روز سهشنبه در پارلمان اروپا، ناظران، مقامهای اتحادیه اروپا و اپراتور اسپانیایی ماهوارهای «ستلیوت» گرد هم آمدند تا درباره اینکه طیف فرکانسی و سرمایهگذاری چگونه شبکههای مداری اروپا را شکل میدهد بحث کنند؛ چرخه بودجه فضایی ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۷ اتحادیه سال آینده پایان مییابد.
مسئولان ملی مخابرات، سیاستگذاران اتحادیه اروپا و شرکت ماهوارهای ساتلیوت مستقر در بارسلون روز سهشنبه در پارلمان اروپا در بروکسل گرد هم آمدند تا بررسی کنند که فرکانسهای رادیویی و منابع مالی جدید چگونه تعیین خواهد کرد چه کسی کنترل ارتباطاتی را در دست دارد که اروپا در مدار به آن متکی است در حالی که بودجه فضایی هفتساله کنونی این اتحادیه در سال ۲۰۲۷ به پایان میرسد.
یورونیوز در این رویداد که به ابتکار ساتلیوت برگزار شد حضور داشت؛ شرکتی که فضاپیماهایش مانند دکلهای تلفن همراه در فضا عمل میکنند و دستگاههای اینترنت اشیا مانند حسگرها و ردیابها را در مناطقی که شبکههای زمینی پوشش نمیدهند به هم متصل میکنند.
برنامه فضایی ۱۴.۸ میلیارد یورویی اتحادیه اروپا برای دوره ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۷ که سامانه ناوبری ماهوارهای این بلوک، گالیله، و سرویس رصد زمین کوپرنیکوس را تامین میکند سال آینده همزمان با چارچوب مالی چندساله اتحادیه، بودجه هفتساله آن، به پایان میرسد.
کمیسیون اروپا برای دوره ۲۰۲۸ تا ۲۰۳۴ میخواهد هزینههای فضایی از صندوق جدید رقابتپذیری اروپا تامین شود؛ صندوقی یکپارچه برای صنایع راهبردی که ۱۳۱ میلیارد یورو برای دفاع و فضا کنار میگذارد.
رهبران اتحادیه اروپا قرار است در نشست شورای اروپا روز پنجشنبه و جمعه درباره بودجه بعدی گفتوگو کنند.
اداره صنعت دفاع و فضای کمیسیون اروپا، دیجی دفیس، ۲۹ سپتامبر مهلت مناقصهای چهارساله به ارزش ۵۵ میلیون یورو را برای قرارداد چارچوب در حوزه مدیریت و پشتیبانی حقوقی در سه جبهه بست: IRIS²، منظومه ماهوارهای امن برنامهریزیشده اتحادیه؛ رصد و ردگیری فضا که اشیای در مدار را پایش میکند؛ و همچنین تحلیل اقتصاد فضا.
فراخوانهای بیشتری ذیل افق اروپا، برنامه پژوهش و نوآوری اتحادیه اروپا، در سال ۲۰۲۷ منتشر میشود و در همین حال یوسپا، آژانس برنامه فضایی اتحادیه اروپا، و آژانس فضایی اروپا (اسا) که نهادی بیندولتی جدا از اتحادیه است به برگزاری مناقصه ادامه میدهند.
طیف فرکانسی و حاکمیت
بخش زیادی از بحثها بر سر طیف فرکانسی بود؛ همان بسامدهای رادیویی که ماهوارهها و شبکههای تلفن همراه برای ارسال داده به آن نیاز دارند.
کمیسیون اروپا در ماه مه پیشنهاد اعطای یک مجوز واحد در سطح اتحادیه برای خدمات ماهوارهای همراه در باند ۲ گیگاهرتز را مطرح کرد؛ خدماتی که ماهوارهها را مستقیم به تلفنها و سایر دستگاهها متصل میکند و حقوق فعلی آن در مه ۲۰۲۷ منقضی میشود. این طرح بخشی از این باند را به طور مشخص برای اپراتورهای اروپایی و سامانهای امن متصل به IRIS² رزرو میکند.
خاویر لوپس، نایبرئیس پارلمان اروپا، میزبان این نشست بود و اداره دیجیتال کمیسیون، دیجی کانکت، با حضور گراسیموس سوفیاناتوس، رئیس واحد سیاست طیف رادیویی، نمایندگی شد.
لوپس در سخنرانی افتتاحیه خود گفت که «این بحث با توجه به تنشهای ژئوپلیتیکی کنونی و مناظره پیرامون رقابت فناورانه در بهترین زمان ممکن مطرح شده است».
