در پی چهار حمله طی ۴۸ ساعت گذشته، یک دانشمند هشدار داده است که تغییرات اقلیمی ممکن است خطر حملههای کوسه را افزایش دهد.
اوایل امسال حملههای کوسه تیترها را به خود اختصاص داد، پس از آنکه تنها در ۴۸ ساعت چهار حمله بدون تحریک در امتداد ساحل شرقی استرالیا ثبت شد.
در سلسله اتفاقات نگرانکننده، یک پسر ۱۲ ساله ۱۸ ژانویه پس از شنا در بندر سیدنی با جراحات شدید به بیمارستان منتقل شد. او بعدها بر اثر این حمله جان باخت.
روز بعد، در ساحل دیوای، یک کوسه تختهموجسواریِ کودک ۱۱ سالهای را از بین برد. چند ساعت بعد در حومه مجاورِ مانلی مردی مورد حمله قرار گرفت. ۲۰ ژانویه، به گزارشها، یک موجسوار «از ناحیه سینه زخمی شد» وقتی حدود ۳۰۰ کیلومتر بالاتر در امتداد ساحل کوسه حمله کرد.
این روند به بالا گرفتن درخواستها برای کشتار کوسهها منجر شده و راه را برای بازگشت دوباره افسانههای دیرپا درباره این شکارچیان به صدر توجه هموار کرده است. با این حال، یک دانشمند از مردم میخواهد فراتر از تیترهای هیجانانگیز نگاه کنند و بر این تمرکز کنند که گرمتر شدن سیاره چگونه بر گونههای موجود در اقیانوسها تاثیر میگذارد.
تغییرات اقلیمی چگونه بر حملههای کوسه تاثیر میگذارد
دکتر نیکولاس ری پژوهشگر پویایی جمعیتِ کوسه سفید بزرگ در دانشگاه ناتینگهام ترنت بریتانیاست. او در یک پستِ وبلاگ اخیر میگوید رسانهها اغلب همه رخدادهای مربوط به کوسه را در «روایتی واحد از خطر» میگنجانند، در حالی که استرالیا بیش از ۱۸۰ گونه کوسه دارد. هر کدام رفتارها و زیستگاههای متفاوتی دارند.
تحلیل دادههای مربوط به گازگرفتگیِ کوسهها در موج اخیر حملات نشان میدهد بسیاری از رخدادها نزدیک ساحل رخ دادهاند، بهویژه حوالی مصبها و اطراف بندر سیدنی پس از بارشهای سنگین.
به ازای هر ۱ درجه سلسیوس افزایشِ دمای هوا، جو میتواند حدود هفت درصد رطوبت بیشتری در خود نگه دارد که میتواند به بارشهای شدیدتر و بارشهای سنگین منجر شود. این وضعیت احتمال وقوع سیل را افزایش میدهد و میتواند بر شوری، دما و شفافیت در زیستبومهای ساحلی تاثیر بگذارد.
کوسههای گاوی که گونهای بودند که در رشته حملات ماه گذشته نقش داشتند به سامانههای سیلابزده جذب میشوند چون طعمههایشان جابهجا میشوند.
رواناب شهری، تغییر در سامانههای رودخانهای، سرریز فاضلاب و فعالیتهای صیادی همگی بر محل تجمع گونههای طعمه تاثیر میگذارند و باعث میشوند شنا یا موجسواری نزدیک دهانه رودخانهها پس از سیلاب یک «فعالیت پرخطر» باشد.
دکتر ری میگوید: «روانابِ غنی از مواد مغذی میتواند ماهیانِ طعمه را به مناطق جدید بکشاند و کوسههای گاوی هم به دنبالشان میآیند».
او میافزاید: «پژوهشهای انجامشده در شرق استرالیا نشان داده کوسههای گاوی در ماههای گرمتر برای دورههای طولانی در مناطقی مانند بندر سیدنی میمانند که همزمان با افزایش دمای آب و ورود بیشترِ آب شیرین رخ میدهد».
آیا کوسهها عمداً انسانها را شکار میکنند؟
کوسههای سفید بزرگ نیز به تغییرات اقلیمی واکنش نشان میدهند و مطالعات نشان میدهد جابهجاییهایشان با پراکنش طعمه و شرایط اقیانوس از جمله جبهههای دمایی ارتباط نزدیک دارد.
دکتر ری افسانه «شکار عمدیِ انسان توسط کوسهها» را رد میکند و توضیح میدهد بیشترِ گازگرفتگیهای کوسه در زمره مواردِ اشتباه در تشخیص یا «رفتار اکتشافی» طبقهبندی میشوند. دلیلش این است که کوسهها به جای بینایی، بیشتر به حواس مانند دریافتِ الکتریکی و لرزش متکیاند.
او اضافه میکند: «گازگرفتگیهای کوسه نتیجه تعاملات پیچیده میان تغییرات اقلیمی، پویاییِ زیستبومها و رفتار انسانی است».
او تاکید میکند: «اگر هر گازگرفتگیِ کوسه را همچنان شاهدی بر این بگیریم که کوسهها ‘دشمنمان شدهاند’، از طرح پرسشهای معنادارتر باز میمانیم: چه شرایط محیطی برقرار بوده، سامانههای ساحلی را چگونه تغییر دادهایم و چگونه میتوان بدون اهریمنسازیِ حیاتوحش خطر را کاهش داد؟»