در پاییز سال ۲۰۲۲، یک تیم از غواصان اوکراینی راهی یک تفرجگاه ساحلی در سواحل دریای بالتیک در آلمان شدند تا یکی از محرمانهترین مأموریتهای جاسوسی تاریخ مدرن را اجرا کنند.
این گروه که شامل چهار مرد و یک زن بود، تجهیزات کامل غواصی و مواد منفجره به همراه داشت؛ اما آنچه این عملیات را عجیبتر میکرد، مضحکترین داستان پوششی در تاریخ جاسوسی بود.
آگهی
آگهی
این غواصان آماده بودند تا در صورت بازداشت توسط پلیس، ادعا کنند که در حال ساخت یک فیلم پورنوگرافی با مضمون اعماق دریا هستند.
فرمانده آنها که یک افسر اطلاعاتی ارتش دوران شوروی با تجربه محدود از اروپای غربی بود، پافشاری میکرد که «این موضوع در آلمان یا سوئد اصلا جلب توجه نخواهد کرد.»
بعید بود این داستان مقامات آلمانی را متقاعد کند، اما در عین حال، در آن زمان کمتر کسی مأموریت واقعی آنها را هم باور میکرد: شیرجه به عمق دریای بالتیک و منفجر کردن خطوط لوله نورد استریم؛ پروژه ۲۰ میلیارد دلاری که برای انتقال گاز ارزان روسیه به آلمان و تحکیم دوستی دو کشور طراحی شده بود.
خطوط لوله در عمق ۸۰ متری قرار داشتند، یعنی دو برابر عمقی که حتی آموزشدیدهترین غواصان نیروهای ویژه معمولا به آنجا میروند.
با این حال، این طرح متهورانه با موفقیت اجرا شد و در ۲۶ سپتامبر همان سال، انفجارها سه خط لوله از چهار خط را برای همیشه از کار انداختند.
کتاب «توطئه نورد استریم»؛ افشاگری از درون مأموریت
اکنون بویان پانسوسکی، روزنامهنگار تحقیقی، در کتاب جدید خود با عنوان «توطئه نورد استریم» که در ژوئن ۲۰۲۶ منتشر شده، داستان شگفتانگیز این بمبگذاری و تحقیقات سرسختانه پلیس آلمان را فاش کرده است.
آقای پانسوسکی به جای اتکا به منابع رسمی، اطلاعات خود را مستقیما از نقشهریزان اوکراینی دریافت کرده است؛ آن هم در حالی که دادستانهای آلمانی همچنان در تعقیب آنها هستند.
این انفجار که باعث فوران ۳۵۰ هزار تن گاز متان به سطح دریای بالتیک شد، یک معمای بزرگ ژئوپلیتیک را رقم زد.
در آن زمان، بسیاری در غرب انگشت اتهام را به سمت کرملین یا حتی سیا نشانه رفتند. پوتین نیز یک اتحاد «آنگلو-ساکسون» را مقصر دانست و همگان فکر میکردند این کار تنها از عهده ابرقدرتها برمیآید.
با این حال پانسوسکی میگوید که جهان باز هم اوکراین را دستکم گرفته بود. این کتاب نتیجه سالها گزارشنویسی و ارتباط نزدیک با دو فرمانده نظامی پشت این حمله با نام کد «عملیات قُطر» است که در کتاب با نامهای مستعار «ژنرال» و «سرهنگ» معرفی شدهاند.
دولت پنهان اوکراین و غواصان غیرنظامی
به گفته ژنرال، آنها مستقیما از ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین دستور نمیگرفتند، بلکه مانند یک «دولت پنهان بسیار کوچک» و با ابتکار عمل خود کار میکردند.
آنها برای این عملیات به سراغ غواصان ماهر غیرنظامی رفتند که توانایی تحمل عمق ۸۰ متری را داشتند. تیم در معادن متروکه اوکراین با مواد منفجره پنهانشده در کپسولهای اکسیژن تمرین میکرد.
آنها سپس به آلمان رفتند و با اجاره یک قایق تفریحی، خود را غواصان آماتور جا زدند (داستان پوششی فیلم پورن در این مرحله کنار گذاشته شد). آنها بمبها را در چهار نقطه در نزدیکی جزیره بورنهولم دانمارک کار گذاشتند و تایمرها چند ساعت بعد کار خود را به درستی انجام دادند.
اشتباهات کوچک و ردپای پلیس آلمان
با این حال، اوکراینیها قربانی حرفهایگری خود و پلیس آلمان شدند. کارآگاهان پی بردند که یکی از کارکنان بندر به قدری تحت تأثیر مهارت ناخدا قرار گرفته بود که از لحظه پهلو گرفتن قایق فیلمبرداری کرده و در این فیلم، نمایی از ون سیتروئن بژ رنگ تیم ثبت شده بود.
پلیس با بررسی حدود ۵ هزار تصویر دوربینهای کنترل سرعت منطقه، سرانجام عکسی از راننده اوکراینی پشت فرمان این ون پیدا کرد.
تاکنون آلمان تنها یک مظنون یعنی ناخدای قایق (سرگی کوزنتسوف) را بازداشت کرده است. برلین حکم بازداشت مظنون دوم را در لهستان صادر کرد، اما مقامات لهستانی که با کییف همذاتپنداری میکردند، او را مطلع ساختند و وی هم به اوکراین فرار کرد.
یورونیوز فارسی را در ایکس دنبال کنید
وقتی وزیر آلمانی خشمگین به این موضوع اعتراض کرد، همتای لهستانی او پاسخ داد: «به جای حکم بازداشت، باید به چنین مظنونی مدال داد!»
ناخدای قایق قرار است اواخر سال جاری میلادی در آلمان محاکمه شود، هرچند تمایل سیاسی کمی برای این پرونده وجود دارد؛ چرا که برلین اکنون به یکی از بزرگترین حامیان نظامی اوکراین تبدیل شده است.
این محاکمه همچنین ممکن است توجهها را به این جلب کند که زلنسکی چقدر از این توطئه خبر داشته است، هرچند زلنسکی و فرمانده سابق ارتش اوکراین، والری زالوژنی، هرگونه تایید این عملیات را تکذیب کردهاند.