وال استریت ژورنال به نقل از منابع آگاه خبر داده که دور تازه مذاکرات کارشناسی میان ایران و آمریکا که قرار بود در پایان هفته جاری در سوئیس برگزار شود، به دلیل تشدید درگیری نظامی و تبادل حملههای اخیر در عمل متوقف شده است. «اکسیوس» نیز از ابهام در برگزاری دور بعدی مذاکرات در سوئیس خبر داده است.
رسانه آمریکایی اکسیوس نیز در همین زمینه نوشته «با تشدید روزافزون اوضاع، مشخص نیست که آیا دور بعدی مذاکرات تیمهای فنی ایران و آمریکا که برای سهشنبه در سوئیس برنامهریزی شده است، برگزار خواهد شد یا خیر.»
آگهی
آگهی
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران روز یکشنبه اعلام کرد که طبق توافق صلح اولیه با دونالد ترامپ، ایران حق انحصاری مدیریت تردد در تنگه هرمز را دارد. او هشدار داد که هرگونه تلاش برای نادیده گرفتن این اقتدار، می تواند به درگیری های مشابه روزهای اخیر منجر شود. این سخنان صریح ترین موضع تهران مبنی بر لزوم حاکمیت کامل بر این آبراه استراتژیک است که با برداشت واشنگتن مبنی بر لزوم عبور و مرور آزاد و بین المللی در این منطقه، در تضاد مستقیم قرار دارد.
استراتژی ایران برای حفظ اهرم فشار
این تنش ها پس از آن بالا گرفت که ایران به کشتی هایی که قصد داشتند با دور زدن مسیر ساحلی ایران، از نزدیکی سواحل عمان عبور کنند، حمله کرد. علی واعظ، مدیر پروژه ایران در «گروه بینالمللی بحران»، بر این باور است تهران تمایلی ندارد اهرم فشار سیاسی و نظامی خود را با عبور کشتیها از مسیرهای جایگزین بهراحتی از دست بدهد. این درگیریها نهتنها مالکان کشتیها را نگران کرده، بلکه دستاورد اصلی توافق ترامپ را که قرار بود زمینهساز ورود به مباحث پیچیدهتری همچون پرونده هستهای شود، با تهدیدی جدی روبهرو ساخته است.
تقابل نظامی و بن بست دیپلماتیک
متن توافق امضا شده در اوایل ژوئن، ضمن محول کردن مسئولیت بازگشایی تنگه به ایران، بر رفع موانع نظامی و از سرگیری فوری ترافیک دریایی تاکید دارد. با این حال، حملههای متقابل اخیر- شامل حمله ایران به یک کانتینربر و نفت کش حامل نفت قطر و پاسخ نظامی آمریکا به تاسیسات ارتباطی، پهپادی و موشکی ایران در سواحل هرمز- نشان می دهد که هیچ یک از دو طرف حاضر به عقب نشینی نیستند.
محمد آمرسی، کارشناس مسائل ایران در اندیشکده «ویلسون سنتر»، میگوید: «آمریکا در حال آزمودن عزم ایران است؛ اگرچه تاکنون این تنشها مدیریت شده است.»
در برابر تهدید ایران علیه کشتیرانی بینالمللی سکوت نخواهیم کرد
مایک والتز، سفیر آمریکا در سازمان ملل، ضمن هشدار درباره عدم تحمل حملههای بیشتر، تصریح کرد که ایران نباید تصور کند ایالات متحده در برابر تهدید علیه کشتیرانی بینالمللی یا پایگاههایش سکوت خواهد کرد. در حالی که آمریکا همچنان در تلاش است ترافیک دریایی را از طریق این نقطه استراتژیک هدایت کند، ایران با حملههای انتخابی خود، در عمل مانع از بازگشت ترافیک دریایی به سطوح پیش از جنگ شده است.
ایران در اوایل جنگ با حمله به کشتیها، عملا تنگه را بست. ارتش آمریکا تلاش کرد با راهنمایی کشتیها از این مسیر، ترافیک را حفظ کند، اما در سلب توانایی ایران برای تهدید کشتیرانی ناکام ماند؛ بهطوری که ترافیک عبوری همچنان بخش کوچکی از دوران پیش از جنگ است، زمانی که یکپنجم نفت جهان از این تنگه جابجا میشد. با وجود حملههای مکرر آمریکا به سایتهای ساحلی هرمز، ایران همچنان هر زمان که بخواهد تنش را تشدید کند، به کشتیها حمله میکند.