ایالات متحده اواخر روز سهشنبه موج جدیدی از حملات به ایران را آغاز کرد و باعث شد که تهران در تلافی، به آنچه داراییهای آمریکا در اردن، بحرین، کویت و عراق مینامد، حمله کند. اما در صورت تشدید درگیری یا تشدید کمپین آمریکا برای تضعیف روزافزون اقتصاد ایران، چه راههای دیگری برای تلافی پیشروی ایران است؟
خبرگزاری رویترز در گزارشی تحلیلی، سناریوهای ممکن را بررسی کرده است.
ایران میتواند حملاتش به کشورهای خلیج فارس را گسترش دهد
ایران بارها در پاسخ به حملات ایالات متحده، به همسایگان خود حمله و تهدید کرده است هر اقدامی را که در تلاشهای ایالات متحده برای خفه کردن اقتصاد ایران مشارکت کند، قویا تلافی خواهد کرد.
ایران از زمان آغاز جنگ در ۲۸ فوریه، بارها به کشورهای خلیج فارس و اردن حمله کرده است؛ در این حملات هم پایگاههای ایالات متحده در این کشورها و هم زیرساختهای انرژی هدف بودند.
به نوشته رویترز، هرگونه حمله شدیدتری که تاسیسات بالادستی نفت یا گاز را هدف قرار دهد، میتواند قیمت انرژی را به گونهای افزایش دهد که هم به دولت ترامپ آسیب سیاسی وارد شود و هم جبران آن دشوارتر از حملات به روند کشتیرانی باشد.
هدف قرار دادن نیروگاههای برق و آب شیرینکن در منطقه گرم و خشک خلیج فارس، خطر بزرگی را برای پادشاهیهای این منطقه که متحد ایالات متحده هستند و به عنوان قطبهای مالی مهم برای اقتصاد جهانی عمل میکنند، در پی خواهد داشت.
ایران میتواند جلوی خروج بیشتر نفت از خاورمیانه را بگیرد
محسن رضایی، فرمانده سابق سپاه پاسداران و دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، تهدید به قطع صادرات نفت از طریق تنگه هرمز کرده که همواره یکی از رویکردهای استراتژیک تهران در طول این درگیری بوده است.
او اعلام کرد که اگر جنگ اقتصادی ادامه یابد، حتی یک قطره نفت از طریق تنگه هرمز یا از هیچ کجای خلیج فارس صادر نخواهد شد.
تاکنون نیز حملات ایران به کشتیرانی منطقه، بیشتر ترافیک دریایی از مسیر تنگه هرمز را متوقف کرده و تا حد زیادی آبراهی را که قبل از درگیری حدود یک پنجم انرژی جهانی را منتقل میکرد، مسدود کرده است.
اگرچه در هفتههای اخیر شماری نفتکش از این تنگه عبور کردهاند، اما تعداد آنها بسیار کم بوده است.
در طول شش ماه درگیری نیز حملات موشکی و پهپادی یا قایقهای تندرو به نفتکشهایی که سعی در ترک خلیج فارس داشتند، بارها قیمت نفت را افزایش داده است.
متحدان حوثی تهران نیز با حمله و تهدید به محاصره تمام کشتیهای عربستان سعودی که نفت خام را از طریق تنگه بابالمندب به آسیا میبرند، حمل و نقل دریایی در دریای سرخ را محدود کردهاند.
این حملات در ابتدا تنها برخی از کشتیها را متوقف کرد و بیش از نیمی از آنها هنوز در اواسط ماه اوت از آنجا عبور میکردند؛ اما رویترز به نقل از برخی منابع مینویسد که شرایط برای کشتیرانی دشوار است و حتی شرکتهای کشتیرانی چینی اکنون مسیر خود را از باب المندب تغییر میدهند.
حملات بیشتر (مانند حملهای که هفته گذشته یک کشتی را در نزدیکی ترمینال اصلی نفتی دریای سرخ عربستان در ینبع هدف قرار داد یا حمله پهپادی در نزدیکی کانال سوئز در اوایل ماه اوت) میتواند سطح اضطراب بازار نفت و قیمت نفت خام را افزایش دهد.
ایران میتواند مستقیما به کشورهای غربی حمله کند
کشورهای غربی فراتر از برد مهمات اصلی ایران هستند؛ با این وجود سپاه پاسداران همواره مایل به یافتن راههایی جایگزین برای حمله به آنها بوده است.
بریتانیا به تازگی اعلام کرد که هکرهای مرتبط با ایران، یک نیروگاه کوچک برق را خاموش کردند و مقامات آمریکایی نیز گفتهاند که تهران احتمالا پشت حملات سایبری به نیروگاههای آبی در مینهسوتا بوده است.
سرویسهای امنیتی غربی نیز ایران را به استخدام افراد محلی برای انجام حملات یا تلاش برای ترور در غرب متهم کردهاند.
ایران تا کنون همه این ادعاها را رد کرده است.