یک مقام دفاعی آمریکا در اروپا و یک مقام ناتو در گفتگوی اختصاصی با خبرگزاری آسوشیتدپرس اعلام کردند که ارتش ایالات متحده با کمبود «فراتر از بحرانِ» موشکهای رهگیر پیشرفته در قاره اروپا مواجه شده است؛ بحرانی که عمدتاً ناشی از جنگ دونالد ترامپ با ایران است.
به گفته این دو مقام این نقص تسلیحاتی نگرانیهای شدیدی را درباره آسیبپذیری اعضای ناتو در برابر حمله احتمالی روسیه ایجاد کرده است.
آگهی
آگهی
به گفته مقام دفاعی آمریکا، نگرانکنندهترین کمبود مربوط به موشکهای رهگیر پاتریوت است که توانایی سرنگونی موشکهای بالستیک فوقسریع روسیه را دارند. مقام ناتو نیز پایین بودن سطح ذخایر پاتریوت میان نیروهای آمریکایی و متحدان در اروپا را تایید کرده است.
این مقام تشریح کرد که در صورت حمله بالستیکی روسیه به یک مقر نظامی یا نیروگاه، ناتو ممکن است در وضعیتی مشابه اوکراینِ محروم از پاتریوت قرار گیرد و مجبور شود «ضربات پیدرپی را بر صورت خود تحمل کند». به گفته وی، ارتش آمریکا در اروپا «قطعا پاتریوت کافی برای دفع یک حمله بالستیک مداوم را ندارد» و توانایی آن برای دفاع در برابر یک ضربه تکموشکی یا موشک خطاکار روسی نیز «بسیار محدود» است.
این وضعیت، پیامدهای زنجیرهای تصمیم ترامپ برای آغاز جنگ علیه ایران را نشان میدهد؛ مناقشهای که روز جمعه وارد ششمین ماه خود میشود. ذخایر موشکی آمریکا از اروپا به خاورمیانه منتقل شده است؛ جایی که نیروهای آمریکایی و متحدان خلیج فارس تعداد زیادی از رهگیرها از جمله پاتریوت را برای مقابله با پهپادها و موشکهای ایران شلیک کردهاند.
اگرچه انتظار نمیرود حمله موشکی روسیه به کشورهای ناتو قریب الوقوع باشد، اما والاستریت ژورنال گزارش داد که جان رتکلیف، رئیس سیا این هفته به مسکو سفر کرده تا به روسیه درباره هرگونه تجاوز هشدار دهد. دونالد ترامپ نیز روز پنجشنبه در پاسخ به پرسش خبرنگاران درباره این هشدار، موضعی مبهم گرفت و گفت: «نمیخواهم در اینباره اظهارنظر کنم، اما آنها قصد حمله ندارند.»
مقامات اروپایی و ناتو بر این باورند که روسیه ممکن است تا سال ۲۰۳۰ در موقعیت حمله به ناتو قرار گیرد؛ زمانی که پیشبینی میشود ذخایر پاتریوت دوباره ترمیم شده باشند.
تکذیب رسمی واشنگتن و ناتو در برابر اصرار کیف
مارتین اودانل، سخنگوی ارشد نظامی ناتو، این موضوع را که میزان موشکهای پاتریوت در اروپا به مرحله «فراتر از بحران» رسیده رد کرد و گفت ناتو تسلیحات کافی برای دفاع از خود و کمک به اوکراین را در اختیار دارد. شان پارنل، سخنگوی ارشد پنتاگون (وزارت جنگ آمریکا) نیز اخبار کمبود تسلیحات را «نادرست» خواند و تاکید کرد آمریکا تمامی امکانات لازم برای اقدام در زمان و مکان مورد نظر رئیسجمهوری را داراست.
با این حال، مقامات اوکراینی همچنان التماس میکنند که پاتریوتهای بیشتری برای مقابله با موشکهای بالستیک روسیه در اختیارشان قرار گیرد. اد آرنولد، پژوهشگر ارشد موسسه خدمات متحد سلطنتی (RUSI) در لندن، میگوید ارسال چندصد موشک پاتریوت به اوکراین طی جنگ ۴.۵ ساله برنامهریزیشده بود، اما جنگ ایران نقطهعطف تخلیه ناگهانی ذخایر شد؛ چرا که منابع خاورمیانه به سرعت و دور از انتظار مصرف شدند و زنجیره تامین را دچار بحران کردند.
به گفته دو مقام مذکور، ارتش آمریکا در اروپا علاوه بر پاتریوت، با کمبود شدید موشکهای بالستیک میانبرد «آتاکامز» (ATACMS) نیز مواجه است.
گزینههای محدود اروپا و تخلیه ۶۵ درصدی ذخایر پاتریوت آمریکا
به گفته کارشناسان، کمبود پاتریوت گزینههای جایگزین کمی برای مقابله با موشکهای بالستیک پیشرفته روسیه باقی میگذارد. اگرچه سامانههای فرانسوی-ایتالیایی SAMP/T NG به عنوان جایگزین مطرح هستند، اما نسخه جدید هنوز در میدان نبرد آزموده نشده و نسخه فعلی برد کمتری نسبت به پاتریوت دارد. کشتیهای جنگی نیز به دلیل فاصله یا خطر غرق شدن، جایگزین کاملی نیستند.
مارک کانسیان، مشاور ارشد مرکز مطالعات استراتژیک و بینالمللی (CSIS)، اعلام کرد که در دوران بايدن حدود ۶۰۰ رهگیر پاتریوت به اوکراین داده شد، اما بیشترین مصرف مربوط به جنگ ایران بوده است. به گزارش CSIS، جنگ با ایران موجب مصرف ۶۵ درصد از ذخایر پاتریوت آمریکا شده است (حدود ۱,۵۰۰ تیر موشک از کل ۲,۳۳۰ تیر موشک ایالات متحده).
به گفته کارشناسان، نخستین کارخانه تولید موشک پاتریوت در اروپا قرار است در ماه سپتامبر در آلمان افتتاح شود، اما تا آن زمان، کشورهایی مانند آلمان در وضعیت «خندهداری» قرار دارند که سامانههای گرانقیمت پاتریوت را خریداری کردهاند اما هیچ مهماتی برای شلیک از آنها ندارند.
با این همه، آرنولد اشاره میکند که بزرگترین شانس ناتو در حال حاضر محدودیتهای خود روسیه است؛ چرا که مسکو به دلیل درگیری در اوکراین و ضعفهای پدافندیاش که در حملات اخیر اوکراین برملا شده، توان بازکردن جبهه جدیدی را ندارد.