انستیتو پرتغالی دریا و جو (IPMA) پیشبینی کرده آخر هفته دماها بالاتر از حد معمول فصل و همراه با باران و رعد و برق باشد. انتقال توده هوای استوایی، گرد و غبار صحرای شمال افریقا را به شبهجزیره ایبری میاورد.
دمای هوا در سرزمین اصلی پرتغال طی آخر هفته میتواند به ۳۵ درجه برسد؛ وضعیتی از هوای گرم که موسسهی پرتغالی دریا و جو (IPMA) آن را برای این زمان سال غیرعادی میداند.
در بیشتر نقاط کشور، دمای ثبتشده روی دماسنجها بین ۳۰ تا ۳۵ درجهی سانتیگراد خواهد بود و در برخی مناطق داخلی درهی تاژو ممکن است تا ۳۹ درجه هم برسد. حداقل دما نیز در سراسر کشور افزایش مییابد و در حدود ۲۰ درجهی سانتیگراد ثابت میماند.
در این آخر هفته، همراه با افزایش دما، در سواحل مقداری ابرناکی و رگبار پیشبینی میشود و در مناطق داخلی، بهویژه بعدازظهر شنبه، احتمال باران شدید و تگرگ همراه با رعد و برق وجود دارد. به دلیل رطوبت هوا در این مناطق، دما ممکن است اندکی کاهش پیدا کند. آیپیامآ همچنین خبر میدهد که تودههایی از گرد و غبار معلق، منشاگرفته از شمال آفریقا، بر فراز کشور حضور خواهند داشت.
به گفتهی آیپیامآ، شرایط جوی این آخر هفته «برای انتقال ذرات غبارِ منشاگرفته از شمال آفریقا مساعد است». این ذرات معلق دستکم تا پایان روز شنبه در جو باقی میمانند.
این گرد و غبارهای بیابانی چیست و چه نکاتی را باید رعایت کرد؟
این پدیده از صحرای ساهارا در شمال آفریقا آغاز میشود؛ جایی که شکلگیری طوفانهای همراه با بادهای شدید، مقادیر زیادی شن و غبار را به هوا بلند میکند.
پایگاه Meteo Trás os Montes که صفحهای در فیسبوک برای اطلاعرسانی دربارهی پدیدههای جوی است، توضیح میدهد که «ذرات سنگینتر خیلی زود در نزدیکی محل منشا، یعنی در صحرای ساهارا، سقوط میکنند». در مقابل، «ذرات ریزتر و سبکتر میتوانند تا هزاران متر در جو بالا بروند و چندین روز در حالت تعلیق باقی بمانند».
پس از آنکه به ارتفاعی بالاتر از ۱۵۰۰ متر میرسند، ذرات سبکتر وارد جریانهای هوا میشوند و «سفری طولانی» را آغاز میکنند که آنها را بر فراز مدیترانه و اقیانوس اطلس میبرد. بسته به شرایط جوی، این تودههای غبار میتوانند هزاران کیلومتر را طی کنند؛ بخشی از آنها به اروپا، اسپانیا و پرتغال میرسد و بخشی دیگر تا آن سوی اقیانوس اطلس میرود. وقتی جهت باد عوض میشود یا سرعت آن کاهش مییابد، این ذرات کمکم بر سطح زمین فرو مینشینند.
این تمرکز گرد و غبار صحرایی میتواند برای برخی افراد موجب ناراحتی شود؛ از جمله آلرژی و سایر مشکلات تنفسی (آسم، برونشیت). همچنین باعث ابرناکی و کاهش دید میشود که میتواند بهویژه برای رانندگان خطر را افزایش دهد.
با این حال همه چیز منفی نیست. به گفتهی پایگاه Meteo Trás os Montes، وجه مثبت این گرد و غبارهای بیابانی آن است که «سرشار از مواد معدنی، بهویژه آهن و فسفر» هستند و وقتی بر سطح اقیانوس فرود میآیند، به مواد مغذی مهمی برای زنجیرهی غذایی دریا تبدیل میشوند. وقتی به خشکی میرسند، «مانند یک کود طبیعی عمل میکنند».
بارش باران؛ هشدار زرد برای هشت منطقه در شمال و مرکز کشور
بر پایهی اطلاعرسانی تازهی آیپیامآ، مناطق براگانسا، ویلا رئال، براگا، ویانا دو کاستلو، آویرو، پورتو، ویزئو و گواردا روز شنبه تحت هشدار زرد، خفیفترین سطح در مقیاس سهگانهی هشدارها، قرار دارند؛ هشداری به دلیل احتمال وقوع باران و رعد و برق.
پیشبینی میشود موج گرمای مورد انتظار در طول هفتهی آینده تشدید شود؛ از این رو به شهروندان توصیه میشود تدابیر احتیاطی مشخصی را رعایت کنند، از جمله افزایش مصرف آب، پرهیز از نوشیدنیهای الکلی، حضور در مکانهای خنک یا دارای تهویهی مطبوع دستکم ۲ تا ۳ ساعت در روز، خودداری از قرار گرفتن در معرض مستقیم نور خورشید، بهویژه بین ساعت ۱۱ تا ۱۷، و استفاده از کرم ضدآفتاب با ضریب حفاظتی بالاتر از ۳۰.