افزایش ۰٫۴ درصدی تولید صنعتی آلمان در آوریل و رشد صادرات، با سقوط سفارشهای جدید، جهش بهای انرژی و تداوم بحران بزرگترین اقتصاد اروپا، جای خوشحالی چندانی نمیگذارد.
تولید صنعتی آلمان در ماه آوریل برای نخستین بار از زمان آغاز جنگ در خاورمیانه اندکی افزایش یافت؛ دادههای رسمی منتشرشده در روز سهشنبه نشان میدهد، هرچند تحلیلگران هشدار میدهند این بهبود یکماهه تصویر بسیار تیرهتری را که در پسزمینه بزرگترین اقتصاد اروپا نهفته است پنهان میکند.
به گفته اداره فدرال آمار آلمان، دستاتیس، تولید در ماه آوریل نسبت به ماه قبل ۰.۴ درصد افزایش یافت؛ رشدی که عمدتا نتیجه رونق بخش ساختوساز بود.
این رقم به روند چندماهه افت تولید که از نوامبر گذشته آغاز شده بود پایان میدهد، اما تنها عده کمی آن را نقطهعطفی برای اقتصاد میدانند.
کارستن برزسکی، مدیر جهانی پژوهشهای کلان در بانک ING، در یادداشتی پژوهشی که سهشنبه منتشر شد نوشت رقم آوریل «بهوضوح بسیار ناچیز» است، بهطوریکه تولید در چهار ماه نخست ۲۰۲۶ عملا درجا زده و همچنان حدود ۱۲ درصد پایینتر از سطح پیش از همهگیری قرار دارد.
رقم اصلی همچنین از جهش امیدوارکننده در فعالیت ساختوساز حمایت شد؛ این بخش در مقایسه با ماه پیش ۲.۴ درصد رشد ماهانه ثبت کرد.
صادرات نیز غافلگیرکننده بود و ۰.۹ درصد نسبت به ماه قبل افزایش یافت، در حالی که این رشد در ماه مارس ۰.۵ درصد بود، هرچند به دلیل افزایش سریعتر واردات، مازاد تجاری تقریبا بدون تغییر ماند.
آنچه تا چند ماه پیش، با بهبود شاخصهای اعتماد، پر شدن دفتر سفارشها و تزریق مالی گسترده دولت فدرال به بخشهای دفاع و زیرساخت در دوران صدراعظمی فریدریش مرتس، پایههای سالی امیدوارکننده به نظر میرسید، بار دیگر جای خود را به تردید داده است.
جنگ ایران، فشار افزایش قیمت انرژی و چشمانداز تیره
پسزمینه آمار ماه آوریل بسیار نگرانکننده است.
آلمان همچنان یکی از بزرگترین واردکنندگان خالص انرژی در اروپاست و مطابق تحلیلهای ING حدود ۶ درصد از واردات نفت آن از کشورهای خاورمیانه تامین میشود؛ در عین حال صنایع انرژیبر که نزدیک به یک میلیون نفر را به کار گرفتهاند حدود ۱۷ درصد از ارزش افزوده ناخالص صنعتی را به خود اختصاص میدهند.
این مناقشه باعث جهش قیمت انرژی شده است؛ نرخ تورم آلمان در ماه آوریل به ۲.۹ درصد در مقایسه سالبهسال رسید که بالاترین سطح از ژانویه ۲۰۲۴ است و عمدتا از محل رشد بیش از ۱۰ درصدی قیمت فرآوردههای انرژی نسبت به سال قبل تغذیه میشود.
دولت آلمان در ماه آوریل پیشبینی رشد خود برای سال ۲۰۲۶ را به نصف کاهش داد و اکنون انتظار دارد تولید ناخالص داخلی تنها ۰.۵ درصد افزایش یابد.
دادههای تولیدی روز سهشنبه پس از انتشار گزارش بسیار ناامیدکننده سفارشها در روز دوشنبه منتشر شد. بر اساس برآوردهای اولیه دستاتیس، سفارشهای جدید صنعتی در ماه آوریل نسبت به ماه قبل ۳.۸ درصد کاهش یافت.
بخش خودروسازی از جمله آسیبدیدهترین بخشها بود و سفارشهای آن بیش از ۵ درصد سقوط کرد؛ تجهیزات برقی و ماشینآلات نیز با افتهای تند روبهرو شدند. سفارشهای خارجی بیش از ۴ درصد و سفارشهای داخلی نزدیک به ۳ درصد کاهش یافت.
به گفته برزسکی در ING، رونق سفارشهای صنعتی که پس از تابستان گذشته با چهار ماه متوالی رشد بیش از ۴ درصدی در هر ماه شکل گرفته بود، در سال ۲۰۲۶ بهتندی وارونه شد و سفارشها در هر یک از ماههای این سال تا پایان آوریل به طور متوسط بیش از ۲ درصد کاهش یافت.
شتاب ناشی از انباشت ذخایر دفاعی داخلی و پیشخرید در زنجیرههای تامین فعلا فروکش کرده است.
به گفته وزارت فدرال اقتصاد آلمان، با توجه به گستره آسیب واردشده به ظرفیت تولید در منطقه و عقبماندگی ناشی از گلوگاههای تامین انرژی و مواد خام، انتظار میرود هرگونه بازگشت به وضعیت عادی زمانبر باشد.
برزسکی در جمعبندی خود نوشت جهش مورد انتظار صنعت در سال ۲۰۲۶ محقق نشده است و حالوهوای کنونی را با تعبیر «امیدهای زیاد و رویاهای بر باد رفته» توصیف کرد؛ عبارتی که به گفته او در هفتههای آینده نیز همچنان بر فضای اقتصاد حاکم خواهد بود.