لوپس افزود که «اروپایی که شبکه و دادههای خود را در اختیار دارد اروپایی است که میتواند مستقل عمل کند و خود تصمیم بگیرد [...] اتصال ماهوارهای نمونهای کامل از حوزهای است که باید در آن به کنترل راهبردی دست پیدا کنیم».
سانپرا، مدیرعامل و همبنیانگذار ساتلیوت، پس از این رویداد به یورونیوز گفت که «ما باید قهرمانان اروپاییای ایجاد و حمایت کنیم که بتوانند در بخش فضا در سطح جهان رقابت کنند» و افزود که «امروز نیمی از جهان میخواهد با شرکتهای اروپایی در حوزه دفاع و فضا کار کند زیرا ما قابل پیشبینیتر هستیم».
اسا در سپتامبر ساتلیوت را برای مشارکت در لایه مدار پایین لئو IRIS² برگزید؛ بستری آزمایشی در مدار پایین زمین که در آن خدمات جدید دولتی پیش از افزودن به سامانه اصلی آزموده میشوند. اسا قصد دارد بین سالهای ۲۰۲۷ تا ۲۰۲۹ ماموریتهای آزمایشی در مدار انجام دهد.
ساتلیوت از طریق پروژه رسکیونت خود همچنین بررسی خواهد کرد که چگونه اتصال ۵جی از فضا میتواند در زمان از کار افتادن شبکههای زمینی ارتباط نهادهای عمومی را حفظ کند. اسا برای این مرحله ۱۸ قرارداد به ارزش مجموع ۲۰ میلیون یورو با نزدیک به ۸۰ شرکت امضا کرده است.
از اسپیساکس تا پیالدی اسپیس
برای ماهوارههای کوچک، رسیدن به مدار هنوز در عمل یعنی پرواز با حاملهای آمریکایی.
ساتلیوت اول اکتبر پنج ماهواره را که سازنده اسپانیایی ماهوارههای کوچک آلن اسپیس ساخته بود بر روی ماموریت ترنسپورتر-۱۸ اسپیساکس به مدار فرستاد؛ ماموریت اشتراکی شرکت موشکی ایلان ماسک که فضاپیماهای بسیاری را برای مشتریان مختلف حمل میکند و با این پرتاب شمار ماهوارههای ساتلیوت را به ۱۱ رساند.
به گفته شرکت، این ماهوارههای اضافی تعداد عبورهای روزانه آن را بر فراز هر نقطه دو برابر میکنند.
سانپرا در پاسخ به پرسش یورونیوز درباره اینکه آیا اروپا میتواند بدون اتکا به حاملهای غیراروپایی ناوگانهای خود را گسترش دهد گفت که خوشبین است و اشاره کرد که هماکنون چهار یا پنج شرکت در رقابت برای پر کردن این خلا حضور دارند.
سانپرا، مدیرعامل، همچنین توضیح داد که پرتاب بعدی شرکت در ژوئیه ۲۰۲۷ و باز هم در همکاری با اسپیساکس خواهد بود اما پرتاب پس از آن با پیالدی اسپیس، شرکت پرتاب اسپانیایی مستقر در اِلچه، انجام میشود.
این پرتاب در اواخر ۲۰۲۷ نه تنها کاملا اروپایی خواهد بود بلکه نخستین دو ماهواره تریتو ساتلیوت را نیز در بر خواهد داشت؛ نسل بزرگتر و جدیدی که برای ارایه خدمات ۵جی مستقیم به دستگاه به تلفنهای همراه عادی طراحی شده است.
این ماهوارهها بر روی موشک مداری کوچک میورا ۵ ساخته پیالدی اسپیس که هنوز پرواز نکرده است به فضا خواهند رفت.
پیالدی اسپیس اوت گذشته یک قرارداد مشروط ۱۵۸.۹ میلیون یورویی را ذیل چالش پرتابگر اروپایی اسا که از موشکهای جدید اروپایی پشتیبانی میکند به دست آورد و قصد دارد نخستین پرتاب خود را تا پایان امسال از پایگاه فضایی اروپا در گویان فرانسه انجام دهد.
در همین حال ساتلیوت که در حال جذب ۱۵۰ میلیون یورو از سرمایهگذاران است شامل ۱۰۰ میلیون یورو سرمایه سهام و تا ۵۰ میلیون یورو بدهی، قصد دارد حداکثر تا سال ۲۰۲۸ منظومه خود را به بیش از ۵۰۰ ماهواره افزایش دهد.