آیا توییتر بازگشته است؟ یک استارتاپ که استیون کوتس، کارمند سابق توییتر نیز عضوی از آن است پلتفرم جدیدی را راهاندازی کرده تا ضمن ارائه دسترسی سریع به یک شبکه اجتماعی «پسگرفتهشده»، فرصت رویارویی با ایلان ماسک را برای کاربران فراهم کند.
با این اقدام که به نوعی شورش علیه مالک شبکه اجتماعی ایکس نیز تعبیر شده، اگر بخواهیم ماجرا را با یک ضربالمثل معروف روشنتر کنیم، باید بگوییم: «توییتر مُرد، زندهباد توییتر!»
آگهی
آگهی
بهرغم شکایت حقوقی شرکت «ایکس» متعلق به ایلان ماسک، شبکه اجتماعی جدیدی بهتازگی راهاندازی شده است که ظاهرش شبیه توییتر است، تا حدودی مثل توییتر کار میکند و نام آن هم توییتر است.
استارتاپ «اُپریشن بلوبِرد» (عملیات پرنده آبی) مستقر در ویرجینیا که استیون کوتس، مشاور حقوقی ارشد و عضو سابق هیئتمدیره توییترِ سابق) از جمله همبنیانگذاران آن است، این هفته پلتفرم «توییتر.ناوو» Twitter.now را راهاندازی کرد.
کوتس این خبر را در لینکدین اعلام کرد و با کنایه به نام شبکه اجتماعی ایکس و ارتباطات گذشته نوشت: «ایکس X خود را فراموش کنید. پرنده بازگشته است.»
او در پیام خود صراحتاً اعلام کرد که «توییتر.ناوو» «تلاشی برای بازآفرینی پلتفرم قدیمی نیست» بلکه سرویسی است که بر اساس اصل «آزادی بیان، نه آزادیِ انتشارِ بیحدومرز»، به کاربران اجازه میدهد خودشان تصمیم بگیرند چه نوع محتوایی واردصفحه کاربری آنها شود.
به گفته کوتس، کارزار احیای توییتر در قالبی جدید پس از آن شکل گرفت که ایلان ماسک این شبکه اجتماعی محبوب را تصاحب کرد و با تغییر نام و طراحی مجدد، آن را به «ایکس» تبدیل نمود.
در صفحه اصلی این وبسایت آمده است: «جایی وجود داشت که تمام دنیا برای گفتوگو به آنجا میآمدند. ثروتمندترین مرد زنده جهان آن را خرید و نابودش کرد. ما تیم کوچکی هستیم که توییتر را پس میگیریم؛ اما اینبار آن را بر پایه اعتماد از نو میسازیم.»
این کارزار زمانی آغاز شد که استارتاپ «اپریشن بلوبِرد» دسامبر ۲۰۲۵ با ثبت درخواستی در اداره ثبت اختراعات و علائم تجاری ایالات متحده، خواستار لغو مالکیت شرکت ایکس بر علائم تجاری «توییتر» (Twitter) و «توییت» (tweet) شد.
آنها استدلال کردند که شرکت ایکس با حذف نام و نشان توییتر و جایگزینی آن با ایکس، عملاً این علائم تجاری را رها کرده است؛ آنها همزمان برای ثبت علامت تجاری توییتر به نام خود نیز اقدام کردند.
پس از آن، شرکت ایکسِ ایلان ماسک با هدف جلوگیری از راهاندازی این شبکه اجتماعی از این استارتاپ شکایت و «اپریشن بلوبِرد» را به نقض حق نشر متهم کرد.
با این حال، این استارتاپ در دادگاه منطقهای ایالات متحده با موفقیت استدلال کرد که ایکس علائم تجاری مانند «توییتر» و «توییت» را رها کرده است. قاضی با صدور حکم اولیه اعلام کرد که ایکس احتمالاً ادعاهای مربوط به مالکیت معنوی این علائم را کنار گذاشته است؛ حکمی که فرصت ارزشمندی را برای «اپریشن بلوبِرد» فراهم کرد تا برنامههای خود را پیش ببرد.
به «مبارزه» علیه ماسک بپیوندید
توییترِ جدید در حال حاضر در مرحله «دسترسی زودهنگام» قرار دارد و به افراد این فرصت را میدهد تا با پرداخت ۲۰ دلار به عنوان «بنیانگذار/همیار اولیه» ثبتنام کنند تا علاوه بر کمک به ساخت و آزمایش پلتفرم، نامهای کاربریِ محبوب را پیش از بقیه برای خود رزرو کنند.
صفحه اصلی این پلتفرم بهروشنی نشان میدهد که راهاندازی آن پاسخی مستقیم به تغییرات اعمالشده توسط ایلان ماسک در توییتر اصلی است. اعضا همچنین تشویق میشوند تا با پرداخت ۴۰ دلار به «مبارزه» بپیوندند؛ منظور از مبارزه، کمک به نبرد حقوقیِ در جریانِ این استارتاپ علیه شرکت ایکس است.
این وبسایت در حالی که از حق خود برای راهاندازی و فعالیت دفاع میکند، رویارویی با مالک ایکس را به نبرد «داوود و جالوت» تشبیه کرده که در آن یک تیم کوچک در برابر «ثروتمندترین مرد زنده جهان» قرار گرفته است.
از سوی دیگر، شرکت ایکس تأکید دارد که میلیونها کاربر همچنان از آدرس اینترنتی قدیمی توییتر برای ورود به ایکس استفاده میکنند و هنوز هم پستهای این پلتفرم را «توییت» مینامند.
یکی از عناصر کلیدی پلتفرم جدید، شفافیت و اعتبار است. این استارتاپ در حال معرفی قابلیتی است که به کاربران اجازه میدهد میزان نمایش محتوا و منابع «قابل اعتماد» و «کماعتبار» را در فید خود همانند یک ولوم «تنظیم» کنند.
نحوه تعیین میزان اعتبارِ حسابها هنوز فاش نشده اما وبسایت اعلام کرده است که این روند بر اساس «قانون اساسی لانه پرنده و دستورالعملهای جامعه کاربری» اجرا خواهد شد.
این شرکت همچنین تأکید کرده است که قصد دارد محتوای غیرقانونی، سوءاستفاده از کودکان، تهدید به خشونت، آزار و اذیت، کلاهبرداری و سایر رفتارهای مخرب را ممنوع کند و سیاستهای آن همگام با رشد پلتفرم تکامل خواهد یافت.
این رویکرد، پاسخی است به انتقادات گسترده مبنی بر اینکه شرکت ایکس نتوانسته ارزشهای اولیه این پلتفرم را حفظ کند؛ مسئلهای که باعث شده بسیاری از کاربران ناراضی که تعداد آنها در سطح جهان حدود ۳۳ میلیون نفر تخمین زده میشود به سراغ جایگزینهایی بروند که از نظرشان قابل اعتمادتر یا مفیدتر هستند.