چمنزارهای گلهای خودرو بدون نیاز به نگهداری هستند و شیوهای زیبا برای حمایت از حشرات گردهافشان به شمار میروند.
نفسنفس زدن گربهها و سگها در حالی که یک موج گرما دیگر اروپای غربی را در بر گرفته، صاحبان حیوانات خانگی را نگران کرده است. پیشتر دوری از گرمترین ساعات روز کافی بود، اما دامپزشکان بریتانیا اکنون هشدار میدهند که حیوانات خانگی حتی هنگام استراحت در داخل خانه هم ممکن است دچار گرمازدگی شوند.
فقط حیوانات در خانه نیستند که در رنجاند. با گسترش دماهای سوزان در فرانسه، آلمان، ایتالیا و بریتانیا، حیاتوحش اروپا ناچار است خود به تنهایی با گرما مقابله کند.
اما خبر خوب این است که راههای سادهای برای کمک به روباهها، جوجهتیغیها و پرندگان در حیاط خانهتان وجود دارد. در ادامه میخوانید چگونه میتوانید حیاتوحش محلی را از گرما محافظت کنید.
فضاهای سایهدار برای فرار از آفتاب ایجاد کنید
کفپوشهای سنگی، چمن مصنوعی و حیاطهای بیدرخت زیستگاههای ضروری حیاتوحش در اروپا را از بین میبرند.
تصویربرداری ماهوارهای انجمن سلطنتی باغداری بریتانیا برای گزارش «وضعیت باغداری ۲۰۲۵» نشان داده است که اکنون ۴۲ درصد از مساحت باغهای خانگی در این کشور به طور کامل سنگفرش شده است.
انتخاب چمن طبیعی برای محوطه و کاشت درخت در باغ، نهتنها برای سنجابها، حشرات و پرندگان سایه و خوراک فراهم میکند، بلکه هوا را خنکتر کرده و میتواند دمای داخل خانه شما را هم دلپذیرتر کند.
کاشت درختان بومی مانند بلوط، غان و بید میتواند از صدها گونه حشره که پایه زنجیره غذایی باغ را تشکیل میدهند حمایت کند. حتی یک درخت تنها با ایجاد ریززیستگاههای متعدد میتواند تنوعزیستی را به طور چشمگیری افزایش دهد.
شان مکمنمی، کارشناس حیاتوحش و بنیانگذار شرکت عرضهکننده محصولات باغی «آرک وایلدلایف»، میگوید: «جادوی واقعی زمانی رخ میدهد که باغی بسازید که به طور طبیعی از طیف گستردهای از گونهها حمایت کند.»
افزودن بوتهها، گیاهان بالارونده و گیاهان علفی، مجموعهای از محیطها ایجاد میکند که در ارتفاعها و مراحل مختلف زندگی از حیاتوحش حمایت میکنند.
تودههای چوب در نواحی سایهدار، زیستگاههای مرطوبی برای حشرات و دوزیستان فراهم میکند، در حالی که تودههای سنگ یا صخره در مناطق آفتابگیر از گونههای گرمادوست حمایت میکند. باقی گذاشتن برگهای خشک و گوشههای دستنخورده، جایی برای تخمگذاری و تولیدمثل حشرات فراهم میکند.
چمن باغ را به حال خود رها کنید
پس از ایجاد این زیستگاهها، یکی از بهترین کارهایی که میتوانید انجام دهید این است که اجازه دهید به طور طبیعی رشد کنند. رها کردن بخشهایی از چمن بدون چیدن، به گلهای وحشی مانند شبدر و گل مینا فرصت میدهد جا بیفتند، شهد مورد نیاز گردهافشانها را تامین کنند و جمعیت حشرات را افزایش دهند.
این کار در بریتانیا حیاتی است؛ کشوری که از دهه ۱۹۳۰ تاکنون حدود ۹۷ درصد از چمنزارهای گلهای وحشی خود را از دست داده است.
