یک تحلیل جدید نشان میدهد تنها در سال گذشته استفاده از پمپهای حرارتی از پرداخت حدود ۹.۷ میلیارد یورو هزینه واردات جلوگیری کرده است.
فروش پمپهای حرارتی در سراسر اروپا اوج گرفته و در بحبوحه جنگ علیه ایران تا حد زیادی خانوارها را در برابر هزینههای کمرشکن گاز محافظت کرده است.
بر اساس تحلیل جدید انجمن اروپایی پمپ حرارتی (EHPA)، پمپهای حرارتی این قاره به اندازه گاز طبیعی مایعشده (الانجی) که با بیش از 200 نفتکش حمل میشود، گرما تامین میکنند.
این میزان دو برابر حجم الانجی است که در سال 2025 از خاورمیانه به اتحادیه اروپا رسید و حدود هفت درصد از کل واردات سالانه الانجی اتحادیه را تشکیل میدهد. به گفته EHPA، تنها در سال 2025 از این طریق 9.7 میلیارد یورو از هزینههای واردات جلوگیری شده است.
پمپهای حرارتی نظام گرمایش اروپا را دگرگون میکنند
تقریبا سه میلیون پمپ حرارتی که انرژی را از هوا، آب یا زمین میگیرند و آن را به گرما یا هوای خنک تبدیل میکنند، سال گذشته در 21 کشور اروپایی فروخته شد و مجموع پمپهای در حال استفاده را به 29.3 میلیون دستگاه رساند.
در این تحلیل آمده است که همین 2.9 میلیون پمپ حرارتی جدید به تنهایی جایگزین 2.5 میلیارد مترمکعب الانجی شدهاند؛ رقمی که حدود 24 درصد واردات اتحادیه اروپا از خاورمیانه را تشکیل میدهد.
پل کنی از EHPA میگوید: «هر پمپ حرارتی که نصب میشود، یک گام دیگر به سوی تقویت امنیت انرژی اروپا است.»
او میافزاید: «الانجی گرانترین منبع انرژی است و از سوی تامینکنندگان غیرقابلاعتماد میآید، اما پمپهای حرارتی میتوانند نیاز ما به آن را به شکل چشمگیری کاهش دهند. همانطور که دادههای جدید ما نشان میدهد، اروپاییها همین حالا هم در حال فاصله گرفتن از سامانههای گرمایش فسیلی هستند.»
کنی اضافه میکند که اتحادیه اروپا اکنون باید گرمایش پاک را تا حد ممکن «ساده و مقرونبهصرفه» کند.
اتحادیه در حال آمادهکردن یک بسته سیاستی غیرالزامآور درباره برقیسازی است که قرار است همین ماه منتشر شود. برای افزایش استفاده از پمپهای حرارتی، از کشورهای عضو خواسته شده است مالیات و مالیات بر ارزش افزوده بر گرمایش سبز و برق را کاهش دهند؛ اقدامی که کمیسیون همین حالا نیز در حال بررسی آن است.
بسیاری از کشورهای اروپایی همین حالا هم مشوقهایی برای ارزانتر شدن پمپهای حرارتی ارائه میکنند. حتی انگلستان، که به طور تاریخی کمترین میزان استفاده از پمپهای حرارتی را داشته است، کمکهزینهای 7 هزار و 500 پوندی (حدود 8 هزار و 638.76 یورو) برای کمک به پوشش هزینه نصب ارائه میدهد؛ البته به شرطی که برخی معیارها برآورده شود.
کدام کشور اروپایی بیشترین پمپ حرارتی را دارد؟
فرانسه سال گذشته پیشتاز بود و 528 هزار پمپ حرارتی فروخت. این کشور اکنون با حدود 7 میلیون واحد، بیشترین تعداد پمپ حرارتی نصبشده را در اروپا دارد.
ایتالیا با فروش 423 هزار دستگاه در سال 2025 در رتبه دوم و با فاصلهای اندک قرار گرفت، در حالی که مالت (2 هزار)، لوکزامبورگ (3 هزار) و قبرس (5 هزار) در قعر جدول بودند. با این حال باید توجه داشت که مجموع جمعیت این سه کشور تنها حدود 2.5 میلیون نفر است (در مقایسه با حدود 69 میلیون نفر ساکن فرانسه).
آلمان بیشترین افزایش سالانه را ثبت کرد و شمار نصبها در این کشور 50 درصد جهش داشت. این رشد فروش پس از آن رخ داد که این کشور، به شکلی بحثبرانگیز، پیشنویس قانونی را کنار گذاشت که خانوارها را ملزم میکرد دیگهای بخار سوخت فسیلی را با گزینههای سازگار با اقلیم جایگزین کنند.
کاترینا دروگه، رئیس فراکسیون سبزها در پارلمان که حزبش این قانون را در سال 2023 ارائه کرده بود، این تصمیم را «کنارهگیری کامل از اهداف اقلیمی آلمان» توصیف کرد.
نسبت به جمعیت، نروژ با 650 نصب به ازای هر هزار خانوار، پیشتاز رقابت پمپهای حرارتی است. فنلاند با کمی بیش از 540 نصب به ازای هر هزار خانوار در تعقیب آن است.
این کشورهای سردتر افسانه رایج مبنی بر اینکه پمپهای حرارتی در دماهای پایین کار نمیکنند را نقض کردهاند. حتی زمانی که دما تا منفی 30 درجه سانتیگراد سقوط میکند، پمپهای حرارتی همچنان میتوانند از گرمایش برقی هم کارآمدتر باشند.