به مسافران اجازه داده نمی شود کمربند ایمنی ببندند تا در صورت بروز حادثه بتوانند سریع از وسیله نقلیه خارج شوند.
دمای هوا در شمال اروپا آن قدر پایین آمده که شهروندان استونی حالا میتوانند با خودرو از روی یک مسیر ۲۰ کیلومتری یخزده دریا که دو جزیره اصلی این کشور را به هم وصل میکند عبور کنند.
این «جاده یخی» که جزایر سائرما و هیوما را در غرب استونی، میان دریای بالتیک و خلیج ریگا، به هم متصل میکند روز یکشنبه ۸ فوریه به طور رسمی گشوده شد و بعدازظهر همان روز صفی از خودروها برای استفاده از آن تشکیل شده بود.
مقامها پس از آن که ساکنان محلی خودسرانه شروع کردند از روی دریای یخزده عبور کنند و خود را در معرض خطرهای جدی قرار دهند، تصمیم گرفتند جاده یخی را باز کنند. کشتیهای مسافربر در پی چندین هفته که دما تا منفی ۱۰ درجه سانتیگراد پایین آمده بود، برای حفظ سرویس منظم در دریای یخزده به زحمت افتاده بودند.
علت موج سرمای شمال اروپا چیست؟
شرایط گرمتر از معمول در قطب شمال و الگوهای متغیر جوی با برهم خوردن گردباد قطبی مرتبط است؛ حلقهای از بادهای نیرومند که معمولا سردترین هوا را بر فراز قطب شمال نگه میدارد. گاهی وقتی این گردباد ضعیف میشود یا شکلش برهم میخورد، هوای قطبی میتواند به عرضهای پایینتر سرازیر شود؛ همان طور که اکنون در شمال و مرکز اروپا و همچنین در بخشهایی از ایالات متحده دیده میشود.
دانشمندان میگویند سامانههای پرفشار پایدار موسوم به «بلوککننده» به حبس شدن این هوای سرد در منطقه کمک کرده و مانع ورود هوای معتدلتر اقیانوس اطلس شده است. برخی پژوهشگران همچنین معتقدند کاهش بیسابقه یخ دریای قطب شمال و کم شدن اختلاف دما میان قطب شمال و عرضهای جغرافیایی پایینتر ممکن است به تضعیف و پرپیچوخم شدن جریان جتی کمک کرده باشد؛ الگویی که میتواند دورههای سرمای شدید را هم محتملتر و هم طولانیتر کند، هرچند این ارتباط همچنان محل بحث است.
همزمان با رسیدن دماهایی بسیار پایینتر از میانگین فصلی به غرب استونی، یخبستن دریای بالتیک سرمای هوا را تشدید کرده است. به طور معمول، آب دریا با آزاد کردن گرما هوا را گرمتر میکند اما این بار لایه یخ به حفظ این سرمای شدید کمک میکند.
برف یا آفتاب؛ رفتن به دریا «بخشی از فرهنگ ماست»
ساکنان جزیره کوچکتر هیوما با ۹ هزار نفر جمعیت برای خرید، نوشیدن قهوه یا رساندن بچهها به مدرسه به سائرما با جمعیت ۳۱ هزار نفر سفر میکنند. رفتن به جزیره بزرگتر همچنین ارتباط آنها با سرزمین اصلی استونی را تضمین میکند.
هرگو تاسویا، شهردار هیوما، میگوید باز کردن این جاده یخی از سر ضرورت بود اما «بخشی از فرهنگ ما» هم هست.
تاسویا به خبرگزاری آسوشیتدپرس گفت: «اهالی محلی که اینجا زندگی میکنند، به ویژه کسانی که نزدیک دریا هستند، نسل در نسل در تابستان در دریا شنا میکنند و با قایق رفتوآمد میکنند و در زمستان، رفتن به دریا و قدم گذاشتن روی یخ در خون آنهاست.»
آیا جاده یخی استونی برای عبور امن است؟
این جاده در اصل گذرگاهی علامتگذاریشده روی دریای یخزده است که کارشناسان در آن تشخیص دادهاند ضخامت یخ آن قدر هست که وزن خودروها را تحمل کند.
مارک کوپل، سرپرست نگهداری راه در شرکت استونیایی ورستون ایستی که مسئول ساخت و مدیریت جاده یخی است، میگوید آماده کردن این مسیر کار آسانی نیست. کارگران باید هر ۱۰۰ متر ضخامت یخ را اندازهگیری کنند تا بخشهایی را که ضخامت یخ در آنها بیش از ۲۴ سانتیمتر است، یعنی حداقل میزان لازم برای ایمنی، مشخص کنند. آنها همچنین برآمدگیهای یخ و ترکها را هموار میکنند. وضعیت هوا و استحکام یخ به طور شبانهروزی زیر نظر است و مسیر متناسب با آن اصلاح میشود.
وزن خودروها نباید از ۲٫۵ تن بیشتر باشد و رانندگان یا باید با سرعت کمتر از ۲۰ کیلومتر در ساعت برانند یا بین ۴۰ تا ۷۰ کیلومتر در ساعت؛ سرعتهای میانه میتواند ارتعاشی ایجاد کند که به یخ آسیب بزند. خودروها اجازه توقف ندارند و باید فاصله ایمن را از یکدیگر حفظ کنند. مسافران نباید کمربند ایمنی ببندند و درها باید به آسانی باز شوند تا در صورت بروز حادثه امکان خروج سریع فراهم باشد.
الکسی اولیوانوف که در تالین زندگی میکند و برای نشان دادن این که «میتوان با خودرو از روی دریا عبور کرد» فرزندانش را به این جزایر برده بود، گفت: «جاده کاملا خوب بود و رانندگی روی آن آسان بود.»
به گفته تاسویا، آخرین بار حدود هشت سال پیش از جاده یخی برای اتصال این جزایر استفاده شده بود و از آن زمان زمستانها بیش از حد گرم بوده است.
شرکت ساختمانی ورستون اعلام کرده است که مقامها این هفته قرارداد گشایش دو مسیر یخی دیگر را هم با آنها بستهاند که این بار سرزمین اصلی استونی را به دو جزیره کوچکتر متصل میکند.