موزه پرادو ویدیوی «پرادو در پرتو خورشیدگرفتگی» را معرفی کرده که با ترکیب هوش مصنوعی و خلق دیجیتال نشان میدهد این پدیده کیهانی نگاه به نمادینترین نقاشیهایش را دگرگون میکند.
تابلوی اوج کار دیهگو ولاسکس، «Las Meninas» که در نیمسایه یک خورشیدگرفتگی فرو رفته باشد، چگونه به نظر میرسد؟ وقتی نور به شکلی ناگهانی و ریشهای تغییر میکند چه بر سر رنگها، سایهها و فضای آثار استادان بزرگ نقاشی میآید؟
آگهی
آگهی
موزه ملی پرادو به مناسبت خورشیدگرفتگی ۱۲ اوت ۲۰۲۶ با ویدیویی تماشایی به این پرسشها پاسخ میدهد و از مخاطبان دعوت میکند مجموعههای خود را از زاویهای کاملا تازه دوباره کشف کنند.
نگاهی تازه به شاهکارها
این پروژه با عنوان «El Prado a la luz del eclipse» تحول تدریجی نورپردازی روی برخی از نمادینترین تابلوهای این نگارخانه مشهور را به نمایش میگذارد. ویدیو از خلال این تغییر نور نشان میدهد که چگونه تغییرات کوچک در نورپردازی میتواند درک ما از رنگها، فرمها و فضای تابلوها را به کلی دگرگون کند و جزییات و ریزهکاریهایی را آشکار سازد که نور معمولی آنها را پنهان نگه میدارد.
این طرح فقط یک تمرین زیباییشناسانه نیست. پرادو آن را همچنین به عنوان ابزاری برای ترویج فرهنگی در نظر گرفته که هدفش نزدیکتر کردن مجموعههای موزه به مخاطبان جدید است به ویژه کسانی که کمتر به موزهها سر میزنند، از طریق قالبی دیداری شنیداری در دسترس و چشمگیر.
تابلوهایی که در ویدیوی این نگارخانه زیر نور خورشید قرار گرفتهاند از این قرارند:
۱. «Las Meninas»؛ دیهگو رودریگز د سیلوا ی ولاسکس
۲. «La Vista»؛ پیتر پل روبنس و یان برویگل پدر
۳. «El embarco de santa Paula Romana»؛ کلود دو لورن
۴. «Autorretrato»؛ آلبرشت دورر
۵. «El quitasol»؛ فرانسیسکو گویا
۶. «La Canal de Mancorbo en los Picos de Europa»؛ کارلوس د هاس
۷. «La fragua de Vulcano»؛ دیهگو رودریگز د سیلوا ی ولاسکس
۸. «La rendición de Bailén»؛ خوسه کاسادو دل الیسال
۹. «El sueño de Jacob»؛ خوسه ده ریبرا
۱۰. «El nacimiento del Sol y el triunfo de Baco»؛ کورادو جیاکینتو
۱۱. «La pradera de San Isidro»؛ فرانسیسکو گویا
هوش مصنوعی در خدمت هنر
این ویدیو را استودیوی «AMB Piensa» با ترکیبی از هوش مصنوعی، تولید دیجیتال و مداخله گرافیکی سنتی تولید کرده است. در فرایند فنی از مدلهای تولید ویدیو استفاده شده که قادرند عمق تصویر را بازآفرینی کنند، حرکت دوربین را شبیهسازی کنند و پیشروی خورشیدگرفتگی را بر صحنههای بازنماییشده در هر تابلو با دقت بازسازی کنند.
ابزارهای هوش مصنوعی امکان طراحی و صیقل دادن دستورالعملهای بصری پیچیده را فراهم کردند؛ از تغییر تدریجی نور و پیدایش سایهها و بازتابها گرفته تا اثر تاریک شدن گامبهگام بر شخصیتها، مناظر و عناصر معماری. با این حال فرایند به طور کامل خودکار نبود. هر سکانس به صورت دستی بازبینی و تنظیم شد تا ترکیببندی، تکنیک نقاشی و شخصیت اصلی تابلوها حفظ شود و اطمینان حاصل شود که مداخله فناورانه روح آثار را مخدوش نکند.
هنر، فناوری و یک پدیده نجومی
در ۱۲ اوت آینده، اسپانیا یکی از پرانتظارترین پدیدههای نجومی سالهای اخیر را تجربه خواهد کرد؛ خورشیدگرفتگیای که در بخش بزرگی از خاک شبهجزیره قابل مشاهده است و در میان شهروندان و رسانهها انتظار و هیجانی بیسابقه برانگیخته است.
این موزه اسپانیایی نیز با طرحی به این گفتگو میپیوندد که از اطلاعرسانی صرف علمی فراتر میرود و آن را به تجربهای هنری و عاطفی تبدیل میکند، زیرا پرسشی که در پس این پروژه نهفته است در واقع بسیار قدیمی است: تا چه حد آنچه در یک اثر هنری میبینیم به نوری بستگی دارد که با آن به اثر نگاه میکنیم؟
با این ابتکار، موزه بار دیگر بر نوآوری به عنوان راهی برای ارتباط با مخاطب امروز تاکید میکند و امکانهایی را که فناوریهای نوین برای غنیتر کردن خوانش میراث هنری فراهم میکنند میآزماید، بیآنکه از دقت و احترام به آثار اصلی چشم بپوشد.