خوزه آبلان، متخصص قلب اسپانیایی، توضیح میدهد چرا استرس و فشار احساسی فینال جام جهانی ۲۰۲۶ خطر قلبیعروقی را بالا میبرد و سه علامت سکته قلبی که نباید هنگام بازی نادیده گرفت چیست.
اسپانیا فقط یک بازی تا لمس افتخار فاصله دارد.
آگهی
آگهی
در حالی که میلیونها هوادار فینال جام جهانی را با دلی آکنده از اضطراب دنبال خواهند کرد، متخصصان قلب هشدار میدهند که این تنش میتواند برای بعضی افراد پیامدهایی داشته باشد.
شواهد علمی نشان میدهد مسابقههای بسیار پرتنش میتواند در میان کسانی که از قبل به بیماری قلبی مبتلا هستند یا عوامل خطر دارند، خطر سکته قلبی، آریتمی و دیگر رخدادهای قلبیـعروقی را افزایش دهد.
و این فقط یک نظریه نیست. یکی از پژوهشهای مرجع که پس از جام جهانی ۲۰۰۶ آلمان در نشریه The New England Journal of Medicine منتشر شد، نشان داد که در طول بازیهای تیم ملی آلمان، موارد اورژانسی قلبیـعروقی تا ۲.۷ برابر افزایش یافته بود.
دو دهه بعد، تحقیق دیگری از دانشگاه بیلهفلد که امسال در مجله Scientific Reports چاپ شد، بار دیگر تایید کرد که فوتبال در سطح بالای رقابت ضربان قلب و سطح استرس را حتی در هوادارانی که فقط از روی مبل بازی را تماشا میکنند بالا میبرد.
وقتی بدن بازی را به چشم تهدید میبیند
به گفته کاردیولوگ اسپانیایی خوسه آبلان، بدن به فینال جام جهانی همانطور واکنش نشان میدهد که در برابر یک موقعیت خطرناک.
آبلان میگوید: «این موقعیتی هیجانانگیز و پراسترس است. هورمونهایی آزاد میشود که ما را فعال میکند، هورمونهای استرس؛ اوجهای کورتیزول و کاتکولامینها آزاد میشود و این ما را در وضعیت استرس قرار میدهد.»
این ترشح هورمونی فشار خون را بالا میبرد، ضربان را تند میکند و زمینه تشکیل لختهها را فراهم میکند. در بیشتر افراد مشکل خاصی ایجاد نمیکند، اما زمانی که قلب از قبل ضعیف شده باشد میتواند به جرقه یک رخداد قلبیـعروقی تبدیل شود.
آبلان توضیح میدهد: «اگر سلامت قلبیـعروقی من عالی یا خوب باشد، اتفاقی برایم نمیافتد. اما تردیدی نیست که یک رویداد پراسترس برای کسی که سلامت قلبیـعروقیاش مختل است میتواند همان جرقهای باشد که مشکل را آغاز میکند.»
چه کسانی باید بیش از همه احتیاط کنند
بیشترین خطر متوجه کسانی است که قبلا دچار سکته قلبی شدهاند، استنت دارند، به پرفشاری خون، دیابت، کلسترول بالا یا سابقه آریتمی مبتلا هستند.
با این حال دکتر آبلان تاکید میکند که مشکل فقط خود مسابقه نیست.
آبلان میگوید: «آنچه باید به آن توجه کرد چیزهایی است که دور و بر مسابقه اتفاق میافتد. اینها روزهای شادی ملی است که در آن فقط خود بازی نیست، بلکه من آن را بعد از یک پرخوری، با غذای ناسالم، با الکل یا مواد مخدر دیگر تماشا میکنم.»
در واقع، این متخصص قلب یادآوری میکند که حتی سندرومی شناخته شده به نام Holiday Heart یا «سندروم قلبِ جشن» وجود دارد که با آریتمیها پس از مصرف زیاد الکل مرتبط است.
این اختلال در ریتم قلب، که معمولا به شکل فیبریلاسیون دهلیزی بروز میکند، میتواند پس از مصرف زیاد الکل رخ دهد؛ رفتاری که در آخر هفتهها، جشنها یا رویدادهای بزرگ ورزشی رایج است. اگر به این زیادهروی، استرس عاطفی ناشی از یک فینال هم اضافه شود، خطر بهویژه در افرادی که سابقه مشکلات قلبیـعروقی دارند بیشتر میشود.
چه زمانی باید نگران شد
تند شدن ضربان قلب در طول یک فینال میتواند طبیعی باشد. اما نباید درد فشارنده در قفسه سینه، تنگی نفس ناگهانی یا تپشهایی را که حتی بعد از فروکش کردن هیجان لحظهای ادامه پیدا میکند، فقط به حساب اعصاب گذاشت.
این پزشک توضیح میدهد: «سومین علامت، و شاید مهمترینشان، درد فشارنده در قفسه سینه است. اگر ناگهان احساس کنم انگار یک سنگ روی سینهام گذاشتهاند که به شانه، گردن یا پشت کشیده میشود و همراه با تعریق است، این دیگر از اعصاب نیست.»
این متخصص تاکید میکند: «در صورت بروز هر یک از این سه علامت، به پزشک مراجعه کنید. مراجعه کنید.»
از بازی لذت ببرید، اما عاقلانه
خبر خوب این است که خود فوتبال به تنهایی باعث سکته قلبی نمیشود. خطر واقعی زمانی بروز میکند که یک بیماری قلبیـعروقی قبلی با ترکیبی از استرس شدید، الکل، پرخوری، سیگار یا کمبود استراحت همراه شود.
به همین دلیل، توصیه آبلان ساده است: بازی را همانطور که هست ببینید؛ یک رویداد ورزشی.
آبلان در پایان میگوید: «بفهمند که این ورزش است، یک رقابت است... آن را با آرامش، در کنار خانواده و دوستان تماشا کنند. و غذا، الکل و همه اینها را با اعتدال مصرف کنیم.»
چون همه ما میخواهیم ۹۰ دقیقه همراه اسپانیا رنج بکشیم. اما بهترین پایان آن است که بتوانیم، اگر اتفاق افتاد، ستاره دوم را جشن بگیریم؛ آن هم با قلبی سالم.