پژوهشگران گفتند دسترسی آسان به آزمایشهای سلامت مشکوک باید بهعنوان «مسئله ایمنی بیمار» تلقی شود.
امروزه میتوان بهراحتی در اینترنت دهها نوع آزمون غربالگری برای وضعیتهای مختلف سلامتی پیدا کرد، اما یک تحلیل تازه نشان داده است که بسیاری از این آزمونها ادعاهایی بیپایه و گاه بالقوه زیانبار مطرح میکنند.
پژوهشگران در بریتانیا ۵۰ آزمون سلامت را که به صورت آنلاین تبلیغ شده بود بررسی کردند؛ از جمله آزمونهایی برای میکروبیوم روده، شمارش خون، ژنتیک، عملکرد کبد و ریه و سطح کورتیزول، همچنین معاینههای لگن و پستان، تصویربرداری با اشعه ایکس از قفسه سینه و سونوگرافی.
شرکتهای تبلیغکننده این آزمونها هم خردهفروشان آنلاین بودند و هم کلینیکهایی که به صورت حضوری خدمات میدادند. قیمتها از ۶.۹۹ پوند (۸.۳۶ یورو) برای یک «آزمون سریع آلبومین کلیه» خانگی تا ۱۴ هزار پوند (۱۶ هزار و ۷۵۱ یورو) برای یک «ارزیابی پلاتینی» که شامل چندین آزمون، تصویربرداری و معاینه فیزیکی بود، متغیر بود. برخی کلینیکها علاوه بر این، بستههای اقامت در هتل یا اسپای لوکس پیشنهاد میکردند و تعدادی از آزمونها نیز با تایید چهرههای مشهور یا اینفلوئنسرها تبلیغ میشد.
با این حال، بر اساس این مطالعه، بسیاری از این آزمونها ادعاهای اثباتنشده مطرح میکردند یا غربالگریهایی ارائه میدادند که از سوی نهادهای ملی مسئول سلامت توصیه نمیشود. این پژوهش در نشریه بیامجی اوپن (منبع به زبان انگلیسی) منتشر شده است.
در مجموع، ۱۶ آزمون بدون ارائه شواهد ادعا کردند که میتوانند به افراد کمک کنند عمر طولانیتری داشته باشند، در حالی که ۳۶ آزمون وعده تشخیص زودتر و بهبود پیامدهای سلامت را میدادند. تنها ۱۵ آزمون به طور روشن به پیامدهای منفی احتمالی آزمون، مانند نادقتی یا خطرات ناشی از معاینههای فیزیکی خصوصی، اشاره کرده بودند.
در یکی از نمونهها، یک خردهفروش با اشاره به میزان مرگومیر ناشی از یک بیماری خاص نوشت: «این موارد میتوانست توسط یکی از ارزیابیهای سلامت ما ... شناسایی شود. فقط تصور کنید که امروز چند نفر از آنها هنوز میتوانستند اینجا باشند.»
در میان این ۵۰ ارائهدهندهای که در مطالعه بررسی شدند، ۱۴ مورد معاینه بیضه، ۱۳ مورد معاینه پستان و ۹ مورد معاینه لگن را به افرادی که هیچ علامت نگرانکنندهای نداشتند پیشنهاد میکردند. نظام سلامت ملی بریتانیا انجام این معاینهها را برای همه افراد توصیه نمیکند.
پژوهشگران دانشگاه سنت اندروز در اسکاتلند (University of St Andrews) نوشتند که دسترسی به آزمونهای سلامت مصرفکنندگان بسیار آسان است و نظارت مقرراتی چندانی بر آنها وجود ندارد، «با وجود توان بالقوه آنها برای آسیبرسانی».
آنها گفتند که آزمونهای خانگی میتوانند در صورتی که مبتنی بر شواهد علمی باشند، به پر کردن خلأهای موجود در نظام پزشکی کمک کنند. به گفته آنها، غربالگریهای کمکیفیت ممکن است منجر به «مثبتهای کاذب (هشدارهای اشتباه)، منفیهای کاذب (اطمینان اشتباه) و از دست رفتن منابع شخصی با سود اندک یا هیچ سودی برای افراد» شود.
آزمونهای سلامت خانگی بهآسانی در اینترنت پیدا میشوند. روز چهارشنبه، اداره استانداردهای تبلیغات بریتانیا (Advertising Standards Authority, ASA) ممنوعیت تبلیغ یک آزمون خانگی خون برای سنجش تستوسترون از شرکت ووی (Voy) را که یک ارائهدهنده آنلاین درمانهای مربوط به تستوسترون، یائسگی و کاهش وزن است، تایید کرد.
این نهاد ناظر گفت که تبلیغات ووی «گمراهکننده» بود، زیرا علائم شایع، مانند خستگی و تحریکپذیری، را به سطح پایین تستوسترون ربط میداد تا مردان را به خرید کیت آزمون تشویق کند.
به گفته این نهاد، ووی استدلال کرد که در این تبلیغات ادعا نشده بود سطح پایین تستوسترون تنها توضیح ممکن برای آن علائم است. با این حال، نهاد ناظر علیه این شرکت تصمیمگیری کرد و دستور داد که ووی نباید این ارتباط را «اغراقآمیز» جلوه دهد.
این مطالعه جدید نشان داد که تنها تعداد اندکی از چنین مواردی به مرحله بررسی توسط نهادهای ناظر میرسد. پژوهشگران گفتند: «باید این موضوع یک خلأ در مقررات و مسئلهای مربوط به ایمنی بیماران تلقی شود.»