یک گزارش جدید میگوید شمار ثروتمندانی که زندگی در ایتالیا، یونان و سوئیس را انتخاب میکنند در حال افزایش است و بریتانیا، آلمان و فرانسه برای حفظ آنها بیش از پیش مشکل دارند.
مهاجران ثروتمند دیگر مانند گذشته به مقاصد محبوب قدیمی اروپا، یعنی بریتانیا، فرانسه و آلمان، اقبال نشان نمیدهند.
یک مطالعه تازه درباره مهاجرت ثروتمندان که از سوی Henley & Partners، شرکت مشاوره جهانی در حوزه مهاجرت از طریق سرمایهگذاری و برنامهریزی اقامت و شهروندی، انجام شده است، از عمیقتر شدن شکاف در سراسر اروپا حکایت دارد.
به گفته این گزارش، تنها چند کشور جایگاه خود را به عنوان مقصد ثروتهای سیار جهانی تثبیت کردهاند، در حالی که برخی از بزرگترین اقتصادهای قاره برای حفظ ساکنان مرفه خود با فشار فزاینده روبهرو هستند.
گزارش مهاجرت ثروت خصوصی هنلی 2026 (Henley Private Wealth Migration Report 2026) که این هفته منتشر شده، قالب پیشین خود را کنار گذاشته است. این بار به جای شمارش تعداد میلیونرهایی که نقل مکان میکنند، کشورها را با استفاده از «امتیاز رقابتپذیری جابهجایی ثروت» از 100 رتبهبندی کرده است.
هر چه این امتیاز بالاتر باشد، آن کشور برای جابهجایی ثروت جذابتر ارزیابی میشود. این امتیاز از ترکیبی از عوامل مختلف از جمله نحوه برخورد مالیاتی، حاکمیت قانون، کیفیت زندگی و ثبات سیاسی به دست میآید.
با این حال، نویسندگان گزارش تاکید میکنند که این یافتهها باید با احتیاط تفسیر شود. دن نیدل، بنیانگذار سازمان غیرانتفاعی Tax Policy Associates و پیشتر رئیس بخش مالیات بریتانیا در شرکت حقوقی Clifford Chance، در اظهارنظرهای عمومی درباره دقت دادههای مهاجرتی هنلی و شریک پژوهشی آن New World Wealth تردید کرده و میگوید روشهای بهکاررفته برای گردآوری دادهها به اندازهای که در گزارشها وانمود میشود برای ردیابی جابهجایی میلیونرها دقیق نیست.
هنلی گفته است که آمارهایش بیش از آن که برای ارائه ارقام دقیق باشد، هدفش نشان دادن روندهای کلی است.
در عین حال، باید در نظر داشت که این شرکت که به مشتریان در زمینه اقامت و شهروندی مشاوره میدهد، خود در جابهجایی جهانی ثروت ذینفع است؛ نکتهای که خوانندگان شاید بخواهند هنگام ارزیابی نتایج گزارش در ذهن داشته باشند.
مقاصد برتر اروپا برای مهاجران ثروتمند
در رتبهبندی اروپا، قبرس با امتیاز 73.5 در صدر قرار گرفت و پس از آن به ترتیب هلند با 72.8، پرتغال با 72.5 و ایتالیا با 72.3 قرار دارند. سوئیس امتیاز 70.8 و یونان 70.5 را کسب کرده است.
با این حال، این جدول تنها بخشی از داستان را روایت میکند. هرچند قبرس، هلند و پرتغال امتیاز بالاتری گرفتهاند، گزارش هنلی از ایتالیا، یونان و سوئیس به عنوان برخی از جذابترین مقاصد برای مهاجران ثروتمند نام میبرد.
ایتالیا، سومین اقتصاد بزرگ اروپا، امتیاز 72.3 را به دست آورده است. به نوشته گزارش، جذابیت این کشور عمدتا از رژیم مالیاتی سرجمع برای ساکنان جدید، چارچوب مطلوب مالیات بر ارث و دسترسی به بازار اتحادیه اروپا ناشی میشود؛ در حالی که میلان هر چه بیشتر به عنوان یک مرکز مالی و هاب «دفترهای خانوادگی» شناخته میشود.
