اتحادیه اروپا برای تقویت توان دفاعی خود و راهاندازی صنایع دفاعی مورد نیاز خود نیاز به سرمایهگذاری ۵۰۰ میلیارد یورویی در دهه آینده دارد، اما کشورهای عضو بر سر خرید تجهیزات حیاتی و نحوه تامین مالی این پروژه با هم اختلاف نظر دارند.
رهبران اتحادیه اروپا روز دوشنبه در بروکسل تشکیل جلسه میدهند تا در مورد راهبرد مشترکی برای تقویت توان دفاعی اروپا و نحوه تامین مالی آن به توافق برسند.
آگهی
آگهی
۲۷ رهبر اتحادیه اروپا در بروکسل در مورد روابط فراآتلانتیک و راهبرد دفاعی اروپا با دو محور اصلی بحث خواهند کرد: اتحادیه اروپا باید برای کدام توانمندیهای نظامی اولویت قائل شود و هزینه کند؛ تأمین مالی توسعه و کسب این توانمندیها چگونه صورت گیرد؟
در بخشهایی از این نشست، مارک روته، دبیرکل ناتو و کییر استارمر، نخست وزیر بریتانیا نیز حضور خواهند داشت.
در آستانه برگزاری این نشست، سازمانهای اطلاعاتی کشورهای اروپایی هشدار دادهاند که روسیه احتمالا در واکنش به تحریمهای اعمال شده توسط غرب برای فلج کردن اقتصاد و ماشین جنگی مسکو، تا سال ۲۰۳۰ به یک کشور عضو اتحادیه اروپا حمله نظامی میکند.
اما صنایع دفاعی اروپا پس از دههها سرمایهگذاری کم و اعطای کمکهای نظامی به اوکراین با کمبود شدید سرمایهگذاری مواجه است.
به گفته اورزولا فن در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، اتحادیه اروپا در دهه آینده باید ۵۰۰ میلیارد یورو در بخش دفاعی سرمایهگذاری کند. این در شرایطی است که در بودجه اتحادیه اروپا برای دوره ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۷ تنها ۸ میلیارد یورو برای این بخش در نظر گرفته شده است.
حس مشترک
اکثر کشورهای عضو اتحادیه اروپا که متحدان ائتلاف نظامی ناتو نیز به شمار میروند، در مورد تقویت توان نظامی اروپا توافق دارند.
چنان که به گفته یک مقام ارشد اتحادیه اروپا، «یک احساس مشترک در فوریت تقویت توان دفاعی اروپا به وجود آمده است و توافق کلی مبنی بر این که اروپا باید به یک بازیگر دفاعی کارآمدتر، خودمختارتر و قابل اعتمادتر تبدیل شود، وجود دارد.»
این مهم به ویژه پس از بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید بسیار فوریت بیشتری هم پیدا کرده است. رئیس جمهوری آمریکا از متحدان اروپایی این کشور در ناتو که هنوز نتوانستهاند ۲ درصد از تولید ناخالص داخلی خود را صرف بودجه دفاعی خود کنند، خواسته تا به صرف ۵ درصد تولید ناخالص داخلی خود در زمینه دفاعی فکر کنند.
ایالات متحده همچنین به طور فزایندهای تمرکز سیاست خارجی خود را به سمت هند، اقیانوس آرام و به ویژه چین تغییر داده است و این نگرانیها را برانگیخته است که در سالهای آینده بخشی از تمرکز و تواناییهای نظامی خود را از اروپا به سمت خاور دور منتقل کند.
یک دیپلمات اتحادیه اروپا به شرط ناشناس ماندن گفت، اما اجماع در سطح اتحادیه اروپا در مورد تواناییهایی که این بلوک باید در اولویت قرار دهد از جمله پدافند هوایی، دفاع دریایی، تحرک نظامی، دفاع سایبری و هواپیماهای بدون سرنشین در حال حصول است.
این دیپلمات افزود که یکی دیگر از زمینههای احتمالی مورد بحث این است که آیا بودجه اتحادیه اروپا را به خرید تجهیزات اروپایی محدود کنیم یا نه، به عبارت دیگر، اعمال اولویت در مورد خریدهای اروپایی صورت بگیرد یا خیر.
به گفته یکی دیگر از دیپلماتهای اتحادیه اروپا که به شرط ناشناس ماندن با یورونیوز سخن گفت، توافق کم و بیشی در مورد اختصاص ۶۵ درصد بودجه به خرید تجهیزات از اتحادیه اروپا شکل گرفته است.
پازل بودجه
در مورد تامین مالی، کشورهای عضو توافق دارند که دفاع باید سهم بیشتری در بودجه بعدی یا چارچوب مالی چند ساله (MFF) داشته باشد که اجرای آن در دوره ۲۰۲۸ تا ۲۰۳۴ خواهد بود و مذاکرات برای تدوین آن از تابستان آینده آغاز خواهد شد. اما آنها در مورد محل تامین این منابع مالی اختلاف نظر دارند.
برخی طرفدار انعطافپذیری بیشتر در قوانین مالی اتحادیه اروپا هستند تا به کشورهای عضو اجازه دهد هزینههای دفاعی را از شمول هزینههای ملی خود خارج کنند. برخی دیگر هم موافقند که اوراق قرضه یورویی توسط بانک سرمایه گذاری اروپا (EIB) برای تامین این بودجه عرضه و فروخته شود.
زمان مناسب
رهبران اتحادیه اروپا دو ماه فرصت خواهند داشت تا پیشنهادهای کمیسیون اروپا در مورد چگونگی تقویت امنیت اروپا و صنایع دفاعی آن را که ۱۹ مارس منتشر خواهد شد، پیش از نشست بعدی خود در اواخر ژوئن بررسی کنند.
یک مقام ارشد اتحادیه اروپا در این خصوص گفت: « در اجلاس ژوئن تصمیمگیریهای لازم انجام خواهد شد.» او با رد انتقادها در مورد کُندی تصمیمگیری در این زمینه و فرصتسوزی اتحادیه اروپا گفت: «ما احساس میکنیم در زمان مناسبی تصمیمگیری خواهیم کرد. به هر حال، تمامی جوانب امور باید سنجیده و بررسی شود.»