برآورد میشود حدود ۳۷ تریلیون یورو در سراسر اتحادیه اروپا تقریبا بلااستفاده مانده باشد. چرا اروپاییها بیشتر سرمایهگذاری نمیکنند و آزاد کردن این سرمایه چه پیشنیازی دارد؟
از زمان تاسیس نهاد در سال ۲۰۱۱، ورنا راس سمتهای ارشد مدیریتی در نهاد اوراق بهادار و بازارهای اروپا (ESMA) بر عهده داشته است و ابتدا به عنوان مدیر اجرایی خدمت کرد و در سال ۲۰۲۱ به ریاست این نهاد رسید.
آگهی
آگهی
ماموریت اسما تقویت حمایت از سرمایهگذاران، ترویج بازارهای مالی منظم و حفظ ثبات مالی در سراسر اروپاست.
همزمان با آماده شدن راس برای کنارهگیری از ریاست در اکتبر ۲۰۲۶، آنجلا بارنز در برنامه «سوال بزرگ» با او به گفتوگو نشست تا چشمانداز سرمایهگذاری در Europa، چالشهای باقیمانده و اولویتهایی را که پیش روی جانشین اوست بررسی کند.
چرا آمریکاییها بیشتر از اروپاییها سرمایهگذاری میکنند؟
یکی از اولویتهای اصلی اسما کمک به اجرای اتحادیه بازارهای سرمایه بوده است؛ ابتکاری بلندمدت برای تعمیق بازارهای مالی اروپا که بهتازگی به اتحادیه پسانداز و سرمایهگذاری (SIU) تغییر نام داده است.
ورنا راس توضیح داد: «همان طور که میگویید، ما هنوز بیشتر با ۲۷ بازار ملی طرف هستیم تا یک بازار واحد سرمایه در سطح اروپا.»
اتحادیه پسانداز و سرمایهگذاری در پی آن است که بازارهای سرمایه تکهتکه اتحادیه اروپا را بیشتر به هم پیوند دهد، اتکای شدید شرکتهای اروپایی به وامهای بانکی را کاهش دهد و در عین حال فرصتهای واقعی فرامرزی در اختیار سرمایهگذاران بگذارد.
او افزود: «سرمایه باید در اتحادیه اروپا به همان آزادی جابهجا شود که مردم میتوانند تردد کنند.» به گفته او، شهروندان باید در هر جایی که تصمیم میگیرند زندگی و سرمایهگذاری کنند، به یک اندازه احساس آزادی کنند تا پولشان را برایشان به کار بیندازند.
راس گفت: «در یک سال گذشته بحثهای زیادی شده است: چطور میتوانیم اینجا یک تغییر واقعی ایجاد کنیم؟ چطور میتوانیم مطمئن شویم پساندازهای گستردهای را که در اروپا داریم به سرمایهگذاریهای مولد تبدیل میکنیم؛ سرمایهگذاریهایی که از رشد حمایت میکند و به کار شرکتها و سرمایهگذاران میآید؟»
راس افزود: «هر زمان درباره بازارهای سرمایه اروپا صحبت میشود، مقایسه با آمریکا اجتنابناپذیر است. بازارهای آمریکا عمیقتر و نقدشوندهتر است و از یک فرهنگ سرمایهگذاری قویتر پشتیبانی میشود.»
پس چه چیزی اروپاییها را عقب نگه داشته است؟ چرا ما کمتر در بازارهای سرمایه خود فعال هستیم؟ آیا فقط تکهتکه بودن بازارها مقصر است؟
ورنا راس در برنامه سوال بزرگ گفت: «به طور کلی در اروپا مردم احتمالا کمی سواد مالی کمتری دارند، اما این به این معنا نیست که هوش یا تمایل یاد گرفتن در این حوزه را ندارند.»
او ادامه داد: «بیشتر به این برمیگردد که در آمریکا طرحهای بازنشستگی پرداختبههنگام با تضمین دولتی وجود ندارد؛ بنابراین هر کسی که کار میکند و باید به دوران بازنشستگی خود فکر کند، ناچار است مستقیما به سرمایهگذاری در بازارهای سرمایه فکر و در آن مشارکت کند.»
به گفته راس، برای تشویق اروپاییهای بیشتر به اتخاذ چنین ذهنیتی، مردم باید به اطلاعات شفافتر و قابلفهمتر و ابزارهای بهتری برای مقایسه گزینههای سرمایهگذاری دسترسی داشته باشند تا بتوانند «خطرها، هزینهها و فرصتهایی را که با سرمایهگذاری در بازارهای سرمایه همراه است درک کنند».
