پرسشها درباره مسئولیت حملهای که در نخستین ساعات جنگ در روز ۹ اسفند بخشی از این مدرسه را تخریب کرد، پس از انتشار یک ویدیو شدت گرفته است.
این ویدیو که توسط خبرگزاری نیمهرسمی مهر منتشر شده و توسط نهاد تحقیقاتی بِلینگکت مکانیابی دقیق شده است، نشان میدهد موشکی به تأسیسات دریایی متعلق به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در کنار مدرسه ابتدایی شجره طیبه در میناب، واقع در جنوب ایران اصابت میکند.
گزارشها حاکی است که مدرسه در این حمله به شدت آسیب دید و بیش از ۱۶۸ نفر، عمدتا کودکان، کشته شدند. تصاویر ماهوارهای و ویدیوهای تأیید شده از صحنه پس از حمله نشان میدهند که حداقل چهار ساختمان هدف قرار گرفتهاند، از جمله خود مدرسه و سه سازه داخل مجموعه سپاه.
این ویدیو به مجموعهای از شواهد افزوده است که از تصاویر ماهوارهای، ویدیوها و عکسهای تأیید شده جمعآوری شده و نشان میدهد که مدرسه در جریان مجموعهای از حملات آمریکا به تأسیسات نظامی نزدیک هدف قرار گرفته است.
با این حال، رئیسجمهور آمریکا، دونالد ترامپ، ادعاهای مسئولیت کشورش در این حمله را رد کرد. او در یک کنفرانس خبری در دورال، فلوریدا، در ۹ مارس گفت که موشک مورد نظر هنوز در حال بررسی است.
ترامپ گفت: «من میگویم که تاماهاک توسط کشورهای دیگر هم فروخته و استفاده میشود. و چه ایران که خودش هم چند موشک تاماهاک دارد و آرزو دارند تعداد بیشتری داشتند... چه ایران یا هر کشور دیگر، تاماهاک موشکی بسیار عمومی است.»
پیشتر، ترامپ همچنین گفته بود که ایران مسئول این حمله بوده و این که تسلیحات تهران «بسیار نادقیق» هستند و ادعا کرد بمباران مدرسه توسط ایران انجام شده است.
چه کشورهایی موشک تاماهاک میسازند و آیا ایران هم دارد؟
موشک تاماهاک زمینی یک موشک کروز دوربرد و قابل استفاده در همهجا است که عمدتا برای عملیاتهای دریایی ضربتی عمیق استفاده میشود. این موشک توسط شرکت «آرتیایکس» که قبلا با نام «ریتیان» شناخته میشد، تولید میشود. این موشک عمدتا در نیروی دریایی آمریکا و نیروی دریایی سلطنتی بریتانیا عملیاتی است و تنها تعداد کمی از کشورها شامل آمریکا، بریتانیا و استرالیا این سامانه را دارند.
ژاپن نیز حدود ۴۰۰ موشک تاماهاک از ایالات متحده خریداری کرده و تا اکتبر ۲۰۲۵ آماده بوده است آنها را هنگام تجهیز یک ناو جنگی روی آن مستقر کند.
موشکهای تاماهاک میتوانند اهدافی بیش از ۱۶۰۰ کیلومتر دورتر را هدف قرار دهند و از این رو جزو مؤلفههای کلیدی قدرت دریایی مدرن محسوب میشوند. هر موشک تقریباً ۲۰ فوت طول دارد، با طول بال حدود ۸.۵ فوت و مجهز به سرجنگی با قدرت انفجاری تقریباً ۳۰۰ پوند تیانتی است.
به فیسبوک یورونیوز فارسی بپیوندید
تحلیلگران تسلیحاتی میگویند که ایالات متحده هماکنون تنها نیروی درگیر جنگ است که به طور شناختهشده موشکهای تاماهاک را دارد و از آن استفاده میکند، در حالی که اسرائیل و ایران به طور شناختهشده این موشکها را عملیاتی نمیکنند.
آنها همچنین اشاره کردند که موشکی که در ویدیو نشان داده شده، موشک ایرانی سومار نیست، زیرا سومار دارای موتور خارجی متفاوتی است که در قسمت عقب و زیرین قرار دارد.
در مراحل اولیه جنگ، نیروهای آمریکا موشکهای متعددی از ناوها و زیردریاییها شلیک کردند که اهداف نظامی ایران را هدف قرار میداد. این حملات بخشی از کارزار مشترک آمریکا و اسرائیل بود که از ۲۸ فوریه آغاز شد.
ارتش آمریکا گفته است که در حال بررسی این حمله است.
آیا ممکن است اسرائیل نیز تاماهاک دریافت کند؟
در عین حال، برخی تحلیلگران معتقدند در شرایط فعلی و با سیاست دولت ترامپ برای تسهیل صادرات تسلیحات، احتمال فروش موشکهای تاماهاک به اسرائیل نیز وجود دارد. اسرائیل در دهه ۱۹۹۰ و بار دیگر در سال ۲۰۰۰ خواستار خرید این موشک شده بود، اما واشینگتن آن زمان با این درخواست موافقت نکرد.
پس از آن، اسرائیل طراحی و توسعه موشکهای بومی خود را دنبال کرد. این کشور نسخه زمینپرتاب موشک کروز دلیله را معرفی کرد و همچنین موشکهای بالستیک مختلفی از جمله خانواده جریکو را توسعه داد. گفته میشود موشک جریکو-۳ یک موشک بالستیک میانبرد با بردی بیش از موشک تاماهاک است، هرچند این موشکها بیشتر برای سناریوهای راهبردی و بازدارندگی هستهای در نظر گرفته میشوند.
اسرائیل همچنین زیردریاییهای دلفین ساخت آلمان را در اختیار دارد که به موشکهای کروز زیردریاییپرتاب «پاپای توربو» مجهز هستند. برخی تحلیلگران معتقدند این سامانهها برای حفظ قابلیت «ضربه دوم» در صورت حمله هستهای طراحی شدهاند.
در سالهای اخیر بحثهایی در اسرائیل مطرح شده که این کشور برای حمله به اهداف دوردست به سلاحی شبیه تاماهاک نیاز دارد تا بدون استفاده از ناوگان بزرگ هواپیما بتواند اهداف دوربرد را هدف قرار دهد. با این حال، اسرائیل همچنان نیروی هوایی خود را ابزار اصلی عملیات تهاجمی میداند.
در حوزه دفاع موشکی نیز اسرائیل یکی از پیشرفتهترین سامانههای چندلایه جهان را دارد و در حال توسعه سامانههای جدیدی مانند موشکهای نسل بعدی «ختس» (پیکان) و سامانه لیزری «پرتو آهنین» برای مقابله با تهدیدهای کوتاهبرد است.