پژوهشگران میگویند یک کارزار هماهنگ نفوذ که گمان میرود به مسکو مرتبط باشد، با جعل هویت رسانههای آلمانی در پی بهرهبرداری از شکافهای شرق و غرب پیش از انتخابات ایالتی سپتامبر آلمان است.
تصویر صفحه اول جعلی یک روزنامه با این ادعا که «غرب از شرق متنفر است»؛ گزارشهای تلویزیونی تولیدشده با هوش مصنوعی که مدعیاند صاحبان خانه در غرب آلمان ترجیح میدهند ملک خود را به خارجیها اجاره دهند تا به آلمانیهای ساکن شرق، و همچنین ویدئوهایی که به دروغ ادعا میکنند بیشتر جوانان آلمان خواهان احیای آلمان شرقی هستند.
این تصاویر و ویدئوها با تقلید از هویت بصری و برند برخی از شناختهشدهترین رسانههای آلمان، از جمله اشپیگل، بیلد، تیآنلاین و نیز نهادهای پژوهشی مانند مؤسسه مطالعات جنگ، ساخته شدهاند.
با این حال، هیچیک از آنها واقعی نیستند.
به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
پژوهشگران «آنتیبات فور ناوالنی»، گروهی که عملیات نفوذ و اثرگذاری آنلاین را رصد میکند، در نخستین هفته این کارزار که در شبکههای ایکس، بلواسکای و تیکتاک تبلیغ میشود، دستکم ۴۹ ویدئوی جعلی، ۱۲ صفحه اول روزنامه جعلشده و یک تصویر که مدعی نمایش دیوارنویسی جعلی است، شناسایی کردهاند.
این کارزار بهطور مداوم این روایت را ترویج میکند که آلمان هر روز بیش از پیش میان شرق و غرب خود دچار شکاف و دودستگی میشود.
در بسیاری از پستها ادعا شده است که با آلمانیهای شرق کشور بهطور ناعادلانه رفتار میشود یا از نظر سیاسی به حاشیه رانده شدهاند. برخی دیگر نیز با استناد به آمارهای جعلی، به دروغ از حمایت گسترده برای احیای آلمان شرقی سخن میگویند یا مدعیاند که آلمانیهای غربی در زمینه مسکن و حوزههای دیگر علیه آلمانیهای شرقی تبعیض قائل میشوند.
تصویر صفحه اول جعلی یک روزنامه با این ادعا که «غرب از شرق متنفر است»؛ گزارشهای تلویزیونی تولیدشده با هوش مصنوعی که مدعیاند صاحبان خانه در غرب آلمان ترجیح میدهند ملک خود را به خارجیها اجاره دهند تا به آلمانیهای ساکن شرق، و همچنین ویدئوهایی که به دروغ ادعا میکنند بیشتر جوانان آلمان خواهان احیای آلمان شرقی هستند.
این تصاویر و ویدئوها با تقلید از هویت بصری و برند برخی از شناختهشدهترین رسانههای آلمان، از جمله اشپیگل، بیلد، تیآنلاین و نیز نهادهای پژوهشی مانند مؤسسه مطالعات جنگ، ساخته شدهاند.
با این حال، هیچیک از آنها واقعی نیستند.
پژوهشگران «آنتیبات فور ناوالنی»، گروهی که عملیات نفوذ و اثرگذاری آنلاین را رصد میکند، در نخستین هفته این کارزار که در شبکههای ایکس، بلواسکای و تیکتاک تبلیغ میشود، دستکم ۴۹ ویدئوی جعلی، ۱۲ صفحه اول روزنامه جعلشده و یک تصویر که مدعی نمایش دیوارنویسی جعلی است، شناسایی کردهاند.
این کارزار بهطور مداوم این روایت را ترویج میکند که آلمان هر روز بیش از پیش میان شرق و غرب خود دچار شکاف و دودستگی میشود.
در بسیاری از پستها ادعا شده است که با آلمانیهای شرق کشور بهطور ناعادلانه رفتار میشود یا از نظر سیاسی به حاشیه رانده شدهاند. برخی دیگر نیز با استناد به آمارهای جعلی، به دروغ از حمایت گسترده برای احیای آلمان شرقی سخن میگویند یا مدعیاند که آلمانیهای غربی در زمینه مسکن و حوزههای دیگر علیه آلمانیهای شرقی تبعیض قائل میشوند.
به فیسبوک یورونیوز فارسی بپیوندید
به گفته آنتیبات فور ناوالنی این کارزار نشانههای روشنی از تعلق به شبکه انتشار اطلاعات نادرست و عملیات نفوذ «ماتریوشکا» دارد؛ شبکهای که مقامهای اروپایی پیشتر آن را به فعالیتهای نفوذی طرفدار روسیه مرتبط دانستهاند.
