.»
اما مهاجرانی که در اسپانیا اقامت موقت دریافت میکنند تحت پوشش نظام تامین اجتماعی اسپانیا خواهند بود، نه فرانسه.
پاریات توضیح داد این افراد «یا از تامین اجتماعی اسپانیا هزینه درمان پزشکی را دریافت میکنند یا اگر فرد تحت پوشش نباشند باید خودشان هزینه را پرداخت کنند».
او افزود: «یعنی این افراد نمیتوانند به فرانسه بیایند و بگویند میخواهند همه دندانهایشان را درست کنند. چنین کاری منطقی نیست چون تحت پوشش اسپانیا هستند. اصلا چرا باید برای چنین چیزی به فرانسه سفر کنند؟»
اندیشکده محافظهکار فونکاس برآورد کرده است که در اوایل سال ۲۰۲۵ حدود ۸۴۰ هزار مهاجر فاقد مدرک در اسپانیا زندگی میکردند که بیشتر آنها از کشورهای آمریکای لاتین آمدهاند.
اسپانیا در سال ۲۰۲۵ همچنین یکی از موفقترین اقتصادهای منطقه یورو بود.
کاترین ویتول دو وندن، پژوهشگر ارشد مرکز ملی پژوهشهای علمی فرانسه، میگوید: «فرانسه آنقدرها که بعضی سیاستمداران تصور میکنند یا میگویند، جذاب نیست؛ بهویژه برای کسانی که اسپانیاییزباناند با اسپانیا پیوند دارند یا همین حالا در آنجا کار میکنند.»
او افزود: «در هر حال این افراد میان کشور خودشان و اسپانیا پیوندهای فراملی دارند.»
به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
اسپانیا تنها کشوری نیست که برای جبران کمبود نیروی کار به صدور ویزا روی آورده است. ایتالیا نیز در فرمان سهساله جدید خود درباره مهاجرت پذیرش ۵۰۰ هزار مهاجر تازه را در فاصله سالهای ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۸ پیشبینی کرده است.