شهروندان کشورهای خارج از اتحادیه اروپا در این بلوک، در مقایسه با اتباع کشورهای عضو اتحادیه، نرخ بالاتری از اشتغال موقت و پارهوقت را به خود اختصاص دادهاند؛ هرچند میزان این تفاوتها در برخی کشورها بیشتر از کشورهای دیگر است. عوامل این وضعیت چیست؟
مهاجرانی که از خارج از اتحادیه اروپا به این بلوک آمدهاند و در آن زندگی و کار میکنند، ظاهرا نسبت به جمعیت بومی اتحادیه اروپا با دشواری بیشتری برای یافتن شغلهای پایدار و بلندمدت مواجه هستند.
آگهی
آگهی
آخرین آمارهای یورواستات نشان میدهد که در دهه گذشته، شهروندان غیراروپایی ۲۰ تا ۶۴ ساله که در یکی از ۲۷ کشور عضو اتحادیه اروپا زندگی میکنند، بالاترین میزان قراردادهای موقت و اشتغال پارهوقت را داشتهاند، در حالی که اتباع همان کشورها پایینترین میزان را ثبت کردهاند.
کارشناسان این وضعیت را ناشی از عوامل متعددی میدانند؛ از جمله موانع زبانی، تفاوتهای فرهنگی و مشکلات اداری.
ژوانا هافمن، مدیر بخش پژوهش و ارزیابی در حوزه اشتغال، رفاه و مهارتها در مؤسسه تحقیقات بازار ایپسوس، به وبسایت «اروپا در حرکت» گفت: «بسیاری از شهروندان خارج از اتحادیه اروپا برای دسترسی به مشاغل ثابت و دائمی با موانع بیشتری روبهرو هستند؛ از جمله موانع زبانی، بهرسمیت شناخته نشدن مدارک تحصیلی و حرفهای، شبکههای حرفهای محدودتر، تبعیض و محدودیتهای مرتبط با وضعیت مهاجرتی.»
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
او افزود: «در نتیجه، بیشتر این احتمال هست که آنها از طریق اشکال بیثباتتر اشتغال وارد بازار کار شوند.»
با این حال، برخی افراد ممکن است بهطور آگاهانه به دلیل ترجیحات شخصی خود، مشاغل غیر دائمی را انتخاب کنند.
هافمن گفت: «برخی مهاجران کارهای فصلی یا کوتاهمدت انجام میدهند و ممکن است بهطور فعال به دنبال اشتغال موقت یا پارهوقت باشند، زیرا قصد دارند به کشور خود بازگردند یا این نوع کار با شرایط زندگیشان سازگارتر است. با این حال، به نظر من موانع ساختاری بازار کار، توجیه اصلی این تفاوتهاست.»
سهم شهروندان غیراروپایی که در مشاغل موقت یا پارهوقت کار میکنند، در سالهای اخیر کاهش یافته و در سال ۲۰۲۵ به پایینترین سطح خود رسیده است.
بر اساس دادههای یورواستات، بین سالهای ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵، در میان کارکنان غیراروپایی ساکن و شاغل در ۲۷ کشور عضو اتحادیه اروپا، بالاترین سهم قراردادهای موقت در قبرس، هلند و لهستان ثبت شده که در همه این کشورها بیش از ۴۰ درصد بوده است.
همچنین در تمام گروههای تابعیتی، سهم زنان دارای قرارداد موقت بیشتر از مردان بوده است. بیشترین اختلاف در این زمینه در ایتالیا، اسپانیا و پرتغال مشاهده شده است.
به گفته هافمن، عوامل متعددی احتمالا در ایجاد این نابرابری جنسیتی نقش دارند.
او گفت: «مسئولیتهای مراقبتی یکی از عوامل مهم است، زیرا زنان همچنان بیشتر احتمال دارد کار با دستمزد را با مراقبت از کودک یا دیگر وظایف مراقبتی ترکیب کنند؛ موضوعی که میتواند احتمال انتخاب مشاغل موقت یا انعطافپذیرتر را افزایش دهد. زنان همچنین در بخشهایی مانند سلامت، خدمات اجتماعی، آموزش و مهمانداری حضور بیشتری دارند؛ بخشهایی که قراردادهای موقت در آنها نسبتا رایج است.»
در سال ۲۰۲۵، شهروندان خارج از اتحادیه اروپا بیشترین احتمال اشتغال پارهوقت را داشتند، به طوری که حدود ۲۲ درصد از آنها در چنین مشاغلی فعالیت میکردند. این رقم برای اتباع همان کشورها حدود ۱۷ درصد بود.
کارکنانی که شهروند کشورهای دیگر اتحادیه اروپا بودند اما در کشور دیگری از این اتحادیه کار میکردند، با ۲۰ درصد، در میانه این دو گروه قرار داشتند.
بزرگترین تفاوت در میزان اشتغال پارهوقت میان اتباع داخلی، شهروندان دیگر کشورهای اتحادیه اروپا و شهروندان خارج از اتحادیه اروپا، در هلند مشاهده شد و پس از آن فنلاند و فرانسه قرار داشتند.
علاوه بر این، در همه گروههای تابعیتی، سهم اشتغال پارهوقت در میان زنان بار دیگر بهمراتب بالاتر از مردان بود.
از سوی دیگر، در سال ۲۰۲۵، بیشترین میزان خوداشتغالی در میان شهروندان اتحادیه اروپا که در کشور خودشان زندگی میکردند، ثبت شد؛ ۱۳.۵ درصد.
پس از آن، شهروندان اتحادیه اروپا که در کشورهای دیگر این اتحادیه زندگی میکردند با ۱۰.۹ درصد و شهروندان خارج از اتحادیه اروپا با ۱۰.۱ درصد قرار داشتند.
به گفته کارشناسان، برخی از دلایلی که باعث میشود اتباع داخلی بیشتر به این نوع کار روی آورند، آشنایی بیشتر با نظامهای حقوقی، مالیاتی و مقرراتی، همچنین دسترسی آسانتر به منابع مالی، شبکههای حرفهای و اطلاعات است.
هافمن توضیح داد: «اتباع داخلی معمولا بیشتر به این منابع دسترسی دارند و با موانع اداری کمتری روبهرو هستند. شهروندان خارج از اتحادیه اروپا نیز ممکن است با محدودیتهای قانونی یا مرتبط با ویزا مواجه باشند که خوداشتغالی را برای آنها دشوارتر میکند.»
اتباع داخلی بیشترین سهم خوداشتغالی را در یونان و ایتالیا ثبت کردند، در حالی که شهروندان دیگر کشورهای اتحادیه اروپا بالاترین میزان را در کرواسی و پرتغال داشتند.
در اتحادیه اروپا، در میان همه گروههای تابعیتی، سهم مردان خوداشتغال بهطور پیوسته بیشتر از زنان بوده است.