دانشمندان دریافتند مولکولهای کوچک RNA در جریان خون که piRNA نامیده میشوند شاخصهای قویتری برای پیشبینی بقای کوتاهمدت نسبت به سن، کلسترول یا سبک زندگی هستند.
بر اساس پژوهشی تازه، یک آزمایش ساده خون میتواند مشخص کند که کدام سالمندان در دو سال آینده با خطر بالاتر مرگ روبهرو هستند.
این مطالعه که به سرپرستی مرکز درمانی دوک و با همکاری دانشگاه مینهسوتا انجام شده است نشان میدهد مولکولهای بسیار کوچک RNA که در جریان خون یافت میشوند میتوانند راهی تازه برای ارزیابی خطر مرگ در کوتاهمدت در افراد ۷۱ ساله و بالاتر فراهم کنند.
پژوهشگران بر قطعههای کوچک RNA موسوم به RNAهای در تعامل با PIWI (piRNAها) تمرکز کردند که در تنظیم فرایندهای رشد، بازسازی و عملکرد سیستم ایمنی نقش دارند. با تحلیل نمونههای خون بیش از هزار و ۲۰۰ سالمند آنها دریافتند سطوح پایینتر برخی piRNAها با طول عمر بیشتر ارتباط دارد.
ویرجینیا بایرز کراوس، یکی از نویسندگان ارشد این مطالعه و استاد بخشهای پزشکی، پاتولوژی و جراحی ارتوپدی در دانشکده پزشکی دانشگاه دوک، گفت: «ترکیب تنها چند piRNA قویترین شاخص پیشبینی بقا در دو سال برای سالمندان بود؛ قویتر از سن، عادات سبک زندگی یا هر شاخص سلامت دیگری که بررسی کردیم.»
کراوس افزود: «بیش از همه این برای ما شگفتانگیز بود که این سیگنال قدرتمند از یک آزمایش ساده خون به دست میآید.»
این مطالعه چگونه انجام شد و نتایج آن چه بود؟
این تیم با استفاده از هوش مصنوعی و یادگیری ماشین ۱۸۷ شاخص مختلف سلامت را در کنار ۸۲۸ RNA کوچک بررسی کرد.
مدلسازی پیشرفته نشان داد تنها شش piRNA میتواند بقا در دو سال را با دقتی تا ۸۶ درصد پیشبینی کند. این یافتهها در یک گروه دوم و مستقل از سالمندان نیز تایید شد.
برای پیشبینی بقا در کوتاهمدت، piRNAها بهتر از سن، میزان کلسترول، فعالیت بدنی و بیش از ۱۸۰ شاخص بالینی دیگر عمل کردند.
در میان شرکتکنندگان دارای عمر طولانیتر به طور پیوسته سطوح پایینتری از برخی piRNAهای خاص مشاهده شد؛ الگویی که با یافتهها در موجودات آزمایشگاهی همخوانی دارد. برای نمونه در کرم کوچک C. elegans نشان داده شده است که کاهش سطوح کلی piRNA میتواند طول عمر را دو برابر کند.
کراوس گفت: «ما درباره piRNAها در خون چیز زیادی نمیدانیم اما آنچه میبینیم این است که سطوح پایینتر برخی از انواع مشخص بهتر است.» او افزود: «وقتی این مولکولها در مقادیر بالاتر وجود دارند ممکن است نشاندهنده آن باشد که چیزی در بدن از مسیر طبیعی خارج شده است و فهمیدن دلیل آن میتواند امکانهای تازهای برای درمانهایی باز کند که سالمندی سالم را تقویت میکنند.»
آیا درمانها میتوانند این مولکولهای خونی را تغییر دهند؟
این تیم اکنون برنامه دارد بررسی کند که آیا درمانها، تغییرات سبک زندگی یا داروها از جمله داروهای نوظهوری مانند داروهای GLP-1 میتوانند سطوح piRNA را تغییر دهند یا نه.
آنها همچنین قصد دارند سطوح موجود در خون را با سطحهایی که در بافتها یافت میشود مقایسه کنند تا بهتر بفهمند این مولکولها چگونه عمل میکنند.
کراوس گفت: «این RNAهای کوچک مانند مدیران خرد در بدن عمل میکنند و به کنترل بسیاری از فرایندهایی کمک میکنند که بر سلامت و روند پیری اثر میگذارند. ما تازه در آغاز درک قدرت واقعی آنها هستیم. این پژوهش نشان میدهد باید بتوانیم با استفاده از یک آزمایش خون عملی و کمتهاجمی خطر بقا در کوتاهمدت را شناسایی کنیم و در نهایت سلامت را در دوران سالمندی بهبود دهیم.»