شان مکمنمی میگوید: «حتی تغییرات کوچک، مانند رها کردن بخشی از چمن یا کاشت چند گونه بومی، میتواند مقدار حیاتوحشی را که در باغ میبینید به طور چشمگیری افزایش دهد.»
چمن بلندتر همچنین پناهگاهی برای جوجهتیغیها، قورباغهها و بیمهرگان فراهم میکند و از کرمها و سوسکهایی حمایت میکند که پرندگان برای تغذیه به آنها وابستهاند. حتی اگر تنها حاشیهها یا گوشههای چمن را کوتاه نکنید، میتوانید این مزایا را ایجاد کنید بیآنکه کاربری باغتان مختل شود.
پیمایشهای علمی شهروندی نشان میدهد چمنهای کوتاهنشده تا ۱۰ برابر بیشتر از چمنهایی که هر هفته چیده میشوند، شهد تولید میکنند.
منابع طبیعی غذا را تقویت کنید
شان مکمنمی میگوید: «غذا دادن به پرندگان راه بسیار خوبی برای حمایت از حیاتوحش است، اما تنها بخشی از ماجراست.»
علاوه بر نصب ظرفهای غذادهی برای پرندگان و گذاشتن غذای حیوانات خانگی برای جوجهتیغیها، میتوانید باغ خود را به یک انبار طبیعی غذا برای جانوران میهمان تبدیل کنید. این کار نقش مهمی در حمایت از طیف گستردهتری از حیاتوحش دارد و رفتارهای طبیعیتری را در آنها تشویق میکند.
ترکیبی از گیاهان گلدارِ پرشهد بکارید تا منبعی مداوم از آبِ قندی برای گردهافشانهای تشنه در طول تابستان فراهم شود. گلهای ساده و باز مانند انگشتدانه، شقایق، مرزنجوش و اسطوخودوس را انتخاب کنید؛ اینها برای زنبورها، پروانهها و مگسهای گلخوار بسیار دسترسپذیرتر از گونههای پرگلبرگ هستند.
پروانهها حتی از لکههای کوچک گزنه نیز سود میبرند؛ بسیاری از آنها برای تخمگذاری و تغذیه لاروها به این گیاه وابستهاند.
وقتی باغداری میکنید، اگر بذرهای روی علفها و گلهای وحشی را دستنخورده باقی بگذارید، پرندگانی مانند سهرهها و گنجشکها میتوانند مستقیما از همانها تغذیه کنند، حتی زمانی که گیاهان در مرحله تشکیل بذر هستند.
تا حد امکان از بهکارگیری آفتکشها خودداری کنید، زیرا این کار به حفظ منابع طبیعی غذا و برقراری تعادل در اکوسیستم کمک میکند.
آب اضافه کنید تا خنک کند و تشنگی را برطرف سازد
حتی یک برکه کوچک، آبخور یا حوضچه مخصوص پرندگان میتواند خیلی زود به محل زندگی قورباغهها، وزغها، سمندرها و سنجاقکها تبدیل شود؛ بهویژه در هوای خشک و گرم.
بهتر است آب را در نواحی نیمهسایه و در پناه قرار دهید. در اطراف آن شیب ملایم یا مسیر خروج تعبیه کنید تا جانوران بتوانند بهطور ایمن به آن دسترسی پیدا کنند.
در زمینه دسترسی، فراموش نکنید در حصارهای باغ خود شکافهای کوچکی ایجاد کنید تا جوجهتیغیها نیز بتوانند با خیال راحت به آب برسند. جمعیت جوجهتیغی اروپایی طی دهه گذشته ۳۰ درصد کاهش یافته است و همین امر باعث شده در فهرست سرخ اتحادیه بینالمللی حفاظت از طبیعت (IUCN) در سال ۲۰۲۴ در رده «نزدیک به تهدید» قرار گیرد.
شان مکمنمی میگوید: «با افزودن گیاهان، آب و پناهگاه، فضایی ایجاد میکنید که در آن حیاتوحش بتواند بر اساس نیازهای خود شکوفا شود، نه این که فقط برای یافتن غذا سری به باغ بزند.»