سازمان هواشناسی اسپانیا هشدار داده از آخر هفته توده هوای بسیار گرمی بر فراز کشور میگذرد و ممکن است دومین موج گرما باشد؛ در اکسترمادورا و اندلس تا ۴۲ درجه هشدار نارنجی صادر شده است.
تابستان ۲۰۲۶ بیوقفه پیش میرود. تنها چند روز بعد از اینکه نخستین موج گرما، که طبق برآورد سامانه پایش مومو وزارت بهداشت در ماه ژوئن حدود ۹۰۰ مورد مرگ به آن نسبت داده میشود، رو به فروکش گذاشت، آژانس دولتی هواشناسی اسپانیا (آمت) از یک دوره جدید خبر میدهد.
آمت در شبکههای اجتماعی خود اعلام کرده که در روزهای آینده تودههای هوای بسیار گرم بر فراز اسپانیا حرکت خواهند کرد و اینکه از اواخر هفته نمیتوان احتمال شکلگیری موج گرمایی تازه را منتفی دانست. پیشبینیها نشان میدهد دماهای روزانه و شبانه برای چند روز پیاپی بالا خواهد ماند؛ الگویی که در تابستان امسال به امری معمول تبدیل شده است.
محرک اصلی، تودهای از هوای بسیار گرم در لایههای پایین جو در غرب شبهجزیره است که در حال نزدیک شدن به پرتغال و اسپانیا است و طبق آخرین نقشههای پیشبینی ممکن است به آنچه از هماکنون به عنوان دومین موج گرمای سال در اسپانیا شناخته میشود، منجر شود.
اکسترمادورا و آندلوسیا در خط مقدم
این رویداد هماکنون روی زمین محسوس است. مناطق غربی اکسترمادورا و آندلوسیا، بهویژه دره گوادالکیبیر، با هشدارهای نارنجی و دمای حدود ۴۰ تا ۴۲ درجه سانتیگراد روبهرو هستند، در حالی که در حاشیه رود ابرو، پیرنه لریدا و جنوب جزیره گرنکاناریا هشدارهای زرد صادر شده است.
علت زمینهای، انباشت گرمای شدید در لایههای پایین جو در غرب شبهجزیره است؛ جایی که یک گنبد گرمایی جدید روی آبهای اقیانوس اطلس که هماکنون دمای سطحی بالایی دارند، در حال شکلگیری است. این گنبد در روزهای آینده به عنوان موتور محرک این دوره عمل خواهد کرد.
انتظار میرود دماها تا آخر هفته از ۳ تا ۵ ژوئیه همچنان افزایش یابد و در روزهای نخست هفته بعد نیز روند صعودی خود را ادامه دهد. جزایر قناری هم در حاشیه نخواهد ماند: پیشبینی میشود بیشینه دما در جزایر غربی حدود ۳۶ درجه و در جزایر شرقی ۳۸ درجه باشد، در حالی که کمینهها بین ۲۰ تا ۲۳ درجه و در مناطق مرتفعتر حتی تا ۲۸ تا ۳۰ درجه میرسد؛ هرچند این رویداد در آنجا نسبت به شبهجزیره و بالئار کمتر افراطی خواهد بود.
شمال کشور هم در امان نخواهد بود. افزایش دما از روز شنبه محسوس میشود و بهویژه یکشنبه در مناطق شمالی، بهخصوص در گالیسیا، خود را نشان خواهد داد؛ منطقهای که چنین جهشهایی به دلیل غیرمعمول بودن، جلب توجه بیشتری میکند.
آیا این دوره به عنوان موج گرمای رسمی ثبت میشود؟
برای اینکه یک دوره رسما به عنوان موج گرما طبقهبندی شود، باید به طور همزمان سه شرط را برآورده کند:
- دمای هوا به شکلی بسیار شدید از صدک ۹۵ بالاتر برود.
- این دوره دستکم سه روز ادامه پیدا کند.
- حداقل ۱۰ درصد از قلمرو اسپانیا را در بر بگیرد.
بر اساس محاسباتی که تا این لحظه در دست است، بسیار محتمل است که این معیارها برآورده شود و در برخی مناطق، مدت این دوره بین سه تا پنج روز تخمین زده میشود.
شبها نیز مایه نگرانی است. در روزهای آینده کمینه دما بین ۲۰ تا ২৬ درجه خواهد بود و در برخی موارد به ۲۷ تا ۲۸ درجه میرسد؛ وضعیتی که به معنای شبهای استوایی در بخش بزرگی از کشور و دشواری بیشتر در به خواب رفتن در مناطق بهشدت متاثر است.
این وضعیت برای اسپانیا تازگی ندارد. این کشور ماه ژوئن را به عنوان دومین ماه ژوئن گرم از زمان آغاز ثبتها پشت سر گذاشت؛ ماهی که دمای میانگین در آن ۳٫۲ درجه سانتیگراد بالاتر از حد معمول بود و تنها پس از ژوئن ۲۰۲۵ قرار گرفت.
به گفته کارشناسان آمت، از میان ۱۲ موج گرمای ثبتشده در ماه ژوئن از سال ۱۹۷۵ تاکنون، نیمی از آنها از سال ۲۰۱۵ به بعد رخ داده است؛ آماری که نشان میدهد این نوع رویدادها در سالهای اخیر تا چه اندازه شتاب گرفته است.