کارزارهای ماتریوشکا به دلیل تقلید از منابع معتبر، از جمله رسانههای خبری، اندیشکدهها و مؤسسات پژوهشی، شناخته شدهاند و با انتشار ادعاهای دروغین میکوشند به مطالب خود ظاهری معتبر ببخشند.
پژوهشگران میگویند این کارزار بهطور هدفمند بر شرق آلمان متمرکز شده و میکوشد پیش از دو انتخابات مهم ایالتی در ماه سپتامبر، از تنشهای اجتماعی و سیاسی بهرهبرداری کند.
افکار عمومی آلمان با دقت انتخابات دو ایالت شرقی زاکسن-آنهالت و مکلنبورگ-فورپومرن را دنبال میکند، زیرا این انتخابات آزمونی مهم برای سنجش محبوبیت ائتلاف حاکم به رهبری صدراعظم کنونی آلمان، فریدریش مرتس، میان اتحادیه دموکراتمسیحی در جناح راست میانه و حزب سوسیالدموکرات در جناح چپ میانه به شمار میرود.
در هر دو ایالت، تازهترین نظرسنجیها نشان میدهد که حزب راست افراطی «آ اف د» یا «آلترناتیو برای آلمان» پیشتاز است. این حزب امیدوار است بیش از ۴۰ درصد آرا را به دست آورد؛ نتیجهای که آن را به کسب اکثریت مطلق نزدیک میکند و شانسش را برای نخستینبار جهت تشکیل دولت ایالتی افزایش میدهد.
چرا شکاف شرق و غرب؟
لیا فرویویرت، پژوهشگر ارشد «مرکز پایش، تحلیل و راهبرد»، یک نهاد غیرانتفاعی آلمانی که افراطگرایی را رصد میکند، میگوید کارزارهای نفوذ خارجی معمولا به جای خلق شکافهای جدید، تلاش میکنند شکافهای اجتماعی موجود را تشدید کنند.
او به بخش راستیآزمایی یورونیوز گفت: «هدف کارزارهای نفوذ خارجی، بیثبات کردن جوامع هدف است. یکی از روشهای رایج برای دستیابی به این هدف، دامن زدن به بحثهای دوقطبی درباره موضوعات حساس و جنجالبرانگیز است.»
اگرچه بیش از سه دهه از اتحاد دوباره آلمان میگذرد، فرویویرت میگوید تفاوتهای هویتی و نارضایتیهای ماندگار باعث شده است که شکاف میان شرق و غرب همچنان از نظر سیاسی موضوعی حساس باقی بماند.
او افزود: «اتحاد دوباره آلمان بر پایه برابری کامل صورت نگرفت و بسیاری از مردم شرق کشور از رفتار آلمانیهای غربی احساس نارضایتی عمیق دارند. تفاوتهای ساختاری نیز تا امروز همچنان پابرجاست.»
او همچنین گفت: «این موضوع بُعد سیاسی هم دارد. ارتباطات و تبلیغات روسیه و جریانهای طرفدار روسیه پیرامون انتخابات آلمان معمولا به سود احزاب طرفدار روسیه، مانند حزب راست افراطی آ اف د است و در مقابل، دیگر احزاب را بیاعتبار میکند.»
یورونیوز فارسی را در ایکس دنبال کنید
به گفته فرویویرت، عاملان کارزارهایی از این دست میکوشند با قرار دادن گروههای مختلف در برابر یکدیگر و تعمیق دوقطبی سیاسی، از نارضایتیهای موجود بهرهبرداری کنند.
اندازهگیری اینکه آیا چنین کارزارهایی در نهایت بر رفتار رأیدهندگان تأثیر میگذارند یا نه، دشوار است؛ همانگونه که سنجش میزان واقعی مخاطبان آنها نیز آسان نیست. گزارشها حاکی از آن است که عاملان این کارزار با افزایش مصنوعی تعداد بازدیدهای پستها، میکوشند میزان تعامل کاربران را بیش از واقعیت نشان دهند.
این نخستین بار نیست که انتخابات آلمان هدف کارزارهای نفوذ مرتبط با روسیه قرار میگیرد. در جریان انتخابات فدرال سال ۲۰۲۵، مقامها و پژوهشگران چندین کارزار، از جمله دوپلگنجر، استورم ۱۵۱۶ و ماتریوشکا را مستند کردند که هدفشان انتشار روایتهای جعلی و جعل هویت رسانههای خبری معتبر بود.