جایگاههای سوخت توتالانرژیز به ارزانترین بنزین فرانسه متهم به ایجاد رقابت ناسالم شدهاند. سوپرمارکتهایی که معمولا سوخت را برای جذب مشتری زیر قیمت میفروشند و جایگاههای مستقل عصبانی هستند.
رانندگان فرانسوی برای پر کردن باک خودروهایشان با بنزین تخفیفدار صفهای طولانی در جایگاههای توتالانرژی تشکیل دادهاند، اما رقبای این شرکت شدیدا معترضاند و غول انرژی فرانسه را متهم میکنند که با تشویق دولت، رقابت را مخدوش کرده است.
آگهی
آگهی
توتالانرژی که نفتخام را استخراج و آن را به بنزین تبدیل میکند، شبکه گستردهای از جایگاههای سوخت در سراسر فرانسه دارد؛ در حالی که معمولا فروش خردهفروشی سوخت در این کشور در اختیار سوپرمارکتهاست که بنزین را برای جذب مشتری با قیمت تمامشده یا نزدیک به آن عرضه میکنند.
اما هنگامی که قیمت نفت در بهار امسال به دلیل جنگ آمریکا و ایران جهش کرد، این شرکت بسیار سودآور اعلام کرد سقف قیمت هر لیتر بنزین E10 را ۱.۹۹ یورو (و هر لیتر گازوئیل را ۲.۲۵ یورو) تعیین میکند؛ رقمی بهمراتب کمتر از میانگین ملی حدود ۲.۱۵ یورو برای هر لیتر و در برخی مناطق از جمله پاریس تا نزدیک ۲.۵۰ یورو.
این سقف قیمتی که طی پنج ماه گذشته به طور مقطعی اعمال شده، تاکنون بین ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون یورو برای شرکت هزینه داشته است.
هرچند این رقم هزینه سنگینی است، اما افزایش قیمت نفت به توتالانرژی کمک کرده سود نیمهاول سال خود را دو برابر کند و به ۱۱.۲ میلیارد یورو برساند.
توتالانرژی سقف قیمت را زمانی اعمال کرد که فشار سیاسی برای وضع مالیات بر سودهای بادآورده شرکتهای انرژی رو به افزایش بود.
سباستین لکورنو، نخستوزیر فرانسه، در ماه مه از این شرکت خواست سقف قیمتی «سخاوتمندانه» تعیین کند.
پاتریک پویانه، مدیرعامل این شرکت، روشن کرده است که اگر مالیات ویژهای وضع شود، این سقف را کنار خواهد گذاشت.
پویانه، مدیرعامل توتالانرژی، اخیرا گفت که «هیچ چیز ما را مجبور نمیکند» این سقف قیمت را حفظ کنیم.
او اضافه کرد: «اگر مالیاتی وضع شود، نتیجهگیری خود را خواهیم کرد و توتالانرژی دیگر سقف قیمتی نخواهد داشت.»
ترس از گسترش اعتراضها
با نزدیک شدن انتخابات ریاستجمهوری در هفت ماه آینده و وخیمتر شدن اوضاع اقتصادی فرانسه، دولت این وضعیت را از نزدیک زیر نظر دارد.
ژاک گویسک، رئیس اتحادیه صنفی FF3C که نماینده هزار جایگاه مستقل سوخت است، گفت: «امروز مقامات دولتی کاملا راضیاند که یک شرکت خصوصی دارد این کار را انجام میدهد، شاید به جای خودشان.»
اما میزان کمکی که توتالانرژی میتواند ارائه کند محدود است.
آخرین جهش قیمت سوخت، فراخوانهایی برای تظاهرات بههمراه داشته که یادآور جنبش موسوم به جلیقهزردها در سال ۲۰۱۸ است.
در آن زمان، طرح افزایش مالیات بر سوخت جرقه اعتراضهای گستردهای را زد که عمدتا از سوی کارگران کمدرآمد و طبقه متوسط شکل گرفت؛ گروهی که بیشترین ضربه مالی را متحمل میشدند و این اعتراضها در نهایت به چالشی برای سیاستهای اقتصادی امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، تبدیل شد.
مکرون روز چهارشنبه از دولت خواست به موضوعات مربوط به تامین و قیمت سوخت رسیدگی کند.
مود برگون، سخنگوی دولت، اعلام کرد که حدود یکدهم جایگاههای سوخت در فرانسه دستکم یکی از انواع سوخت را در اختیار ندارند و اکثریت قریببهاتفاق این جایگاهها متعلق به توتالانرژی است.
او گفت دولت در پی آن است که از تامین کافی سوخت مطمئن شود و در زمینه مقررات مربوط به پالایشگاهها اندکی انعطافپذیری بهدست آورد.
او گفت هدف این است که «تا حد امکان قیمتها را پایین بیاوریم یا دستکم افزایش آنها را تحت کنترل نگه داریم».
«تحریف رقابت»
گروه جایگاههای مستقل سوخت FF3C میانه ژوئیه شکایتی را به نهاد ناظر رقابت در فرانسه به اتهام رقابت ناعادلانه ارائه کرد.
گویسک، رئیس FF3C، گفت: «یک بازیگر بالادستی با موقعیت مسلط وجود دارد که از این موقعیت استفاده میکند تا قیمتهای بسیار تهاجمی زیر سطح بازار تعیین کند.»
او گفت: «ما نمیتوانیم زیانده بفروشیم.»
سوپرمارکتهایی که معمولا بنزین را با حاشیه سود بسیار پایین یا حتی زیانده میفروشند تا مشتری جذب کنند نیز خشمگیناند.
میشل-ادوارد لوکلر، رئیس زنجیره بزرگ سوپرمارکتهای او.لکلر، گفت پالایشگران «کیسههای خود را پر میکنند» در حالی که برای توزیعکنندگان خردهفروشی رقابت با آنها ممکن نیست.
او گفت: «نمیتوانیم قیمتها را از سطح فعلی پایینتر بیاوریم. در جایگاههای سوخت ما حتی یک سنت حاشیه سود وجود ندارد.»
در تعطیلات آخر هفته گذشته بیش از یکدوجین جایگاه سوخت در جزیره کرس تعطیل شدند.
این جایگاهها در بیانیهای اعلام کردند: «با وجود تلاشهای تامینکنندهمان، قیمت خرید ما دهها سنت از قیمت خردهفروشی توتال بیشتر است.»
آنها با انتقاد از «ناتوانی دولت در تنظیم قیمتها» گفتند این وضعیت «به یک گروه یکپارچه که از حاشیه سود قابلتوجه در بخش بالادستی بهرهمند است اجازه میدهد دیکته کند، باجگیری کند و به این تحریف رقابت منجر شود».
هرچند سقف قیمت برای توتالانرژی هزینه مالی به همراه دارد، اما از نظر تصویر عمومی برای شرکتی که بارها بهدلیل میزان اندک مالیات پرداختی در فرانسه در مقایسه با سود جهانیاش مورد انتقاد قرار گرفته، کاملا سودآور است.
پویانه، مدیرعامل شرکت، اخیرا گفت این سقف قیمت «پیش از هر چیز برای شرکت مقدار زیادی حسننیت در میان فرانسویها به ارمغان آورده است».