این اقدام تازه بخشی از بازگشت محتاطانه به کانال سوئز است؛ چهار سرویس مرسک از اوایل ژوئیه به این مسیر برگشتهاند و آخرین مورد اواسط اوت بود، اما نه سرویس دیگر هنوز از اطراف آفریقا عبور میکنند.
شرکتهای کشتیرانی مرسک و هاپاگ لوید یک سرویس مهم دیگر حمل کانتینری بین آسیا و اروپا را از مسیر کانال سوئز عبور دادند؛ اقدامی که یک گام دیگر در بازگشت تدریجی ترافیک دریایی به این مسیر به شمار میرود.
سرویس AE19 که در قالب همکاری جمینی این دو شرکت به طور مشترک اداره میشود، آسیا، مدیترانه، عربستان سعودی و اروپا را به هم متصل میکند. این سرویس پیش از این از مسیر دماغه امید نیک عبور میکرد.
این دو شرکت کشتیرانی روز دوشنبه اعلام کردند این تغییر بلافاصله و از سفر غربی کشتی برلین مرسک اجرایی میشود.
هاپاگ لوید به یورونیوز گفت که انتقال سرویس AE19 به کانال سوئز در مقایسه با مسیر دماغه امید نیک حدود چهار هفته در زمان صرفهجویی میکند.
مرسک گفت این تصمیم پس از ارزیابی شرایط امنیتی در دریای سرخ گرفته شده است. هاپاگ لوید این اقدام را «تنظیم هدفمند برای یک سرویس مشخص و نه بازگشت کامل در کل شبکه» توصیف کرد.
هاپاگ لوید گفت تصمیمهای بعدی درباره مسیرها به وضعیت امنیتی، امکانپذیری عملی این مسیر و تاثیری که بر مشتریان میگذارد بستگی خواهد داشت.
این گروه کشتیرانی دانمارکی به یورونیوز گفت که AE19 یکی از چهار سرویسی است که از اوایل ژوئیه از مسیر دماغه امید نیک به کانال سوئز منتقل کرده است. سه سرویس دیگر AE15، MECL و WAF6 هستند.
مرسک به یورونیوز گفت که ۹ سرویس دیگر که میتوانند از استفاده از مسیر دریای سرخ و کانال سوئز منتفع شوند، همچنان از اطراف دماغه امید نیک عبور میکنند، اما افزود که درباره تغییرات احتمالی آینده نمیتواند اظهار نظر کند.
تحلیلگران حوزه حمل و نقل دریایی نیز میگویند بازگشت چند سرویس نباید به معنای بازگشت گسترده به کانال تعبیر شود.
سایمن هینی، مدیر ارشد بخش پژوهشهای کانتینری در شرکت مشاوره دریایی دروری، به یورونیوز گفت سرعت بازیابی ترافیک کانال سوئز به شدت به این بستگی دارد که بحران تنگه هرمز و درگیری گستردهتر در خاورمیانه چگونه پیش برود.
او گفت: «تا زمانی که این درگیری حل نشده است، انتظار نداریم شاهد بازگشت معنادار مسیرهای رفتوبرگشت بین آسیا و اروپا از طریق سوئز باشیم.»
چرا بازگشت تدریجی خواهد بود
حتی اگر شرایط امنیتی بهتر شود، بعید است شرکتهای کشتیرانی همه سرویسهای خود را یکباره به کانال سوئز برگردانند.
هینی گفت بازگشت احتمالا مرحلهبهمرحله خواهد بود و از سفرهایی از اروپا آغاز میشود که معمولا محمولههایی با ارزش پایینتر حمل میکنند. شرکتهای کشتیرانی باید مطمئن شوند درگیریها از سر گرفته نمیشود تا بتوانند بارهای ارزشمندتر را به این مسیر اختصاص دهند.
برای حرکت آهسته دلایل تجاری هم وجود دارد.
عبور از اطراف آفریقا به کشتیهای بیشتری نیاز دارد چون هر سفر طولانیتر است. اگر تعداد زیادی سرویس به طور همزمان به مسیر سوئز برگردند، این کشتیها آزاد میشوند درست در زمانی که شرکتهای کشتیرانی در حال تحویل گرفتن تعداد زیادی کشتی جدید هستند.
هینی گفت: «شرکتهای کشتیرانی به دلیل تعداد بالای کشتیهای جدیدی که تحویل میگیرند باید ظرفیت خود را با دقت مدیریت کنند. کوتاه کردن گسترده مسیرهای چرخشی باعث سقوط شدید نرخها خواهد شد.»
برای واردکنندگان اروپایی این به آن معناست که مزایای بازگشت به سوئز احتمالا یکباره حاصل نخواهد شد. چند سرویس احیاشده ممکن است در برخی مسیرها سفرهای کوتاهتری ارائه کنند، اما زمانهای معمول عبور در شبکه گستردهتر فورا به حالت عادی برنمیگردد.
مسیری مهم برای مصر و اروپا
کانال سوئز کوتاهترین مسیر دریایی بین آسیا و اروپا را فراهم میکند و نیاز به سفر بسیار طولانیتر از اطراف دماغه امید نیک را از میان برمیدارد.
انحراف مسیر کشتیها هم زمان سفر و هم هزینه سوخت را افزایش داده و در عین حال مصر را از یک منبع مهم ارز خارجی محروم کرده است.
سازمان کانال سوئز بارها تلاش کرده شرکتهای کشتیرانی را به بازگشت تشویق کند. دریابان اسامه ربیعی، رئیس این سازمان، در ماه ژوئن گفت کوتاهتر شدن زمان عبور و صرفهجوییهای عملیاتی به بازگشت برخی از بزرگترین کشتیهای کانتینری جهان به این کانال کمک کرده است.
او این اظهارات را زمانی مطرح کرد که کشتی CMA CGM Vendôme با ظرفیت حمل ۲۴ هزار کانتینر بیست فوتی در حال عبور از کانال سوئز در مسیر بین آسیا و شمال غربی اروپا بود.
این سفر نخستین عبور رو به جنوب سرویس FAL 3 از کانال سوئز از ماه ژانویه بود. به گفته این سازمان، کشتیهای تحت بهرهبرداری شرکت فرانسوی CMA CGM در فاصله ژانویه تا مه ۱۰۴ سفر از این کانال انجام دادهاند و مجموع تناژ آنها ۱۲.۵ میلیون تن بوده است.
بازگشت چند سرویس نخستین نشانههای از سرگیری ترافیک از کانال سوئز را نشان میدهد، اما هاپاگ لوید و دروری میگویند انتقال AE19 هنوز به معنای بازگشت گسترده نیست.