دنیز گوکتاش، کمدین ۳۲ ساله ترکیهای، روز پنجشنبه به محض ورود به فرودگاه استانبول توسط نیروهای امنیتی بازداشت شد. این بازداشت در پی واکنشهای گسترده به برنامه استندآپ کمدی ۹۰ دقیقهای او در یوتیوب صورت گرفت؛ برنامهای که در آن وی با لحنی انتقادی و طنزآمیز به مقدسات دینی و سیاستهای دولت ترکیه پرداخت
بر اساس محتوای منتشر شده در این استندآپ، بخشی که بیشترین خشم نهادهای قضایی و محافظهکاران را برانگیخت، مربوط به شوخی با موضوع «آخرین کتاب بودنِ قرآن» است.
آگهی
آگهی
گوکتاش در این بخش میگوید: «به نظر من [قرآن] بهترینِ آن چهار کتاب است؛ یک نکته مثبت این است که در قرن هفتم، این یک ادعای جسورانه بود. اما این وضعیت برای نویسنده (خالق) هم بسیار دشوار است؛ چرا که اگر ایده جدیدی به ذهنش برسد، دیگر کار از کار گذشته است؛ چون قبلاً اعلام کرده که "این آخرین کتاب است..."»
علاوه بر این، وی در بخشهای دیگر برنامه، رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، را به صراحت «دیکتاتور» خطاب کرد.
هنوز روشن نیست کدام بخش از اجرای ۹۰ دقیقهای استندآپ او که در یوتیوب منتشر شده، مصداق توهین به رییسجمهوری است؛ جرمی که طبق ماده ۲۹۹ قانون جزای ترکیه تعریف شده است. با این حال، او آشکارا اردوغان را «دیکتاتور»ی توصیف کرده که سرانجام «با امیالش به صلح رسیده است».
ضبط این اجرا ۲۴ ژوئن منتشر شد و از آن زمان نزدیک به ۹ میلیون بار دیده شده است. دنیز گوکتاش در این برنامه با نگاهی طنزآمیز به تحولات سیاسی ترکیه پرداخت و تقریبا همه جناحهای صحنه سیاست، از جمله رقیب زندانی اردوغان، اکرم اماماوغلو شهردار استانبول را دست انداخت؛ بازداشتی که سال گذشته موجی از اعتراضهای گسترده خیابانی را برانگیخت.
بازداشت گوکتاش در شرایطی صورت گرفت که مقامها دامنه سرکوب علیه هر کسی را که منتقد دولت اسلامگرای محافظهکار ترکیه یا ارزشهای آن تلقی میشود، گسترش دادهاند و پروندههای قضایی فزایندهای علیه موسیقیدانان، هنرمندان، روزنامهنگاران و سیاستمداران و دیگران به جریان افتاده است.
دادستانی استانبول در بیانیهای اعلام کرد: «دنیز گوکتاش دوم ژوئیه در فرودگاه استانبول بازداشت شد.»
این نهاد گفت ۱۸۵ شکایت درباره این اجرای استندآپ دریافت کرده و افزوده است او به اتهام «توهین علنی به ارزشهای دینی» تحت پیگرد قرار دارد.
پیش از بازداشت او، کلیپهای کوتاه از برنامه گوکتاش در شبکه اجتماعی ایکس به دلایل «امنیت ملی و نظم عمومی» در ترکیه مسدود شده بود.
چند روز بعد دادستانها با این استدلال که این برنامه حاوی «اظهارات موهنی است که مصداق جرم محسوب میشود» تحقیقاتی را علیه این کمدین آغاز کردند.
گوکتاش که در حساب خود در ایکس گفته بود در آن زمان در تعطیلات خارج از کشور است، روز پنجشنبه با علم به اینکه بازداشت خواهد شد به ترکیه بازگشت.
وکیل او اعلام کرد قرار است صبح جمعه در دادگاه حاضر شود.
رسانههای ترکیه گزارش دادهاند این کمدین اهل آنکارا فعالیت استندآپ خود را در سال ۲۰۱۹ در کلوپ کمدی «توزبیبر» استانبول آغاز کرده است. او از آن زمان در سالنهایی در سراسر اروپا و ایالات متحده اجرا داشته است.