یونان با امتیاز 70.5 یکی از اصلیترین برندگان تحولات اخیر در چشمانداز مهاجرت سرمایهگذاری در اروپا توصیف شده است؛ به ویژه پس از آن که اسپانیا برنامه «ویزای طلایی» خود را متوقف کرد و پرتغال مسیر اقامت مبتنی بر خرید ملک را کنار گذاشت.
سوئیس با امتیاز 70.8، طبق گزارش هنلی، مقصد کسانی است که در فضای نااطمینانی ژئوپولیتیک به دنبال ثبات و حفظ سرمایه خود هستند.
در سوی دیگر طیف، چند بازار بزرگ اروپایی قرار دارند که هنلی آنها را «رقابتی اما زیر فشار» طبقهبندی میکند: آلمان با امتیاز 69.7، نروژ با 69.0، بریتانیا با 68.3 و فرانسه با 65.7.
هنلی میگوید نشانههای فشار در بریتانیا رو به افزایش است. این شرکت که در برنامهریزی اقامت و شهروندی تخصص دارد، اعلام کرده تعداد درخواستهای رسیده از افرادی با نشانی در بریتانیا بین سالهای 2024 و 2025 حدود 15 درصد افزایش یافته است.
بازار بریتانیا همچنین از بیستمین منبع بزرگ مشتریان جدید هنلی در سال 2018 به یکی از پنج منبع اصلی این شرکت در سالهای اخیر تبدیل شده است.
گزارش این روند را به لغو رژیم مالیاتی «غیرمقیم» (non-dom)، تغییرات در مالیات بر ارث، بسته شدن ویزای سرمایهگذار سطح 1 و فضای کلی نااطمینانی مالی نسبت میدهد.
برای آلمان و فرانسه نیز داستان مشابهی روایت میشود. هنلی از افزایش 16 درصدی پرسوجوها از سوی شهروندان آلمانی بین اواخر 2025 و اوایل 2026 خبر داده است، در حالی که فرانسه از جایگاه یکی از 40 ملیت برتر در میان مراجعان این شرکت در سال 2024 به جمع 15 ملیت نخست در سال 2026 رسیده است.
گونتر دوبراوز-سالداپنا، رئیس بخش اروپا در هنلی، میگوید این دو کشور «همچنان جذاب هستند»، اما در شاخصهایی که در سنجش جابهجایی ثروت وزن بیشتری دارد، عقب افتادهاند؛ درست در زمانی که مقاصد رقیب پیشنهادهای خود را تقویت کردهاند.
تصویری گستردهتر از جهان
فراتر از اروپا، امارات متحده عربی در این مطالعه یکی از بالاترین امتیازها یعنی 85.3 را کسب کرده و با وجود تنشهای منطقهای، همچنان جذابیت خود را حفظ کرده است. بخش عمده تقاضا برای این کشور به گفته هنلی ناشی از تنوعبخشی به محل اقامت است نه لزوما ترک کامل کشور مبدأ.
سنگاپور در ردهبندی ویژه «پیشتازان» با امتیاز 79.5 در صدر قرار گرفته و پس از آن نیوزیلند با 75.8 آمده است.
در همین حال، ایالات متحده تصویری به گفته هنلی «متناقض» ارائه میکند. این کشور با وجود آن که به عنوان مهمترین موتور خلق ثروت در جهان شناخته میشود، تنها امتیاز 62.3 را کسب کرده و تعداد درخواستها از سوی شهروندان آمریکایی در سال 2025 دو برابر شده است.
تقریبا نیمی از این درخواستها به سمت برنامههای اروپایی هدایت شده که به گفته هنلی بازتابدهنده افزایش علاقه ثروتمندان آمریکایی به گزینههای اقامت و شهروندی در خارج از کشور است.
گزارش نتیجه میگیرد این الگوها نشاندهنده تجدید آرایش گستردهتر در جابهجایی جهانی ثروت است؛ به طوری که شمار بیشتری از مقاصد اروپایی برای جذب سرمایه و نیروی انسانی سیار در سطح بینالمللی با یکدیگر رقابت میکنند.