نزدیک به نیمی از اروپاییهایی که صاحبخانه نیستند، یا توان خرید خانه ندارند یا تمایلی به خرید آن نشان نمیدهند. این آمار در سراسر قاره بسیار متفاوت است و بیشتر فشارهای مربوط به استطاعت مالی را بازتاب میدهد.
بسیاری از اروپاییهایی که صاحب خانه نیستند، نسبت به امکان خرید خانه خوشبین نیستند. بر اساس گزارش «روند مسکن اروپا ۲۰۲۵» شرکت ریمکس، در ۲۳ کشور تقریبا نیمی از پاسخدهندگان میگویند هرگز قادر به خرید خانه نخواهند بود یا اصولا علاقهای به این کار ندارند.
تصویر از کشوری به کشور دیگر بسیار متفاوت است. سهم بدبینترین افراد نسبت به خرید خانه در کدام کشورها بالاتر است و چرا؟
در این نظرسنجی که در اوت ۲۰۲۵ انجام شد، تنها یک پرسش ساده مطرح شد: «به نظر شما چه زمانی، اگر اصلا، قادر خواهید بود ملکی بخرید؟»
سه نفر از هر ده نفر فکر میکنند هرگز خانه نخواهند خرید
به طور میانگین ۲۹ درصد پاسخدهندگان گفتند: «هرگز؛ فکر نمیکنم هیچوقت بتوانم ملکی بخرم». این سهم از ۱۳ درصد در ترکیه تا ۴۴ درصد در چک متغیر است.
دستکم یک نفر از هر سه پاسخدهنده در اسلوونی (۳۹ درصد)، ایتالیا (۳۵ درصد)، مالت (۳۴ درصد)، ایرلند (۳۳ درصد)، لهستان (۳۳ درصد) و مجارستان (۳۳ درصد) این گزینه را انتخاب کردهاند. این رقم در فنلاند (۳۲ درصد)، یونان (۳۰ درصد)، سوئیس (۳۰ درصد) و اتریش (۲۹ درصد) نیز بالاتر از میانگین اروپاست.
در انتهای دیگر جدول، لوکزامبورگ با ۱۷ درصد پس از ترکیه قرار دارد. لیتوانی با ۲۱ درصد در سطحی بالاتر از یک نفر از هر پنج نفر ایستاده است.
در میان پنج اقتصاد بزرگ اروپا، ایتالیا با ۳۵ درصد بیشترین سهم را ثبت کرده است. اسپانیا و فرانسه با ۲۵ درصد در پایینترین سطح قرار دارند و بریتانیا با ۲۶ درصد در نزدیکی آنهاست. آلمان با ۲۸ درصد کمی پایینتر از میانگین اروپا قرار میگیرد.
مایکل پولزلر، مدیرعامل ریمکس اروپا، به یورونیوز بیزنس گفت: «رشد کند اقتصادی در بسیاری از نقاط اروپا، افزایش درآمدها را محدود کرده، در حالی که قیمت املاک همچنان رو به افزایش است. در نتیجه، توانپذیری مسکن حتی در بازارهایی با شرایط اشتغال نسبتا باثبات، بهویژه برای نسلهای جوان، همچنان یک چالش جدی است».
او گفت کشورهایی مانند آلمان، اتریش و جمهوری چک شاهد آن هستند که افراد بیشتری از نردبان مالکیت مسکن کنار میروند، زیرا افزایش قیمتها و طولانیتر شدن زمان پسانداز، خانهدار شدن را بیش از پیش دستنیافتنی میکند.
۱۵ درصد علاقهای به خرید ندارند
حدود ۱۵ درصد پاسخدهندگان گفتند به خرید ملک علاقهای ندارند. این سهم از ۴ درصد در ایرلند تا ۳۱ درصد در آلمان متغیر است. این رقم در هلند (۲۷ درصد)، اتریش (۲۵ درصد) و سوئیس (۲۲ درصد) نیز بیش از ۲۰ درصد است.
