اسپیسایکس عرضه اولیه سهام رکوردشکن حدود ۷۵ میلیارد دلاری تدارک میبیند تا ماموریتهای ماه و مریخ را تامین مالی کند، در حالی که سود استارلینک با زیان ایکس و ایکسایآی در تضاد است.
ایلان ماسک، بنیانگذار اسپیس ایکس روز چهارشنبه اعلام کرد که برنامههایی را برای یکی از بزرگترین فروش سهام تاکنون، با انتشار یک شرکت فضایی که در حال حاضر میلیاردها دلار در سال از دست میدهد، اعلام کرد.
یک پرونده نشان می دهد که SpaceX در سال گذشته 2.6 میلیارد دلار (2.24 میلیارد یورو) از عملیات خود با 18.7 میلیارد دلار درآمد از دست داد و زیان در ابتدای سال جاری ادامه داشت.
این پروندهنامه رقم دلاری در مورد مبلغی که ماسک امیدوار است جمعآوری کند اعلام نکرده است، اما گزارش های مختلف آن را حدود 75 میلیارد دلار (64.5 میلیارد یورو) تخمین زده اند. یک پیشنهاد به این اندازه به راحتی از دارنده عنوان فعلی یعنی آرامکو سعودی پیشی خواهد گرفت، غول نفتی که هفت سال پیش به بازار عرضه شد و 26 میلیارد دلار (22.4 میلیارد یورو) جمع آوری کرد.
اسپیس ایکس که به طور رسمی به نام Space Exploration Technologies Corp شناخته می شود، گفت که این پول به تامین مالی پروژه هایی برای انتقال مردم به ماه و مریخ کمک خواهد کرد، به عنوان بخشی از هدف خود تبدیل انسان به یک گونه بین سیاره ای در مواجهه با تهدیدات وجودی که می تواند تمدن را از بین ببرد.
در این پرونده آمده است: «ما نمی خواهیم انسانها سرنوشت مشابهی با دایناسورها داشته باشند.»
این پروندهنامه تا حدودی شبیه چشم انداز آینده به سبک هالیوود است و در یک بخش توضیح داده شده است که بخشی از غرامت ماسک تنها در صورتی اعطا خواهد شد که او «یک مستعمره دائمی انسانی در مریخ با حداقل یک میلیون نفر جمعیت» حفظ کند.
به طور خلاصه، فروش سهام به تنهایی می تواند ماسک - بنیانگذار و سهامدار اصلی اسپیس ایکس - را به اولین تریلیونر جهان تبدیل کند. فوربز در حال حاضر دارایی خالص او را 839 میلیارد دلار (722 میلیارد یورو) تخمین می زند که تقریباً معادل تولید ناخالص داخلی سالانه لهستان است.
با وجود درآمد شدید و رشد Starlink، زیان ها افزایش می یابد
علاوه بر ساخت موشک های قابل استفاده مجدد برای فرستادن فضانوردان به مدار، SpaceX کسب و کارهای دیگری نیز دارد که برخی موفق و برخی دیگر با مشکل مواجه هستند و علائم سؤال زیادی دارند.
این سند نشان می دهد که استارلینک، بزرگترین شرکت ارتباطات ماهواره ای جهان، منبع اصلی پول نقد است و سال گذشته 4.4 میلیارد دلار (3.8 میلیارد یورو) درآمد عملیاتی به دست آورد. این کسب و کار از ۱۰٬۰۰۰ ماهواره در مدار پایین استفاده میکند تا خدمات اینترنتی را به ۱۰ میلیون نفر در ۱۵۰ کشور و سرزمین ارائه دهد.
در میان کسب و کارهای با مشکل مواجه، دو شرکت ماسک به تازگی توسط SpaceX خریداری شده اند - پلتفرم رسانه های اجتماعی او X که قبلاً توییتر بود، و شرکت هوش مصنوعی او Xai. این خریدها توسط برخی از سرمایه گذاران SpaceX به عنوان کمک های نجات مورد انتقاد قرار گرفتند، زیرا هر دو زیان ساز قابل توجهی هستند.
