مارین توندلیه، رهبر حزب سبز فرانسه، در حالی که توجهها به صندوق شاخص اقلیمی دولت جلب شده، این دولت را «بیکفایت» خوانده است.
پس از موج گرمای رکوردشکن ماه مه در فرانسه، کاهش بودجههای اقلیمی این کشور در کانون توجه قرار گرفته است.
ماه گذشته این کشور زیر یک گنبد گرمایی قدرتمند میسوخت و سازمان هواشناسی «متئو فرانس» اعلام کرد که در ۳۵۲ ایستگاه هواشناسی، رکوردهای ماهانه جدیدی ثبت شده است. بیشترین دما، ۳۷.۱ درجه سانتیگراد، روز دوشنبه ۲۵ مه در نزدیکی اوسگور، در حوالی بیاریتز ثبت شد.
این دماهای غیرمعمول و سوزان با مجموعهای از موارد مرگ مرتبط دانسته شده است، از جمله مرگ یک دوندۀ ۵۳ ساله هنگام مسابقهای در پاریس.
دانشمندان میگویند این موج گرمای «بیسابقه» بر اساس دادههایی که تا سال ۱۹۷۹ برمیگردد، فقط یک شانس از هزار برای رخ دادن در این زمان از سال داشته است. اما یک کارشناس هشدار میدهد که این گرمای شدید «در همه جای خود اثر انگشتهای تغییرات اقلیمی را دارد».
فریدریک اتو، استاد علم اقلیم در کالج امپریال لندن، میگوید علم کاملا روشن است: «تغییرات اقلیمی این موجهای گرما را داغتر، طولانیتر و بسیار پرتکرارتر میکند».
او اضافه میکند: «اقلیمی که امروز در آن زندگی میکنیم بههیچوجه همان اقلیمی نیست که در آن بزرگ شدهایم و ساختمانها و زیرساختهای ما برای آنچه در راه است به شدت آمادهنشدهاند».
آیا فرانسه برای موج گرما آماده بود؟
فرانسه سالها است خود را برای گرمای شدید آماده میکند، بهویژه در شهرهایی مانند پاریس که اغلب قربانی پدیده جزیره گرمایی شهری میشوند؛ وضعیتی که در آن زیرساختهای شهری مانند بتن و آسفالت گرما را جذب میکند و دمای فضای باز را بالا نگه میدارد.
در سال ۲۰۲۳ ابتکاری با عنوان «پاریس در ۵۰ درجه سانتیگراد» در دو منطقه شهرداری، ساکنان را با گرد هم آوردن شهرسازان، متخصصان سلامت، دانشمندان و مقامات عمومی برای آیندهای با گرمای شدید آماده کرد تا آسیبپذیریها در بخشهای کلیدی از جمله مسکن، بهداشت، انرژی و فضاهای عمومی ارزیابی شود.
بررسی این تمرین نشان داد که گرمای شدید تهدیدی جدی برای سلامت عمومی در فرانسه است، بهویژه برای جوامع آسیبپذیر. همچنین مشخص شد زیرساختهایی مانند مترو و خطوط راهآهن نیز در برابر افزایش دما در معرض خطر قرار دارند.
تلاشها برای حذف مصالحی که گرما را در خود حبس میکنند، مانند آسفالت و پارکینگها، در سالهای اخیر چهره پاریس را دگرگون کرده و راه را برای کاشت درختان و گیاهان بیشتر که سایه فراهم میکنند و به بهبود کیفیت هوا کمک میکنند، هموار کرده است.
صندوق شاخص «صندوق سبز» در فرانسه به جوامع محلی برای سازگار شدن با تغییرات اقلیمی کمک میکند و تاکنون به بیش از ۲۵ هزار پروژه که توسط بیش از ۱۳ هزار بازیگر محلی در سراسر سرزمینهای کشور اجرا شده، از جمله بیش از ۱۱ هزار شهرداری در فرانسه قارهای و سرزمینهای آن در ماورای دریا، حمایت مالی ارائه کرده است.
فرانسه متهم به «انکار اقلیم» شد
تعهد «صندوق سبز» معادل ۴.۵ میلیارد یورو یارانه دولتی است و نوسازی انرژی ساختمانهای عمومی محلی، بهبود کیفیت هوا، پیشگیری از سیلابها و احیای طبیعت را در بر میگیرد.
با این حال بودجه این صندوق به آرامی در حال آب رفتن است؛ به طوری که از ۲.۴ میلیارد یورو در سال ۲۰۲۴ به ۸۷۳ میلیون یورو در سال ۲۰۲۶ کاهش یافته است.
مارین توندلیر، رهبر حزب سبز فرانسه، تصویری از یک مقاله رسانه خبری فرانسوی «کنتکست» را در شبکههای اجتماعی منتشر کرد که در آن آمده است مجوز هزینهکرد «صندوق سبز» ۱۶۳ میلیون یورو، معادل نزدیک به ۲۰ درصد بودجه اولیه، کاهش یافته است.
این سیاستمدار در ایکس (که پیشتر توییتر نام داشت) نوشت: «پس از آنکه دولت در جریان هشت روز یک موج گرمای تاریخی به طور کامل ناتوانی خود در آمادگی را نشان داد، این هم تدابیر سازگاری آن با تغییرات اقلیمی است».
او افزود: «چنین سطحی از ناتوانی و سرسختی در جهت نادرست، در عمل به معنای انکار اقلیم است».
فرانسه در ماه آوریل اعلام کرد قصد دارد برای کنترل مالیه عمومی خود، پس از تبعات اقتصادی جنگ علیه ایران، در سال جاری ۴ میلیارد یورو از هزینههایش بکاهد.
به نوشته لوموند (منبع به زبان انگلیسی)، کاهش ۱۶۳ میلیون یورویی بودجه «صندوق سبز» میتواند در صورت نیاز در ادامه سال آزاد شود یا به طور کامل لغو شود.