کاترین رنژه، خواننده گروه ریتا میتسوکو، در ۶۸ سالگی بر اثر سرطان در شب ۱۴ سپتامبر درگذشت. پس از اعلام مرگش، هنرمندان و سیاستمداران از صدای منحصربهفرد و روح آزاد او تجلیل کردهاند.
صداهایی هستند که در یک لحظه شناخته میشوند. صدای کاترین رینگر از آن دست بود؛ صدایی قادر به خندیدن، نالهکردن، فریادکشیدن و خواندن از عشق، میل یا جنون؛ صدایی که هرگز نخواست در هیچ چارچوبی زندانی شود.
آگهی
آگهی
خبر درگذشت او موجی از واکنشهای احساسی برانگیخت. در میان آنها، امانوئل مکرون او را شخصیتی «طبقهبندیناپذیر، جسور و عمیقا فرانسوی» توصیف کرد. در شبکه اجتماعی ایکس، رئیسجمهور به متن خود ویدیویی از سال ۲۰۲۴ پیوست که در آن این هنرمند در مراسم ثبت حق سقطجنین در قانون اساسی، سرود La Marseillaise را میخواند.
الیزه نیز روز چهارشنبه از طریق یک بیانیه رسمی ادای احترام کرد. در این متن، مسیر زندگی این «هنرمند کامل» روایت شده است؛ هنرمندی متولد ۱۹۵۷ در سورن که از کودکی در فضایی خانوادگی و سرشار از هنر پرورش یافت. پس از آغاز فعالیت روی صحنه در Café de la Gare و سپس Palace، و پشتسر گذاشتن «تجربههای تیره و دردناک» که توانست از آنها رها شود، سال ۱۹۷۹ با دیدارش با فرد شیشن به نقطهعطف مهمی در زندگی او تبدیل شد.
آن دو در کنار هم گروه Les Rita Mitsouko را پایهگذاری کردند؛ دوویی با هنری «آزاد و طبقهبندیناپذیر» که از سال ۱۹۸۴ با موفقیت چشمگیر ترانه «Marcia Baïla» در میان مخاطبان گسترده جا افتاد.
پس از درگذشت همگروهیاش در سال ۲۰۰۷، کاترین رینگر با «وقاری تکاندهنده» به فعالیت حرفهای خود ادامه داد؛ گاه در قالب پروژههای انفرادی و گاه با بازگشت به صحنه برای زندهکردن قطعات پرطرفدار گروه. ریاستجمهوری او را همزمان «دیوا، خوانندهای مردمی و پیشرو» توصیف کرده و معتقد است که او «میراث هنری یگانه و درخشانی» بر جای گذاشته است؛ میراثی که بر زندگی موسیقایی فرانسه تاثیری ماندگار خواهد داشت.
از چپ تا راست، بسیاری یادآوری کردند که او نهتنها هنرمند، بلکه کنشگری خستگیناپذیر و بیوابسته به هیچ حزب بود؛ فمینیستی در عمل، خیلی پیش از آنکه این واژه به یک شعار تبدیل شود؛ زنی که در برنامههای تلویزیونی در برابر مردسالاران و در برابر قواعد متعارف و محافظهکارانه میایستاد. از جمله این صداها میتوان به دومینیک دو ویلپن در ایکس (منبع به زبان فرانسوی) یا به مانون اوبری (منبع به زبان فرانسوی)، نماینده حزب فرانسه نافرمان در پارلمان اروپا، اشاره کرد.
همنسلانش به او ادای احترام میکنند و از او سپاسگزارند
موسیقیدانان صحنه راک و پاپ، رپرها و چهرههای شاخص ترانه فرانسوی، همگی در سوگ درگذشت این «خواهر بزرگ» صحنه نشستهاند.
در شبکههای اجتماعی، جهان موسیقی لحظهای مکث کرد تا به زنی ادای احترام کند که چاشنی دیوانگی پانک را به موسیقی عامهپسند فرانسوی تزریق کرده بود.
بنجامن بیوله در اینستاگرام (منبع به زبان فرانسوی) ادای احترامی پرشور منتشر کرد و از شوک تعیینکنندهای گفت که آلبوم «The No Comprendo» برای او بود؛ او با یادکرد از صدایی خارج از عرف و شاعرانگی دووی اسطورهایای که رینگر همراه با فرد شیشن ساخته بود، یادش را گرامی داشت.
اتین داهو (منبع به زبان فرانسوی) هم عکسی مشترک با کاترین رینگر منتشر کرد و تنها نام کوچک او را نوشت.
و باید به سخنان Sparks نیز اشاره کرد، گروهی که ریتا میتسوکو با آنها همکاری کرده بودند. این گروه آمریکایی از هنرمندی «بیهمتا»، «نیروی واقعی طبیعت» و دوستی سخن گفت که قدر این خوشاقبالی را میدانستند که مسیرشان با او تلاقی کرده بود.
ادای احترامها تنها به دنیای موسیقی محدود نماند. ژوزیان بالاسکو، نیکوس آلیآگاس، میشل لاروک، ژولی گایه، فلاوی فلامان و نیز آلن شابات خاطرات و احساسات خود را در شبکههای اجتماعی با دیگران در میان گذاشتند.
پیام بسیار زیبای یکی از کاربران در شبکه اجتماعی ایکس نشان میدهد که این هنرمند بسیاری از نسلها، حتی جوانترینها را تحت تاثیر قرار داده و احتمالا همچنان نیز چنین خواهد کرد.
در نهایت، این مطلب را جز با موسیقی نمیتوان به پایان برد؛ موسیقی کاترین و فرد، همان که بخش بزرگی از زندگی نویسنده این سطور را همراهی و نوازش کرده است. این ترانه بهویژه با خاطرهای دستنخورده گره خورده است: کنسرتی در اکتبر ۲۰۰۰ در یکی از سالنهای لیون. دیدن اجرای آن دو در آن شب و شنیدن این قطعه بهصورت زنده، برای همیشه در ذهن حک شده است.
«C'est comme ça» - گروه Les Rita Mitsouko - آلبوم «The No Comprendo» - نماهنگ به کارگردانی ژانباتیست موندینو، ۱۹۸۶.