در این پروندهنامه آمده است که کسب و کار هوش مصنوعی آن در سال گذشته 6.4 میلیارد دلار (5.5 میلیارد یورو) از عملیات خود از دست داد.
کسب و کار اصلی اسپیس ایکس - ساخت موشک و انجام پرتاب ها - از قراردادهای مهم دولتی بهره مند شده است و سوالاتی را مطرح می کند که می تواند بر شرکت تأثیر بگذارد. با توجه به روابط نزدیک ماسک با دولت ترامپ، وکلای اخلاق دولت و نظارگران این سوال را مطرح کرده اند که آیا او در تامین قراردادهای تأمین شده توسط مالیات دهندگان برخوردار است یا خیر و آیا این حمایت پس از خروج دونالد ترامپ ادامه خواهد یافت یا خیر.
به گزارش USASpending.gov، اسپیس ایکس طی پنج سال گذشته قراردادهای به ارزش 6 میلیارد دلار (5.2 میلیارد یورو) را از ناسا، وزارت دفاع و سایر سازمان های دولتی کسب کرده است. این شرکت در پرونده خود خاطرنشان کرد که یک پنجم درآمد سال گذشته از دولت فدرال حاصل شده است.
ماسک بزرگترین کمک کننده کمپین انتخاباتی ریاست جمهوری ترامپ بود و با وجود رابطه گاهی سنگین به دنبال نقش او در تلاش برای کاهش هزینه دولت که به عنوان DOGE در اوایل سال گذشته به نام DOGE شناخته می شود، همچنان یک حامی عمده باقی می ماند.
دستمزد ماسک با اهداف بلندپروازانه مرتبط است زیرا کنترل محکم را حفظ می کند
مانند بسیاری از مدیران اجرایی شرکت ها، غرامت ماسک بسیار فراتر از حقوق سالانه او است که در سال 2025 54،080 دلار (46,538.5 یورو) بود و طبق پرونده از سال 2019 بدون تغییر باقی مانده است.
در این پروندهنامه آمده است که اعطای سهام به او به ۱۵ بخش تقریباً مساوی (هر کدام ۶۷ میلیون سهم) تقسیم خواهد شد و تنها زمانی که شرکت به اهداف از پیش تعیین شده ارزش بازار برسد، اعطا خواهد شد. علاوه بر نقطه عطف کلنی مریخ، ارزش بازار اسپیس ایکس باید به 7.5 تریلیون دلار (6.45 تریلیون یورو) برسد تا او جایزه کامل را دریافت کند.
او در صورتی که اسپیس ایکس موفق به استقرار مراکز داده غول پیکر به اندازه زمین های فوتبال در فضا شود، جوایز سهام بیشتری دریافت خواهد کرد.
این سند نشان می دهد ماسک کنترل قابل توجهی بر کسب و کار را حفظ خواهد کرد.
در آن آمده است که او و برخی دیگر از سهامداران سهام را در کلاس خاصی از سهام دریافت خواهند کرد که به آنها 10 رای در هر سهم می دهد. این سهامداران قادر خواهند بود، از جمله موارد دیگر، اکثریت هیئت مدیره شرکت را انتخاب کنند.
اسپیس ایکس در هشدار به سرمایه گذاران آینده گفت: «این توانایی شما برای تأثیرگذاری بر مسائل شرکتی و انتخاب مدیران ما را محدود یا مانع می کند.»
اسپیس ایکس قادر خواهد بود این پیشنهاد را به سرمایه گذاران عرضه کند — در آنچه در وال استریت به عنوان «roadshow» شناخته می شود — ۱۵ روز پس از انتشار مشخصات خود. در این مورد، 4 ژوئن خواهد بود.