جنگ ایران دو ستون اصلی اقتصاد خلیج فارس، یعنی صادرات انرژی و هوانوردی را هدف قرار دادهاست و پیامدها تا اروپا کشیدهشده و خریداران ناچار به جایگزینی گاز شدهاند.
بانک جهانی پیش بینی میکند اقتصادهای شش کشور عضو شورای همکاری خلیج فارس امسال به طور متوسط ۴.۳ درصد کوچک شود چون پیامدهای جنگ ایران همچنان بر تجارت و کسب و کار در این منطقه اثر میگذارد.
این بانک در بهروزرسانی منطقهای که روز سهشنبه منتشر شد گفت افزایش قیمت نفت نتوانسته کاهش حجم صادرات را جبران کند و این افت صادرات تولید و درآمد دولتها را پایین آورده است.
رویترز روز چهارشنبه با استناد به دادههای اولیه شرکت کپلر گزارش داد صادرات نفت خام خاورمیانه در ۱۴ روز از ماه سپتامبر از سطح پیش از جنگ فراتر رفته است. این محمولهها شامل نفتی بود که از تنگه هرمز عبور کرده یا از مسیرهای جایگزین ارسال شده است.
پیش بینی بانک جهانی کل سال را در بر میگیرد و بخشهای غیرنفتی را هم شامل میشود.
برخی محمولههای گاز نیز در حال عبور است. رویترز روز دوشنبه گزارش داد چهار کشتی حامل گاز طبیعی مایع شده قطر (الانجی) حدود دوم و سوم اکتبر دوباره در خارج از هرمز دیده شدهاند.
شرکت انرژی ایتالیایی ادیسون ۲۸ سپتامبر اعلام کرد شرکت قطر انرژی اخطار فورس ماژور خود را تا اوایل دسامبر تمدید کرده و گفته قادر به تحویل سایر محمولههای برنامهریزی شده نیست.
این اطلاعیه تعداد کل محمولههایی را که از آوریل تا اوایل دسامبر تحت تاثیر قرار گرفتهاند به ۳۵ رساند که معادل حدود ۴.۶ میلیارد متر مکعب گاز است و قرار بود به پایانه الانجی آدریاتیک ایتالیا برسد.
ادیسون اعلام کرد محمولههای جایگزین خریداری کرده و همچنان قادر است به تعهدات خود در برابر مشتریان عمل کند.
کاهش تقاضا برای خطوط هوایی
بر اساس آمار منتشر شده از سوی انجمن بین المللی حمل و نقل هوایی در ۳۰ سپتامبر ترافیک مسافری در شرکتهای هواپیمایی خاورمیانه در ماه اوت نسبت به یک سال قبل ۱۴.۶ درصد کاهش یافته است.
این شاخص هم تعداد مسافران پرداخت کننده و هم مسافت طی شده را در نظر میگیرد. ظرفیت موجود ۹.۳ درصد کاهش یافته و در نتیجه با افت سریعتر ترافیک سهم بیشتری از صندلیها خالی مانده است.
با این حال برخی خطوط هوایی منطقهای بخشی از مسافرانی را جابجا میکنند که پروازشان از سوی شرکتهای اروپایی و سایر شرکتها لغو شده است.
مشاور هوانوردی عمر هاشمی گفت شرکتهای امارات، قطر ایرویز و الاتحاد هم به مسافرانی که از طریق فرودگاههای محوری خود پرواز عوض میکنند خدمات میدهند و هم به مسافرانی که مقصدشان خلیج فارس است.
او گفت مسیرهای طولانیتر همچنین هزینه سوخت را افزایش میدهد.
او به یورونیوز گفت: «هر وقت حریم هوایی بسته میشود و مسیرها طولانیتر میشود، دردسر این هم اضافه میشود که زمانبندی پروازها عوض میشود.»
قطر روز سهشنبه در یک نشست خبری در دوحه هشدار داد که «تمام جهان دارد بهای این درگیری را میپردازد» در حالی که تلاشهای دیپلماتیک برای پیشبرد گفتوگوها میان واشنگتن و تهران ادامه دارد.
بانک جهانی هشدار داد زیرساختهای آسیب دیده و سرمایهگذاریهای به تعویق افتاده ممکن است پس از پایان دوره اختلال فوری نیز به فشار بر رشد ادامه دهد.