پولزلر تاکید کرد که موضوع تنها به قیمت مسکن محدود نمیشود و جنبه فرهنگی هم دارد. او گفت: «در آلمان و اتریش، اجارهنشینی بسیار رایجتر و از نظر فرهنگی پذیرفتهتر است. ثبات بلندمدت بازارهای اجاره در این کشورها، که با حمایتهای قوی از مستاجران پشتیبانی میشود، باعث شده خانوارها احساس فوریت کمتری برای خرید زودهنگام خانه داشته باشند».
سهم افرادی که به خرید خانه علاقهای ندارند، در چند کشور از جمله ترکیه (۵ درصد)، اسپانیا (۷ درصد)، بلغارستان (۷ درصد) و مجارستان (۹ درصد) تکرقمی است.
نزدیک به نیمی از افراد توان یا تمایل خرید ندارند
اگر سهم افرادی را که میگویند «هرگز؛ فکر نمیکنم هیچوقت بتوانم ملکی بخرم» با کسانی که گزینه «به خرید ملک علاقهای ندارم» را انتخاب کردهاند با هم جمع کنیم، تقریبا نیمی از اروپاییهایی که صاحب خانه نیستند (۴۴ درصد) تردید دارند که روزی بتوانند خانهای بخرند.
این سهم در چند کشور از جمله آلمان (۵۹ درصد)، اتریش (۵۴ درصد)، چک (۵۴ درصد)، هلند (۵۳ درصد) و سوئیس (۵۲ درصد) از ۵۰ درصد هم فراتر میرود.
مالت (۴۹ درصد)، ایتالیا (۴۹ درصد)، فنلاند (۴۸ درصد) و اسلوونی (۴۸ درصد) نیز به این سطح نزدیکاند، در حالی که لهستان (۴۴ درصد) و بریتانیا (۴۴ درصد) در حد میانگین اروپا هستند.
ترکیه، استثنا در پایینترین سطح
سهم افرادی که میگویند توان خرید خانه را ندارند یا به آن علاقهمند نیستند، در ترکیه در پایینترین سطح قرار دارد. کمتر از یک نفر از هر پنج پاسخدهنده (۱۸ درصد) با این گزاره موافق بودهاند، در حالی که این سهم در کشور بعدی یعنی لیتوانی ۲۸ درصد است؛ موضوعی که ترکیه را به یک استثنا تبدیل میکند.
مایکل پولزلر گفت: «جالب است که این نگاه هنوز در ترکیه بسیار قوی است. احتمالا دلیلش این است که با وجود تورم و بیثباتی مالی، ملک همچنان به عنوان یکی از اصلیترین ابزارهای حفظ ارزش دارایی دیده میشود».
در میان پنج اقتصاد بزرگ اروپا، اسپانیا با ۳۲ درصد پایینترین سهم را دارد و پس از آن فرانسه با ۴۰ درصد قرار میگیرد. آلمان با ۵۹ درصد در صدر قرار دارد و پس از آن ایتالیا با ۴۹ درصد؛ در حالی که بریتانیا در حد میانگین اروپا است.
پولزلر گفت اسپانیا همچنان نشان میدهد فرهنگ مالکیت مسکن در این کشور مقاوم است.
او افزود: «در اسپانیا، مالکیت خانه به شدت با امنیت مالی بلندمدت و ثبات خانواده گره خورده است. حتی با وجود شرایط سختتر وام مسکن و تردیدهای مربوط به بازار کار، اشتیاق برای صاحبخانه شدن همچنان بالاست و بازتابدهنده این باور گسترده است که مسکن میتواند سپری در برابر عدمقطعیتهای اقتصادی آینده باشد».
نقطه عطف اجتماعی یا راهبرد مالی؟
مایکل پولزلر تاکید کرد که با وجود چالشهای انکارناپذیر بازار مسکن، مالکیت خانه برای بیشتر اروپاییها همچنان هدفی مهم و معنادار است.
او گفت نقش ملک در حال تغییر است: «در حالی که نسلهای قبلی، خانهدار شدن را پیش از هر چیز یک نقطه عطف اجتماعی میدیدند، امروز بیش از گذشته به آن به چشم یک راهبرد مالی نگاه میشود».
بر اساس آمار یورواستات، نزدیک به ۷۰ درصد ساکنان اتحادیه اروپا صاحب خانه خود هستند و ۳۰ درصد باقیمانده در خانه اجارهای زندگی میکنند.