یورو روز دوشنبه به پایینترین سطح خود در برابر دلار آمریکا از ماه مه ۲۰۲۵ رسید؛ بحران بدهی فرانسه و تنش سیاسی اسپانیا و اعلام انتخابات زودهنگام نگرانیها از بحران تازه در منطقه یورو و سرایت به بازار اوراق قرضه را تشدید کرده است.
ارزش یورو در آغاز هفته در برابر دلار آمریکا به پایینترین سطح طی ۱۷ ماه اخیر سقوط کرد؛ همزمان، خطرهای مالی و سیاسی در پاریس و مادرید بار دیگر خاطره بحران بدهی منطقه یورو را زنده کرد.
یورو در معاملات آسیایی تا سطح 1.1161 دلار پایین رفت؛ پس از چهار هفته پیاپی افت، در شروع دادوستدهای اروپایی حدود 1.12 دلار معامله شد و اندکی از زیانها را جبران کرد.
تحلیلگران بانک هلندی ING در یادداشتی که جمعه منتشر کردند هشدار دادند در صورت ادامه موج فروش اوراق، بازار میتواند «بهسادگی حدود 2 درصد حق بیمه ریسک دیگر به یورو اضافه کند».
بر اساس دادههای شرکت LSEG، فاصله بازده اوراق 10 ساله فرانسه و آلمان اکنون حدود 146 واحد پایه است؛ پس از آنکه این شکاف هفته گذشته بزرگترین افزایش هفتگی در 17 سال اخیر را ثبت کرد.
بازده اوراق 10 ساله فرانسه روز دوشنبه در معاملات اولیه به 4.917 درصد رسید؛ رقمی نزدیک به اوج 24 ساله هفته گذشته، در حالی که این نرخ روز جمعه حدود 4.856 درصد بسته شده بود.
رولان لسکور، وزیر دارایی فرانسه، هفته گذشته تاکید کرد فرانسه همچنان وامگیرندهای معتبر است و همزمان بودجه سال 2027 را معرفی کرد؛ بودجهای که هدف آن کاهش کسری از 5.4 درصد تولید ناخالص داخلی به 5 درصد است و در آستانه انتخابات ریاست جمهوری بهار آینده تدوین شده است.
اسپانیا نیز روز دوشنبه بر ابهام سیاسی افزود؛ پدرو سانچز، نخست وزیر این کشور، پس از آنکه پارلمان روز جمعه دو فرمان دولت اقلیت او درباره مسکن را رد کرد، انتخابات سراسری زودهنگام را برای 29 نوامبر فراخواند.
بازده اوراق 10 ساله اسپانیا صبح دوشنبه عمدتا در محدوده 4.07 تا 4.09 درصد ثابت ماند و حق بیمه آن نسبت به بدهی آلمان را حدود 65 واحد پایه گذاشت؛ فاصلهای که کمتر از نصف شکاف فعلی فرانسه است.
در چنین فضایی، بورسهای اروپایی در آغاز معاملات وضعیتی متفاوت داشتند.
شاخص Euro Stoxx 50 حدود 0.4 درصد افت کرد، در حالی که شاخص گستردهتر Stoxx 600 نزدیک به 0.6 درصد افزایش یافت.
شاخص CAC 40 فرانسه بیش از 1 درصد پایین آمد، اما شاخص IBEX 35 اسپانیا که پس از اعلام سانچز وارد محدوده منفی شده بود، در نهایت 0.4 درصد رشد کرد.
در همین حال، شاخصهای DAX آلمان، FTSE MIB ایتالیا، FTSE 100 بریتانیا و AEX هلند بین 0.1 تا 0.3 درصد بالاتر معامله شدند.
ترس از سرایت بحران، آزمون تازهای برای بانک مرکزی اروپا
موج فروش هفته گذشته اوراق ایتالیایی، بلژیکی و یونانی را نیز تحت تاثیر قرار داد، در حالی که بدهی آلمان با تقاضای پناهگاه امن روبه رو شد. حق بیمه اوراق ایتالیا نسبت به باندهای آلمان روز پنجشنبه به حدود 110 واحد پایه نزدیک شد.
تحلیلگران بانک بلژیکی KBC در یادداشتی که روز دوشنبه منتشر شد نوشتند از آن زمان «سرایت آشکاری به کشورهایی مانند بلژیک یا ایتالیا» رخ داده است.
این آشفتگی، بانک مرکزی اروپا را در موقعیتی دشوار قرار داده است.
این نهاد از ماه ژوئن دو بار نرخ بهره را بالا برده تا تورمی را مهار کند که در سپتامبر به 3.8 درصد رسید، اما معاملهگران اکنون احتمال افزایشهای بیشتر را کاهش دادهاند.
ابزار حفاظت از انتقال، سازوکار خرید اوراقی که بانک مرکزی اروپا در سال 2022 ایجاد کرد، تاکنون هرگز به کار گرفته نشده است.
یواخیم ناگل، رئیس بوندس بانک آلمان و از گزینههای محتمل برای ریاست بعدی بانک مرکزی اروپا، روز پنجشنبه در یک نشست اندیشکده گفت تمرکز این بانک بر ثبات قیمتهاست نه «سطحهای مشخص فاصله بازده».
کریستین لاگارد، رئیس بانک مرکزی اروپا، در گفتوگو با روزنامه فرانسوی لاکروا و در پاسخ به پرسشی درباره فرانسه گفت «وقتی بدهی شما نزدیک 120 درصد تولید ناخالص داخلی است و در مسیر مهار شدن قرار ندارد، موضوع جدی است».
با این حال، لاگارد تاکید کرد «وضعیت کنونی نه سال 2008 است و نه 2011».
جهش وال استریت پس از انتشار آمار ضعیف اشتغال
بورسهای آمریکا روز جمعه صعود کردند؛ پس از آنکه اقتصاد این کشور در ماه سپتامبر تنها 29 هزار شغل ایجاد کرد، یعنی بسیار کمتر از پیشبینیها، و همین باعث شد معاملهگران احتمال افزایش نرخ بهره فدرال رزرو در اکتبر را پایین بیاورند.
شاخص S&P 500 حدود 0.7 درصد، میانگین صنعتی Dow Jones 0.5 درصد و Nasdaq Composite 1.2 درصد رشد کردند.
قراردادهای آتی سهام آمریکا روز دوشنبه عمدتا بدون تغییر بودند، به جز شاخص Nasdaq-100 که حدود 0.5 درصد پایینتر معامله شد.
صورت جلسه نشست سپتامبر فدرال رزرو قرار است روز چهارشنبه منتشر شود.