بازنشستگی بهتر، بنگاههای قویتر؟
نحوه پسانداز کردن اروپاییها فقط بر امنیت مالی بلندمدت خود آنها تاثیر نمیگذارد، بلکه پیامدهای گستردهتری برای نحوه تامین مالی شرکتها و چگونگی رشد اقتصاد اروپا دارد.
راس گفت: «در حال حاضر در Europa بخش بزرگی از تامین مالی هنوز از طریق اعتبارات بانکی انجام میشود، اما ما باید منابع تامین مالی متنوعتری توسعه دهیم... و از یک نظر، وقتی بتوانید پساندازها را با سرمایهگذاریهای مولدی که میتوانند از آنها حمایت کنند پیوند دهید، با یک وضعیت برد-برد مواجه هستید.»
اتکای Europa به اعتبار بانکی به این معناست که شرکتها هر زمان شرایط وامدهی سختتر شود، آسیبپذیرتر میشوند، در حالی که بخش قابل توجهی از پساندازهای خانوارها در سپردههای بانکی میماند و به جای هدایت شدن به بازارهای سرمایه، در سیستم بانکی حبس میشود.
ورنا راس امیدوار است اتحادیه پسانداز و سرمایهگذاری به توسعه دامنه منابع مالی در دسترس شرکتها کمک کند، بازار سرمایه یکپارچهتری به وجود آورد و Europa را برای سرمایهگذاران بینالمللی جذابتر کند.
او ادامه داد: «ما در جهانی جهانیشده زندگی میکنیم و بهویژه بازارهای سرمایه ذاتا جهانی هستند. بنابراین باید برای سرمایهگذاران خارجی، چه آمریکایی باشند چه آسیایی یا از هر جای دیگر، جذاب باشیم و مطمئن شویم Europa مقصدی برای سرمایههای آنهاست.»
به باور او، چالش اصلی در نهایت این است که موانع ناشی از تکهتکه بودن بازارهای ملی سرمایه کاهش یابد و بازاری یکپارچهتر شکل بگیرد که هم به نفع شرکتهای اروپایی باشد و هم به سود سرمایهگذاران.
آینده سرمایهگذاری در Europa
در حالی که ورنا راس مشتاق بهبود درک عمومی از بازارهای سرمایه است، در عین حال درباره خطرات تکیه بر اطلاعات مالی بیکیفیت از سوی «اینفلوئنسرهای مالی» و هوش مصنوعی هشدار داد.
او با اشاره به اینکه هوش مصنوعی امروز یکی از منابع اصلی اطلاعات برای مردم است، گفت: «به نظر من ابزارهای هوش مصنوعی نقش واقعی برای ایفا کردن دارند، اما هم فرصت ایجاد میکنند و هم خطرها را افزایش میدهند.»
او افزود: «همزمان باید روشن باشد که ابزارهای هوش مصنوعی میتوانند سوگیریهایی داشته باشند و حتی اطلاعات نادرست در اختیار شما بگذارند. بنابراین بسیار مهم است که سرمایهگذاران کورکورانه به هر آنچه از هر ابزار هوش مصنوعی که استفاده میکنند بیرون میآید اعتماد نکنند.»
در حالی که دوره ریاست راس بر اسما رو به پایان است و او هنوز برنامههای آینده خود را اعلام نکرده، امیدوار است جانشینش به تحقق بازار سرمایهای یکپارچهتر در Europa کمک کند.
او گفت: «واقعا امیدوارم در ۱۰ تا ۱۵ سال آینده بازار سرمایه اروپاییای داشته باشیم که عمیق و نقدشونده باشد، فرصتهای سرمایهگذاری لازم را برای سرمایهگذاران به منظور سرمایهگذاری در شرکتهای اروپایی فراهم کند و مطمئن شود بازارهای سرمایه برای حمایت از اقتصاد Europa و جایگاه و رقابتپذیری آن در جهان حضور دارند.»
تحقق یافتن یا نیافتن این چشمانداز به میزان پیشرفت در غلبه بر موانع دیرینه در مسیر ایجاد یک بازار سرمایه واقعا یکپارچه اروپایی بستگی خواهد داشت.
سوال بزرگمجموعهای از یورونیوز بیزنس است که در آن با رهبران صنعت و کارشناسان مینشینیم و درباره برخی از مهمترین موضوعات دستور کار امروز گفتوگو میکنیم.
برای تماشای گفتوگوی کامل با ورنا راس، ویدئو بالا را ببینید.